Nhìn chung, các nhà hàng Trung Quốc tại Nhật là do Hoa kiều điều hành, chủ yếu là các món ăn Quảng Đông cao cấp. Gần đây cũng có những nhà hàng mời đầu bếp Trung Quốc với giá cao để theo đuổi hương vị chính thống hơn…

Một vài năm trở lại đây, các nhà hàng Trung Quốc thực hiện các món ăn Trung Hoa nhưng được phục vụ theo phong cách Nhật Bản càng ngày càng trở nên phổ biến. Tại các thành phố Nhật Bản, hầu như góc phố nào cũng có nhà hàng Hoa, nơi khách hàng có thể nếm thử hầu hết các món ăn nổi tiếng ở khắp Trung Quốc. Sinh ra vào những năm 1970, Takako Sato, một chuyên gia ẩm thực Trung Quốc, cho rằng "rẻ và ngon" là đặc trưng của đồ ăn Trung Hoa.　

“Ngày càng nhiều người Nhật Bản đang học nấu ăn một cách nghiêm túc trên khắp Trung Quốc, bao gồm các thành phố lớn như Thành Đô, quê hương của ẩm thực Tứ Xuyên và Hàng Châu, ẩm thực Chiết Giang, cũng như các khu vực miền núi và vùng dân tộc thiểu số”, ông Sato nói. Trong những năm gần đây, các nhà hàng chuyên về ẩm thực địa phương như ẩm thực Tohoku, ẩm thực Vân Nam, và ẩm thực Quảng Tây đã xuất hiện ở Tokyo, các nhà hàng Trung Quốc cũng đang bắt đầu mang bản sắc địa phương.

Yoshiki Igeta, bếp trưởng của nhà hàng Piao Xiang tại khu Azabu Juban, đã học tại nhà hàng lâu đời "Matsuunzawa" ở Tứ Xuyên. Anh có thể chế biến món thịt heo xào bắp cải bằng cách sử dụng các loại rau theo mùa và thưởng thức món thịt heo xào bắp cải chính thống khi ở Tokyo. Một số nhà hàng Trung Quốc đang dần trở nên cao cấp hơn, và cũng có những nhà hàng Trung Quốc ở Ginza mà chi phí thanh toán 1 suất ăn lên tới 3.000 – 5.000 Yên. 　

Ẩm thực Tứ Xuyên là chất xúc tác cho sự phổ biến của ẩm thực Trung Quốc ở Nhật Bản. Ông Chen Jianmin, người được mệnh danh là "cha đẻ của ẩm thực Tứ Xuyên ở Nhật Bản” đã đến Nhật Bản vào những năm 1950 và quản lý "Nhà hàng Tứ Xuyên" rất thành công. “Trong những năm gần đây, hương vị Mala của ẩm thực Tứ Xuyên đã đặc biệt trở nên bùng nổ ở Nhật Bản. Có vẻ như nhịp sống nhanh hơn, căng thẳng trong công việc và tỷ lệ sinh ngày càng giảm cũng được xem là nguyên nhân dẫn đến sở thích ăn cay,” ông Chen nói.

Masamichi Nakagawa, một nhà văn sành ăn từng du học ở Thành Đô, đã thành lập một trang giới thiệu ẩm thực Tứ Xuyên ở Nhật Bản và thành lập "Liên đoàn Mala" ở Tokyo. Lễ hội Gourmand Tứ Xuyên đã được tổ chức 3 năm liên tiếp kể từ năm 2017. Lễ hội Tứ Xuyên 2019 đã tụ tập tới 100.000 người chỉ trong hai ngày và nhiều phương tiện truyền thông Nhật Bản đưa tin.

Ở chiều ngược lại, những năm gần đây, đất nước đông dân nhất thế giới đã thành công trong việc ghi tên vào bản đồ ẩm thực quốc tế. Nếu nhìn vào danh sách 50 nhà hàng tốt nhất châu Á năm 2013, sẽ thấy chỉ có Lung King Heen, nhà hàng Quảng Đông đạt 3 sao Michelin và nằm tại khách sạn cao cấp Four Seasons Hong Kong được vào trong top 10. Trong các cuốn cẩm nang Michelin, cũng hiếm thấy các nhà hàng Trung Quốc nhận được nhiều lời khen ngợi từ thực khác đến từ bên ngoài châu Á. Tuy nhiên, đến năm 2021, 5 trên tổng số 10 nhà hàng ba sao trong cuốn sách hướng dẫn này là các nhà hàng đến từ Trung Quốc.

Tại châu Âu, A. Wong đã trở thành nhà hàng Trung Quốc đầu tiên đạt 2 sao Michelin bên ngoài châu Á. Còn tại Nhật Bản, đầu bếp Tomoya Kawada đã đạt được kỳ tích mà không nhà hàng nào có được trước đây: tạo ra nhà hàng Trung Quốc 3 sao Michelin duy nhất trên thế giới tại một thành phố không nói tiếng Hoa. Trên thế giới, mới chỉ có 7 nhà hàng Trung Quốc đạt 3 sao Michelin tại Hong Kong, Macao, Đài Bắc và Bắc Kinh.

Nằm bên trong ngôi nhà của một nhà ngoại giao cũ ở khu dân cư cao cấp và yên tĩnh tại Tokyo, nhà hàng Sazenka phát triển rất nhanh chóng.  Nhà hàng cũng được vinh danh là nhà hàng tốt thứ 11 trong Giải thưởng 50 Nhà hàng Tốt nhất Châu Á năm 2022, là nhà hàng Trung Quốc có thứ hạng cao thứ 2 trong danh sách. "Mới 6 năm thôi. Tôi chắc chắn chúng tôi có thể tạo ra những món ăn ngon hơn, cung cấp dịch vụ tốt hơn và khiến khách hàng hài lòng hơn", ông chủ Sazenka bộc bạch.

Cái tên thơ mộng của nhà hàng, Sazenka, được ghép từ 3 từ có nghĩa là trà, zen và Trung Quốc. Bữa ăn gồm 11 món của nhà hàng, không bao gồm các món ăn nhẹ, trà và món tráng miệng kết hợp, mang đến trải nghiệm thượng lưu hơn là một bữa ăn truyền thống của Trung Quốc.

Bữa ăn với giá khoảng 450 USD/người, khai vị bằng một bát mì somen phục vụ trong hỗn hợp nước dùng cùng dầu trà trong một chiếc cốc sứ màu xanh trắng và kết thúc bằng một nắm cơm ngọt trong nước súp trà. Các món ăn địa phương của Trung Quốc trong thực đơn, từ xá xíu Quảng Đông đến chim bồ câu tiêu Tứ Xuyên, được pha trộn với nét độc đáo của ẩm thực Nhật Bản.

"Có một giai đoạn Nhật Bản gọi là Wakon-Kansai (tinh thần Nhật Bản và tài năng Trung Quốc)", Kawada nói khi được yêu cầu định nghĩa ẩm thực của mình. "Món ăn của Sazenka dựa trên ẩm thực Tứ Xuyên với tinh thần Nhật Bản và sự nhạy cảm của người Trung".

Theo quan điểm của bếp trưởng Tomoya Kawada, tất cả bắt nguồn từ biểu tượng Thái cực âm dương. "Nếu ẩm thực Nhật Bản có màu đen và ẩm thực Trung Quốc có màu trắng, thì sự kết hợp của cả 2 sẽ tạo thành một vòng tròn màu xám", ông nói. "Đó không phải là sự kết hợp mà là sự hài hòa, mà không làm mất đi sự tốt đẹp của ẩm thực Nhật Bản và ẩm thực Trung Quốc trong nhau.

Ông chỉ ra rằng ẩm thực Nhật Bản là một nền ẩm thực đã đạt được mục tiêu này bằng cách kết hợp các kỹ thuật nấu nướng và nguyên liệu của nhiều nền văn hóa khác nhau từ khắp nơi trên thế giới. "Nấu ăn là sự quan tâm đến trái đất và đó cũng là mối quan hệ giữa các quốc gia. Tôi hy vọng Sazenka có thể được nhìn nhận theo cách này như một biểu tượng của hòa bình thế giới thông qua ẩm thực", bếp trưởng Kawada cho biết.