Giới phân tích cho rằng Nga đang ở bên bờ vực của một cuộc khủng hoảng tiền tệ toàn diện

Tỷ giá đồng Rúp Nga so với đồng USD sụt thêm 11% trong phiên giao dịch hôm qua (16/12), cú giảm mạnh nhất trong 1 ngày kể từ cuộc khủng hoảng tài chính ở nước này vào năm 1998. Đà lao dốc chóng mặt của đồng Rúp tiếp diễn khi thị trường không tin động thái tăng hơn gấp rưỡi lãi suất cùng ngày của Ngân hàng Trung ương Nga có thể cứu được tỷ giá.

Theo tin từ Reuters, tỷ giá đồng Rúp đã có một ngày biến động khó lường. Mở đầu phiên giao dịch, dưới tác động tức thời của việc Ngân hàng Trung ương Nga tăng lãi suất cơ bản từ 10,5% lên 17% vào đêm trước đó, tỷ giá đồng Rúp tăng vọt 10% so với đồng USD.

Tuy vậy, sự hồi phục này bị đảo ngược ngay sau đó, và đồng Rúp liên tục thiết lập thêm những mức tỷ giá thấp kỷ lục mới.

Chỉ riêng trong hai ngày đầu tuần, tỷ giá đồng tiền của Nga đã “bốc hơi” gần 20%, nâng tổng mức giảm từ đầu năm đến nay so với đồng USD lên hơn 50%. Điều này khiến nhiều người nhớ lại những ký ức “kinh hoàng” của cuộc khủng hoảng tài chính Nga năm 1998 khi đồng Rúp suy sụp chỉ trong vòng vài ngày, khiến Nga rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán nợ trái phiếu.

Hiện tại, sức khỏe tài chính công và dự trữ ngoại hối của Nga đều mạnh hơn năm 1998. Tuy vậy, giới phân tích vẫn cho rằng Nga đang ở bên bờ vực của một cuộc khủng hoảng tiền tệ toàn diện.

Cuối ngày hôm qua theo giờ Moscow, đồng Rúp rớt giá 11% so với đồng USD, còn 72,8 Rúp đổi 1 USD. Trước đó, có thời điểm, phải hơn 80 Rúp mới tương đương 1 USD, tương đương mức giảm khoảng 20% so với mức chốt của phiên trước đó.

So với đồng Euro, đồng Rúp mất hơn 13% giá trị trong phiên hôm qua, còn 91 Rúp “ăn” 1 Euro.

Đồng tiền của Nga nói riêng và nền kinh tế nước này nói chung đang chịu sức ép lớn từ sự giảm giá mạnh của dầu thô và các lệnh trừng phạt mà phương Tây áp lên Moscow liên quan tới cuộc khủng hoảng Ukraine. Tuy vậy, sự giảm giá quá mạnh của đồng Rúp trong hai ngày qua phản ánh niềm tin suy giảm của thị trường vào Ngân hàng Trung ương Nga.

Chỉ trong vòng chưa đầy 1 tuần, Ngân hàng Trung ương Nga đã có 2 lần tăng lãi suất, với tổng mức tăng là 7,5 điểm phần trăm, nhưng đồng Rúp mất giá vẫn cứ hoàn mất giá. Thực tế này làm gia tăng nguy cơ Moscow sẽ tung các biện pháp kiểm soát vốn để bảo vệ tỷ giá đồng nội tệ và ngăn sự tháo chạy của các dòng vốn.

Hôm qua, thị trường đã phớt lờ nhận định của Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga Elvira Nabiullina nói rằng đồng Rúp đang bị định giá thấp hơn giá trị thực.

Một phát ngôn viên của Tổng thống Vladimir Putin cũng nói đồng Rúp mất giá chủ yếu do tâm lý đầu cơ, nhưng thị trường cũng không có phản ứng tích cực.

Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga Sergei Shvetsov nói, cơ quan này sẽ áp dụng thêm biện pháp để ổn định thị trường tiền tệ. Ông Shvetsov gọi tình hình hiện nay là “nghiêm trọng”.

“Nếu việc tăng lãi suất như vậy không gây được ấn tượng với thị trường, thì Ngân hàng Trung ương chỉ còn cách can thiệp bằng cách bán ra 10 tỷ USD mỗi ngày, ngày nào cũng bán”, chuyên gia kinh tế trưởng Natalia Orlova của ngân hàng Alfa Bank nhận xét.

Giới đầu tư ở Nga hiện cũng đang lo ngại khả năng hãng dầu lửa quốc doanh khổng lồ Rosneft của Nga sẽ chuyển đổi số vốn 625 tỷ Rúp tương đương gần 8,7 tỷ USD sang ngoại tệ, khiến đồng Rúp chịu sức ép giảm mạnh hơn. Đây là số vốn mà Rosneft vừa huy động được thông qua phát hành trái phiếu nội tệ.

Các nhà quan sát nhận định, đồng Rúp mất giá mạnh là một “bài kiểm tra” lớn đối với ông Putin bởi sự ủng hộ của người dân Nga đối với người đứng đầu điện Kremlin một phần phụ thuộc vào uy tín của ông trong vấn đề bảo vệ sự thịnh vượng và ổn định của đất nước.

“Ngân hàng Trung ương Nga sẽ gặp nhiều khó khăn trong việc ổn định tỷ giá đồng Rúp chừng nào dầu thô vẫn bị bán tháo”, chuyên gia kinh tế trưởng Vladimir Miklashevsky  của Danske Bank nhận xét.

Hôm qua, giá dầu thô Brent tại thị trường London lần đầu tiên giảm dưới 60 USD/thùng kể từ  giữa năm 2009.

Năm nay, Ngân hàng Trung ương Nga đã chi hơn 80 tỷ USD để bảo vệ tỷ giá đồng Rúp, trong đó có hơn 8 tỷ USD chi kể từ khi đồng tiền này chính thức được thả nổi vào đầu tháng 11. Ngân hàng Trung ương Nga hiện vẫn nắm dự trữ ngoại hối khoảng 416 tỷ USD nhưng các nhà phân tích cho rằng đồng Rúp đang ở trong “lãnh địa nguy hiểm” bởi sự hoảng sợ của thị trường.