Mở rộng sức hút đầu tư công nghệ cao từ đất hiếm
Huyền Thương
08/12/2025
Chia sẻ
Việt Nam cần tránh xuất khẩu đất hiếm thô giá rẻ và nhập sản phẩm công nghệ cao đắt đỏ để biến tài nguyên này thành động lực thu hút đầu tư công nghệ cao...
Đất hiếm đã được xác định là công nghệ chiến lược của Việt Nam theo Quyết định 1131/QĐ-TTg, cùng với các công nghệ như AI, điện toán đám mây, blockchain, 5G/6G, robot và công nghệ bán dẫn. Nhu cầu đất hiếm dự kiến tăng mạnh do sự phát triển của công nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo và ô tô điện.
Ông Christopher B. Beselin từ Quỹ đầu tư Endurance Capital nhận định Việt Nam có trữ lượng đất hiếm lớn nhưng trữ lượng công nghiệp còn thấp. Chính phủ đang phân loại đất hiếm là "tài nguyên chiến lược đặc biệt", kiểm soát chặt chẽ, cấm xuất khẩu quặng thô và yêu cầu tuân thủ chiến lược, quy hoạch tổng thể quốc gia.
Theo ông, để tránh "lời nguyền tài nguyên", Việt Nam cần đảm bảo chế biến đất hiếm trong nước gắn với các ngành công nghiệp liên quan, ưu tiên doanh nghiệp có kế hoạch chế biến tại chỗ và thỏa thuận tiêu thụ rõ ràng.
Cơ chế chia sẻ rủi ro và lợi ích minh bạch với đối tác nước ngoài là cần thiết, đặc biệt là chuyển giao công nghệ thực chất, tăng tỷ lệ nội địa hóa và duy trì quyền kiểm soát chung đối với tài sản chiến lược.
Thay vì chỉ nhận thuế tài nguyên và giữ vốn thiểu số, Việt Nam nên học hỏi Na Uy, dành một phần nguồn thu từ đất hiếm cho đầu tư dài hạn vào giáo dục, R&D và hạ tầng. Quản trị minh bạch và ổn định là yếu tố then chốt để thu hút nhà đầu tư dài hạn thay vì đầu cơ ngắn hạn.
Ông Christopher B. Beselin cho rằng phát triển công nghiệp chế biến đất hiếm có thể thu hút đầu tư vào lĩnh vực bán dẫn, tạo lợi thế cho các phân khúc khác trong chuỗi giá trị bán dẫn và điện tử. Nguồn đất hiếm ổn định giúp Việt Nam hấp dẫn hơn với doanh nghiệp OSAT (đóng gói và kiểm định chip) và các ngành điện tử công suất, cảm biến, bán dẫn vật liệu mới phục vụ xe điện và tự động hóa công nghiệp. Các nhà sản xuất linh kiện, vật liệu và thiết bị trong lĩnh vực nam châm, động cơ và quang học cũng sẽ xem Việt Nam là lựa chọn khả thi.
Nếu Việt Nam có thể chứng minh khả năng cung ứng nam châm, động cơ và vật liệu chất lượng cao trong 20-30 năm tới với khung pháp lý minh bạch, đó sẽ là lợi thế cạnh tranh lớn.
Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 49-2025 phát hành ngày 06/12/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-49-2025.html
Từ một sự cố an ninh mạng, hậu quả có thể dẫn đến việc doanh nghiệp phải đóng cửa. Và hiện nay, không ít doanh nghiệp vẫn cho rằng mình “quá nhỏ”, không phải mục tiêu của tấn công mạng…
Khối doanh nghiệp vừa và nhỏ thường được xem là “mắt xích yếu” trong hệ thống phòng thủ an ninh mạng do hạn chế về nguồn lực tài chính, nhân sự chuyên sâu và nhận thức...
Nền tảng sẽ cung cấp khả năng cảnh báo sớm tình trạng xâm nhập mặn trước từ 1 đến 5 ngày, giúp nông dân chủ động điều chỉnh lịch thời vụ, giảm thiểu tối đa thiệt hại kinh tế do thiên tai gây ra...
Lạm dụng các công cụ AI mà thiếu đi tư duy thiết kế bao trùm và sự thấu cảm thực tế sẽ tạo ra những sản phẩm đầy định kiến, xa rời người dùng…
Việt Nam không thể mãi dừng chân ở vai trò "người mua" hay lắp ráp sản phẩm. Doanh nghiệp Việt cần từng bước làm chủ công nghệ lõi, xây dựng nền kinh tế tự chủ nhưng vẫn duy trì hội nhập hiệu quả…
Khi dữ liệu không được hiểu đúng, quản trị đúng và sử dụng thống nhất, mọi nỗ lực công nghệ có thể trở nên kém hiệu quả, thậm chí phản tác dụng…
Khác với các công cụ tự động hóa thông thường, nhân viên số là những thực thể có định danh, có trách nhiệm và vận hành độc lập trong chuỗi giá trị...
Sandbox, thay vì tạo ra môi trường thử nghiệm linh hoạt, đang bị “neo” vào một hệ thống pháp lý thiếu đồng bộ, khiến hiệu quả bị hạn chế…
Môi trường khởi nghiệp được tạo điều kiện thuận lợi, sinh viên sau khi ra trường sẽ có cơ hội tự tạo các doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ, từ đó tự học hỏi và nâng cao năng lực từ thấp lên cao trong kỷ nguyên AI…
Trong bối cảnh ngành bán dẫn toàn cầu đang phát triển mạnh mẽ, các chuyên gia trong ngành cho rằng sinh viên Việt Nam không chỉ cần nền tảng kỹ thuật vững chắc mà còn phải biết lựa chọn hướng đi phù hợp với năng lực, nuôi dưỡng sự kiên trì và khả năng học hỏi lâu dài…
