Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC) ngày 25/7 bất ngờ hạ lãi suất của các khoản vay chính sách kỳ hạn 1 năm, với mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 4/2020...

Động thái này diễn ra chỉ 3 ngày sau khi PBOC hạ một lãi suất chủ chốt khác, cho thấy nỗ lực nhằm vực dậy nền kinh tế đang trên đà giảm tốc.

Tuyên bố của PBOC cho biết lãi suất của cơ chế cho vay trung hạn (MLF) giảm 0,2 điểm phần trăm, còn 2,3%. Đây là lần đầu tiên lãi suất này được cắt giảm trong vòng khoảng 1 năm trở lại đây. Hôm thứ Hai, PBOC hạ lãi suất mua lại đảo ngược kỳ hạn 7 ngày, với mức giảm 0,1%. Gần đây, PBOC đã đề cao lãi suất ngắn hạn thay vì lãi suất trung hạn trong việc định hướng thị trường - cách làm phù hợp với hướng đi của các ngân hàng trung ương khác trên thế giới.

“Về cơ bản, PBOC đang nỗ lực phối hợp tất cả các lãi suất chủ chốt trong việc nới lỏng chính sách tiền tệ. Đáng chú ý, đợt nới lỏng này được bắt đầu với lãi suất mua lại đảo ngược kỳ hạn 7 ngày. Đây có thể là một tín hiệu cho thấy trong tương lai, lãi suất này sẽ giữ vai trò lãi suất chính sách quan trọng nhất của POBC”, nhà kinh tế trưởng Lynn Song của ngân hàng ING Bank nhận định.

Việc Trung Quốc liên tục hạ lãi suất cho thấy nhà chức trách nước này đang nhận thấy sự cấp thiết gia tăng phải hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Quý 2 vừa qua, tổng sản phẩm trong nước (GDP) của Trung Quốc tăng yếu hơn so với dự báo do tiêu dùng trong nước ảm đạm, dù xuất khẩu tăng mạnh cũng không đủ để bù đắp. Từ cuối năm ngoái cho tới gần đây, PBOC tránh hạ lãi suất nhằm mục đích giữ tỷ giá nhân dân tệ ổn định.

Động thái hạ lãi suất MLF lần này của PBOC là ngoài dự kiến, bởi cơ quan này thường tiến hành nghiệp vụ MLF vào giữa mỗi tháng. PBOC đã hút ròng 3 tỷ nhân dân tệ, tương đương 413 triệu USD, vốn vay theo cơ chế MLF vào giữa tháng này khi một loạt khoản vay thuộc cơ chế này đáo hạn. Ngày 25/7, PBOC bơm 200 tỷ nhân dân tệ vốn vay MLF, đánh dấu đợt cho vay lớn nhất theo cơ chế này kể từ tháng 1 tới nay.

Việc PBOC liên tiếp hạ lãi suất và triển khai nghiệp vụ MLF không theo lịch thường thấy cho thấy PBOC đang dịch chuyển sang một khuôn khổ mới. Việc đưa lãi suất mua lại đảo ngược kỳ hạn 7 ngày trở thành đòn bẩy chính sách chủ đạo nhằm định hướng lãi suất lãi suất dài hạn có thể cho phép POBC gửi đi một tín hiệu rõ ràng hơn và có ảnh hưởng nhiều hơn đến thị trường.

Cùng với công cụ giao dịch trái phiếu chính phủ mới còn chưa được sử dụng, sự dịch chuyển này có thể tạo cho PBOC ảnh hưởng lớn hơn đối với lãi suất của các khoản vay kỳ hạn từ ngắn tới dài.

Tuy nhiên, hai đợt giảm lãi suất của PBOC trong tuần này chỉ là một sự nới lỏng nhẹ về chính sách tiền tệ và khó có khả năng tạo ra một cú huých mạnh mẽ đối với nhu cầu trong nước, nhất là trong bối cảnh thị trường việc làm của Trung Quốc chưa có sự khởi sắc - theo nhận định của giới chuyên gia kinh tế.

Các động thái giảm lãi suất này “có ích nhưng tác động sẽ không đáng kể, xét tới niềm tin còn yếu và kỳ vọng đã ăn sâu rằng giá nhà còn tiếp tục giảm. Việc hạ lãi suất như vậy chưa đủ để đảo ngược kỳ vọng ảm đạm của người dân về việc làm và thu nhập”, theo nhà kinh tế trưởng Michelle Lam của ngân hàng Societe Generale SA.

Tuần này, các ngân hàng thương mại quốc doanh lớn nhất của Trung Quốc đã hạ lãi suất một số sản phẩm tiền gửi để giải tỏa áp lực đối với biên lợi nhuận sau khi giảm lãi suất cho vay tiêu chuẩn, tức lãi suất cơ bản (LPR). Hầu hết các nhà kinh tế dự báo các ngân hàng thương mại Trung Quốc sẽ tiếp tục hạ lãi suất cho vay trong quý 4, với lãi suất LPR kỳ hạn 1 năm sẽ giảm từ 0,1 phần trăm trở lên - theo một cuộc khảo sát của Bloomberg.

“Quyết định gây ngạc nhiên của POBC về giảm lãi suất MLF kỳ hạn 1 năm trong một đợt triển khai nghiệp vụ ngoài lịch cho thấy các nhà hoạch định chính sách cuối cùng đã hành động đồng loạt để thúc đẩy sự phục hồi kinh tế. Động thái này diễn ra sau khi PBOC bất ngờ hạ các lãi suất khác và Hội nghị Trung ương 3 của Trung Quốc phát đi những tín hiệu tích cực. PBOC sẽ tiếp tục tranh thủ sự suy yếu gần đây của đồng USD để nới lỏng chính sách”, một báo cáo của Bloomberg Economics nhận định.