Trong bối cảnh thị trường lao động hạ nhiệt, nhiều người tìm việc tại Mỹ đang phải chờ hàng tháng mới có việc. Điều này làm dấy lên lo ngại tiêu dùng tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới sẽ suy yếu...

Theo dữ liệu mới công bố của Bộ Lao động Mỹ (BLS), trong số 7,5 triệu người thất nghiệp và tích cực tìm việc tại Mỹ vào tháng 12/2025, khoảng 26% thuộc nhóm thất nghiệp dài hạn, tức tìm việc trong hơn 27 tuần mà vẫn chưa có việc làm. Đây là tỷ lệ cao nhất kể từ tháng 3/2022.

Số liệu cho thấy thời gian trung vị để một người thất nghiệp tìm được việc làm là hơn 11 tuần, là mức cao nhất trong 4 năm.

“Nhìn vào những con số này, tôi thấy áp lực đang đè nặng lên nhiều hộ gia đình. Một số người có tiền tiết kiệm khẩn cấp thì còn trụ được một thời gian. Nhưng thất nghiệp càng lâu, khả năng họ không đủ tiền tiết kiệm để trang trải càng cao. Điều này không chỉ gây khó khăn cho các hộ gia đình, mà còn bất lợi cho cả nền kinh tế”, nhà kinh tế Cory Stahle của trang việc làm Indeed nhận xét với tờ báo Financial Times.

Số liệu BLS công bố trong tháng này cho thấy thị trường lao động Mỹ đang hạ nhiệt, khi số việc làm mới trong tháng 12/2025 chỉ đạt 50.000 - thấp hơn nhiều so với dự báo 70.000 của các nhà kinh tế.

Các nhà kinh tế lo ngại đà giảm tốc này có thể làm suy yếu sự phục hồi của tiêu dùng - động lực từng đưa tăng trưởng kinh tế Mỹ trong quý 3/2025 lên mức nhanh nhất trong 2 năm. Diễn biến đó cũng có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cân nhắc giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp ngày 27-28/1/2026.

Ông Aaron Davis, 42 tuổi, là một trong 1,9 triệu người Mỹ mà BLS xếp vào nhóm thất nghiệp dài hạn vì đã tìm việc trong hơn 6 tháng. Ông mất việc vào tháng 5/2025 và nhanh chóng nhận ra rằng thị trường lao động hiện cạnh tranh hơn đáng kể so với trước đây.

“Ngay cả việc có người phản hồi rằng họ đã nhận được hồ sơ cũng đã rất khó. Tôi đã nộp hàng trăm đơn mà nhiều khi chỉ nhận được 1-2 cuộc gọi lại hoặc lời mời phỏng vấn. Cạnh tranh quá lớn, trong khi số vị trí tuyển dụng lại không nhiều”, ông Davis chia sẻ với Financial Times.

Sau nhiều năm tuyển dụng sôi động, thị trường lao động Mỹ có xu hướng suy yếu trong năm 2025. Theo ông Stahle, dù một số doanh nghiệp năm ngoái lấy lý do ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhiều hơn khi cắt giảm nhân sự, hoạt động tuyển dụng cũng giảm ở những nhóm nghề ít liên quan tới công nghệ này, như dịch vụ lưu trú - ăn uống.

Nền kinh tế “ít tuyển dụng, ít sa thải” khiến số người lượng người bị cho thôi việc vẫn tương đối thấp, nhưng một khi đã thất nghiệp thì họ ngày càng khó quay lại thị trường lao động.

“Trước đây tôi nghĩ khi thất nghiệp tôi sẽ vào làm ở McDonald’s. Nhưng giờ đây, khi tôi đã nộp đơn vào McDonald’s, nộp cả vào Whataburger mà vẫn chưa được nhận. Tôi không hiểu chuyện gì đang xảy ra”, bà Skylar Cummings, người bị sa thải khỏi vị trí chuyên viên tuyển dụng vào tháng 8/2024.

Bà Cummings cho biết có lần bà phải trải qua tới 4 vòng phỏng vấn, kèm các bài kiểm tra, nhưng sau đó nhà tuyển dụng bặt vô âm tín. Ở một số công ty khác, bà không nhận được phản hồi nào hoặc chỉ nhận thư từ chối tự động sau chưa đầy một ngày.

Dù có bằng thạc sĩ quản trị kinh doanh (MBA), bà Cummings, hiện 35 tuổi, đang cân nhắc đăng ký học nghề vì đang quá tuyệt vọng tìm việc.

Bà Loren Greiff, chuyên viên tuyển dụng các vị trí quản lý cấp cao, cho rằng một phần nguyên nhân khiến người thất nghiệp mất nhiều thời gian tìm việc là quy trình tuyển dụng đang bị kéo dài. Theo bà, các nhà quản lý chịu giám sát chặt hơn từ lãnh đạo doanh nghiệp - những người không muốn tăng biên chế - nên thường bổ sung thêm nhiều vòng phỏng vấn để chắc chắn ứng viên thực sự phù hợp.

Ông Davis cũng cho biết ông đã bắt đầu nộp hồ sơ vào các vị trí cấp thấp, yêu cầu kinh nghiệm ít, dù ông đã có 10 năm kinh nghiệm. Ông cũng đang cân nhắc các công việc bán hàng không có lương cơ bản.

“Tôi ước mình có thể lạc quan, nhưng tôi đã tìm việc hàng tháng trời mà chưa có kết quả”, ông Davis chia sẻ.