Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành sự cần thiết nghiên cứu xây dựng Luật Giao dịch hàng hóa phái sinh nhằm góp phần phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh minh bạch, hiện đại, an toàn, đáp ứng yêu cầu phòng ngừa, quản trị rủi ro.

Sáng 22/9, tiếp tục Phiên họp thứ 6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Giao dịch hàng hóa phái sinh.

Trình bày tờ trình, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Việt Sơn cho biết dự thảo Luật gồm 8 chương, 54 điều, tập trung vào 5 nhóm nội dung.

Trong đó, làm rõ phạm vi điều chỉnh và phân định với phái sinh tài chính, chứng khoán phái sinh; hoàn thiện tổ chức và vận hành thị trường; tăng cường an toàn hệ thống và quản trị rủi ro; mở rộng, kết nối và hỗ trợ phát triển thị trường; đổi mới quản lý nhà nước và cải cách thủ tục.

Cụ thể, dự thảo luật điều chỉnh giao dịch hàng hóa phái sinh trên cơ sở giao dịch hàng hóa và giao dịch phái sinh OTC thuộc phạm vi luật... Quy định rõ vai trò, chức năng của Sở Giao dịch hàng hóa, Trung tâm thanh toán bù trừ và các thành viên; hoàn thiện quy trình niêm yết, giao dịch, thanh toán bù trừ và ký quỹ, tạo cơ chế vận hành thống nhất, minh bạch cho thị trường.

Đồng thời thúc đẩy liên thông qua biên giới, gắn thị trường phái sinh với chuỗi sản xuất, chế biến, lưu thông và xuất khẩu; phát triển sản phẩm trên cơ sở hàng hóa có thế mạnh của Việt Nam, nhất là nông sản…

Báo cáo tóm tắt ý kiến thẩm tra sơ bộ dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết nghiên cứu xây dựng Luật; góp phần phát triển thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh minh bạch, hiện đại, an toàn, đáp ứng yêu cầu phòng ngừa, quản trị rủi ro.

Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo Luật, bảo đảm phù hợp với các chủ trương, quan điểm của Đảng, tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất với hệ thống pháp luật, tính tương thích với điều ước quốc tế có liên quan.

Đồng thời, đánh giá kỹ lưỡng việc bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh, quản lý ngoại hối, phòng chống rửa tiền, các nguồn lực, điều kiện bảo đảm cho việc thi hành Luật.

Báo cáo thẩm tra đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát, hoàn thiện quy định về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của dự thảo.

Phân định rõ các giao dịch hàng hóa phái sinh thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật này và các luật chuyên ngành khác, giữa giao dịch hàng hóa phái sinh tập trung qua Sở giao dịch hàng hóa và thị trường phi tập trung.

Thường trực Ủy ban đề nghị rà soát mô hình quản lý nhà nước phù hợp với Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Tổ chức chính quyền địa phương; xác định cơ chế quản lý, giám sát liên ngành, phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý chuyên ngành, xác định cụ thể tên bộ, cơ quan ngang bộ chịu trách nhiệm chính đối với các nội dung liên quan ngay trong Luật.

Tiếp tục hoàn thiện chính sách phát triển thị trường, chuẩn hóa, giao nhận hàng hóa vật chất, hệ thống kho, kiểm định và chứng thư kho tin cậy, niêm yết các hàng hóa phái sinh dựa trên hàng hóa cơ sở được sản xuất tại Việt Nam hướng tới liên thông với thị trường quốc tế...

Về thị trường hàng hóa phái sinh tập trung và OTC, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề xuất đánh giá đầy đủ mô hình tổ chức, cơ chế quản trị và sự tham gia của Nhà nước đối với Sở giao dịch hàng hóa và Trung tâm thanh toán bù trừ.

Tiếp tục hoàn thiện quyền, nghĩa vụ và quyền tự quản của Sở giao dịch hàng hóa, Trung tâm thanh toán bù trừ phù hợp thực tiễn. Xác định rõ vai trò quản lý, kiểm tra, giám sát của Nhà nước.

Với các vấn đề khác, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu kỹ lưỡng, đảm bảo vai trò và công cụ quản lý nhà nước.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện dự thảo Luật trên cơ sở các nội dung cụ thể đã được nêu trong báo cáo thẩm tra chi tiết trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét.