Theo dữ liệu từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), trong 25 năm qua, dân số tại một số quốc gia đã tăng hơn gấp 3 lần, trong khi nhiều nước khác lại giảm mạnh...

Xu hướng trái chiều này đang làm thay đổi đáng kể cấu trúc kinh tế và xã hội ở nhiều nơi trên thế giới.

Đồ họa thông tin dưới đây xếp hạng 24 quốc gia và vùng lãnh thổ có dân số tăng mạnh nhất và 24 nơi có dân số giảm mạnh nhất kể từ năm 2000, tính theo tỷ lệ thay đổi về tổng dân số.

Theo đó, các nước vùng Vịnh chiếm phần lớn vị trí trong nhóm tăng mạnh nhất, nhưng động lực chính không nằm ở tỷ suất sinh. Qatar đứng đầu thế giới với dân số tăng 423%, từ khoảng 594.000 người lên 3,1 triệu người. Đứng sau là Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) với mức tăng 250%. Bahrain, Kuwait và Oman cũng nằm trong top 10, với mức tăng lần lượt 154%, 139% và 129%.

Xu hướng gia tăng dân số đột biến tại các nước vùng Vịnh chủ yếu đến từ làn sóng lao động nhập cư. Trong hai thập kỷ qua, các dự án xây dựng quy mô lớn, sự phát triển của ngành dầu khí và chiến lược đa dạng hóa nền kinh tế đã thu hút hàng triệu lao động nước ngoài tới khu vực này.

Ngoài vùng Vịnh, các quốc gia có dân số tăng nhanh nhất chủ yếu nằm ở châu Phi cận Sahara. Guinea Xích đạo, Niger và Papua New Guinea lần lượt khép lại top 5 với mức tăng 167%, 157% và 150%.

Trong khi đó, Angola, Chad, Cộng hòa Dân chủ Congo, Burundi, Uganda và Zambia đều ghi nhận dân số tăng hơn gấp đôi trong 25 năm qua. Tỷ suất sinh cao, cùng với hệ thống y tế dần cải thiện, đã giúp duy trì đà tăng dân số nhanh tại khu vực này.

Ở chiều ngược lại, nhiều quốc gia Đông Âu đang trải qua xu hướng suy giảm dân số kéo dài. Từ năm 2000 đến nay, Bulgaria, Latvia, Moldova và Lithuania đều mất khoảng 1/5 dân số, thậm chí nhiều hơn.

Ukraine là trường hợp giảm mạnh nhất, với dân số giảm 33%, tương đương mất khoảng 16 triệu người - từ 48,7 triệu người năm 2000 xuống còn 32,9 triệu người vào năm 2025. Bên cạnh các yếu tế kinh tế kéo dài nhiều năm, chiến sự Nga - Ukraine đã càng đẩy nhanh xu hướng này.

Đây là xu hướng chung tại nhiều nước Đông Âu. Sau khi gia nhập Liên minh châu Âu (EU), việc mở cửa biên giới với các nền kinh tế Tây Âu có thu nhập cao hơn đã đẩy nhanh làn sóng di cư của nhóm dân số trong độ tuổi lao động. Trong bối cảnh tỷ suất sinh đã thấp từ trước, xu hướng này càng làm bài toán nhân khẩu học thêm trầm trọng, khiến nhiều quốc gia rơi vào vòng xoáy dân số già hóa và sụt giảm.

Puerto Rico, Romania và Serbia cũng đi theo quỹ đạo tương tự, với mức giảm lần lượt 17%, 16% và 13%. Ngay cả những nước có quy mô dân số lớn hơn như Ba Lan hay Nhật Bản cũng ghi nhận dân số đi xuống với mức giảm lần lượt là 5% và 3%. Khép lại danh sách là Nga, với dân số giảm gần 1% kể từ năm 2000.