Từ ngày 25/5/2026, quy định mới về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì của nhà sản xuất, nhập khẩu chính thức được áp dụng trong đó làm rõ đối tượng phải thực hiện, hình thức tái chế và tỷ lệ tái chế bắt buộc với các nhóm (bao bì; ắc quy và pin; dầu nhớt); săm lốp; điện- điện tử và phương tiện giao thông đường bộ)...

Nghị định số 110/2026/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Bảo vệ môi trường về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì và trách nhiệm xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu vừa được Chính phủ ban hành đã quy định cụ thể về các đối tượng phải thực hiện trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì; tỉ lệ tái chế, quy cách tái chế bắt buộc và hỗ trợ hoạt động tái chế sản phẩm, bao bì...

NHỮNG ĐỐI TƯỢNG PHẢI THỰC HIỆN TRÁCH NHIỆM TÁI CHẾ

Theo Nghị định, nhà sản xuất, nhập khẩu các sản phẩm, bao bì (bao bì; ắc quy và pin; dầu nhớt; săm lốp; điện- điện tử và phương tiện giao thông đường bộ) khi đưa ra thị trường Việt Nam phải thực hiện trách nhiệm tái chế theo tỷ lệ và quy cách tái chế bắt buộc.

Nghị định cũng làm rõ một số trường hợp cụ thể để xác định chủ thể phải thực hiện trách nhiệm tái chế. Trong đó, với sản phẩm, bao bì có cùng nhãn hiệu do nhiều nhà sản xuất khác nhau sản xuất, tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm ghi nhãn hàng hóa là đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế.

Trường hợp gia công sản phẩm, bao bì thì bên đặt gia công là chủ thể phải thực hiện. Với trường hợp ủy thác nhập khẩu, trách nhiệm tái chế thuộc về tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm ghi nhãn hàng hóa theo quy định.

Ngoài ra, công ty mẹ hoặc đơn vị được ủy quyền hợp pháp cũng có thể thực hiện trách nhiệm tái chế cho công ty con hoặc chi nhánh hạch toán độc lập.

Bao bì thuộc diện phải tái chế là bao bì thương phẩm, gồm bao bì trực tiếp và bao bì ngoài, của các nhóm hàng hóa như: thực phẩm, mỹ phẩm, thuốc, phân bón, thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y, xà phòng, chất tẩy rửa, chế phẩm vệ sinh và xi măng.

Cũng theo Nghị định này có một số trường hợp không phải thực hiện trách nhiệm tái chế. Cụ thể, nhà sản xuất, nhập khẩu sản phẩm, bao bì để xuất khẩu, tạm nhập tái xuất hoặc phục vụ nghiên cứu, học tập, thử nghiệm sẽ không thuộc diện phải thực hiện.

Các doanh nghiệp có tổng doanh thu từ các sản phẩm thuộc diện tái chế dưới 30 tỷ đồng/năm cũng được miễn thực hiện trách nhiệm này. Ngoài ra, trường hợp nhà sản xuất đã đưa bao bì ra thị trường nhưng tự thu hồi, đóng gói lại để tiếp tục đưa ra thị trường với tỷ lệ đạt hoặc cao hơn tỷ lệ tái chế bắt buộc cũng không phải thực hiện trách nhiệm tái chế theo quy định chung.

Riêng với nhà sản xuất, nhập khẩu phương tiện giao thông đường bộ có trách nhiệm tái chế đối với phương tiện do mình sản xuất, nhập khẩu và đưa ra thị trường từ ngày 1/1/2027.

TỶ LỆ TÁI CHẾ PIN LITHIUM, PIN NICKEL-METAL HYDRID DÙNG CHO PHƯƠNG TIỆN GIAO THÔNG LÀ 0%

Về tỷ lệ tái chế và quy cách tái chế bắt buộc, quy định mới nêu rõ, tỷ lệ tái chế bắt buộc là tỷ lệ khối lượng sản phẩm, bao bì tối thiểu phải được tái chế theo quy cách tái chế bắt buộc trong năm thực hiện trách nhiệm trên tổng khối lượng sản phẩm, bao bì sản xuất, nhập khẩu được đưa ra thị trường trong năm có trách nhiệm.

Trường hợp sản phẩm, phương tiện giao thông đường bộ, thiết bị điện- điện tử nếu có linh kiện, thiết bị hợp phần hoặc cấu thành mà linh kiện, thiết bị hợp phần hoặc cấu thành thuộc danh mục sản phẩm phải tái chế đã được nhà sản xuất, nhập khẩu cung cấp linh kiện, thiết bị thực hiện trách nhiệm tái chế theo quy định của Nghị định này thì khối lượng để tính tỷ lệ tái chế bắt buộc của sản phẩm, phương tiện, thiết bị đó được trừ đi khối lượng linh kiện, thiết bị hợp phần hoặc cấu thành tương ứng.

Cụ thể, theo quy định của nghị định này, trong nhóm sản phẩm bao bì, tỷ lệ tái chế bắt buộc với bao bì giấy carton (là 20%), bao bì nhôm (22%); bao bì sắt và kim loại khác (20%); bao bì PET cứng (22%); bao bì HDPE, LDPE, PP, PS cứng (15%); bao bì thủy tinh (15%)

Với ắc quy và pin, tỷ lệ tái chế bắt buộc với ắc quy chì (12%); ắc quy các loại khác (8%); Pin sạc nhiều lần là 8% (trừ Pin Lithium, Pin Nickel-Metal Hydrid sử dụng cho phương tiện giao thông là 0%). Theo quy định hiện hành, tỷ lệ tái chế bắt buộc với pin sạc nhiều lần các loại là 8%.

Đối với dầu nhớt cho động cơ (không bao gồm dầu động cơ hai thì), tỷ lệ này là 15%; Săm, lốp cao su là 5%.

Với các sản phẩm điện- điện tử: tủ lạnh, tủ đông, điều hòa không khí, bếp điện, bếp từ, bếp hồng ngoại, lò nướng, lò vi sóng (tỷ lệ 5%); Máy giặt, máy sấy quần áo, loa, âm ly (9%); Thiết bị màn hình ti vi, màn hình máy tính để bàn (7%); Máy tính bảng, máy tính xách tay, máy ảnh (kể cả đèn flash), máy quay phim (9%); điện thoại di động (15%); Máy tính để bàn (không gồm màn hình), máy in, máy photocopy (9%); Bóng đèn compact, bóng đèn huỳnh quang (8%); Tấm quang năng (pin năng lượng mặt trời (3%).

Riêng đối với phương tiện giao thông đường bộ gồm: ô tô chở hàng, ô tô chở hàng chuyên dùng; ô tô chở người có số người cho phép chở từ 09 người trở lên; xe chở người bốn bánh có gắn động cơ (loại có niên hạn sử dụng theo quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ), tỷ lệ tái chế bắt buộc là 5%.