Tạo hành lang pháp lý thuận lợi để phát huy vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp

V Vũ Khuê

08:00, 19/10/2023

Chọn cỡ chữ

Dường như Nhà nước, các tổ chức nghiên cứu mới chỉ đánh giá, đề cập đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, của doanh nghiệp, của các ngành hàng Việt Nam... mà ít có được đánh giá, cảnh báo nào về năng lực hoạt động của hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam…

Nhiều hiệp hội được doanh nghiệp đánh giá cao, đáp ứng được yêu cầu của hội nhập kinh tế. Ảnh minh họa.

Theo thống kê sơ bộ từ Viện Phát triển doanh nghiệp (Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam), hiện nay cả nước có khoảng 800 hội, hiệp hội doanh nghiệp, doanh nhân có quy mô, địa bàn hoạt động từ cấp tỉnh trở lên.

100% địa phương có Hội doanh nghiệp cấp tỉnh, 53/63 địa phương có hiệp hội doanh nghiệp có tên gọi và giữ vai trò đại diện cho cộng đồng doanh nghiệp của địa phương.

CHỨC NĂNG HIỆP HỘI CÒN NHIỀU HẠN CHẾ

Tại nhiều địa phương, có rất nhiều mô hình Hội qui mô cấp huyện hoặc cấp xã, được thành lập độc lập hoặc giữ vai trò dạng Chi hội của Hiệp hội doanh nghiệp qui mô cấp tỉnh, qua đó tạo nên mạng lưới khá hoàn chỉnh về tổ chức đại diện doanh nghiệp Việt Nam trên phạm vi cả nước.

Qua theo dõi, đánh giá của VCCI, các địa phương đều có các chương trình làm việc thường kỳ với các Hội, Hiệp hội doanh nghiệp thông qua các hình thức tổ chức triển khai khác nhau, từ hội nghị chung, qui mô lớn đến các mô hình cà phê doanh nhân hay gặp gỡ lãnh đạo hiệp hội doanh nghiệp.

Khảo sát đánh giá năng lực của các hiệp hội doanh nghiệp gần đây của VCCI từ phía doanh nghiệp cho thấy, sự chuyển biến khá tích cực của các hiệp hội doanh nghiệp trong thời gian qua, ngày càng có nhiều doanh nghiệp tham gia các hiệp hội doanh nghiệp.

Các hiệp hội doanh nghiệp đáp ứng tương đối tốt các yêu cầu của các hội viên, đặc biệt doanh nghiệp đánh giá cao năng lực phục vụ hội viên của các hiệp hội doanh nghiệp (tổ chức đào tạo, hội thảo). Năng lực lãnh đạo quản trị của hiệp hội doanh nghiệp cũng được các doanh nghiệp đánh giá đáp ứng tốt yêu cầu.

Tuy nhiên, ông Lương Minh Huân, Phó Viện trưởng Viện Phát triển doanh nghiệp thẳng thắn cho rằng bức tranh về năng lực hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam cũng còn nhiều vấn đề. Chức năng cốt lõi của hiệp hội doanh nghiệp là đại diện bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp, tham gia các hoạt động vận động chính sách và đối thoại chính quyền mặc dù đã được cải thiện nhưng vẫn còn nhiều hạn chế.

Đáng chú ý, năng lực tham gia ý kiến và đề xuất xây dựng chính sách pháp luật được các doanh nghiệp đánh giá yếu nhất trong các chức năng của hiệp hội doanh nghiệp.

Tuy nhiên, vẫn có một số hiệp hội được đánh giá ở mức cao, đáp ứng được cả yêu cầu của hội nhập kinh tế như: Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính Việt Nam, Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam, Hiệp hội Da Giầy Việt Nam, Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam, Hiệp hội Bia rượu, nước giải khát, Hiệp hội kinh doanh vàng.....

Ngoài ra, một trong những hạn chế của các hiệp hội doanh nghiệp hiện là địa vị chính thức của hiệp hội hiện nay vẫn chưa rõ ràng và chưa đầy đủ. Cho đến hiện nay, khung khổ pháp luật về hoạt động của hội nói chung và hiệp hội doanh nghiệp nói riêng vẫn chưa được hoàn thiện.

Mặc dù, quyền tự do lập hội được quy định tại Hiến pháp, nhưng Luật về Hội đã mất rất nhiều năm dự thảo vẫn chưa thể được thông qua, Nghị định số 45/2010/NĐ-CP của Chính phủ vẫn đang là văn bản pháp lý cao nhất điều chỉnh công tác của các Hội nói chung.

Theo ông Huân, vai trò của hiệp hội doanh nghiệp ngày càng quan trọng, điều này được khẳng định trong Nghị quyết 09-NQ/TW của Bộ Chính trị, các văn bản luật và nhiều chiến lược phát triển ngành khác.

Nhưng thời gian qua, dường như Nhà nước, các tổ chức nghiên cứu mới chỉ đánh giá, đề cập đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam, của doanh nghiệp Việt Nam, của các ngành hàng Việt Nam... mà ít có được đánh giá, cảnh báo nào về năng lực hoạt động của hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam. Trong khi đó, sự vững mạnh và chuyên nghiệp của các hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam sẽ tác động rất lớn đến năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp, của ngành hàng và cả nền kinh tế.

"Nếu hoạt động tốt, các hiệp hội doanh nghiệp sẽ thúc đẩy liên kết kinh doanh, một yếu tố được xem là điểm yếu của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam, góp phần chia sẻ thông tin, thực hiện xúc tiến thương mại, tạo ra lợi thế trong các đàm phán các hợp đồng thương mại quốc tế", ông Huân nhấn mạnh...

TẠO CƠ SỞ PHÁP LÝ ĐỦ MẠNH CHO CÁC HIỆP HỘI

Trong thời gian tới, để nâng cao chất lượng hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp, góp phần phát triển kinh tế, xã hội và hội nhập quốc tế, ông Huân cho rằng chúng ta cần cân nhắc thực hiện một số giải pháp quan trọng.

Cụ thể, Nhà nước cần tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho sự ra đời và hoạt động của các hiệp hội doanh nghiệp. Cần sớm ban hành văn bản mới thay thế Nghị định 45 ở cấp độ cao hơn, tạo cơ sở pháp lý đủ mạnh cho việc ra đời, hoạt động và phát triển của các hội, hiệp hội nói chung và các hiệp hội doanh nghiệp nói riêng.

Bên cạnh đó, các hiệp hội doanh nghiệp cần hoạt động theo đúng tính chất của một tổ chức xã hội - nghề nghiệp, theo nguyên tắc tự nguyện, tự quản, tự chịu trách nhiệm, tự chủ về tài chính và không vụ lợi. Các hiệp hội doanh nghiệp bình đẳng với nhau về cơ hội và điều kiện hoạt động theo quy định của pháp luật.

Để phát huy vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp, theo ông Huân, Nhà nước cần đẩy mạnh xã hội hóa dịch vụ công. Cần xây dựng cơ chế chính sách, văn bản pháp luật tạo điều kiện để các hiệp hội doanh nghiệp có đủ năng lực tham gia cung cấp các dịch vụ công.

“Làm được như vậy Nhà nước vừa giảm được áp lực về kinh phí và nhân lực, vừa nâng cao vai trò của hiệp hội doanh nghiệp, phù hợp với chương trình cải cách hành chính đang được triển khai thực hiện ở nước ta hiện nay”, ông Huân nhấn mạnh.

Để đảm bảo sự tham gia xây dựng và phản biện chính sách của các hiệp hội doanh nghiệp, Nhà nước cần có cơ chế để các bộ, ban, ngành khi xây dựng, ban hành văn bản chính sách mới phải tiến hành lấy ý kiến của hiệp hội doanh nghiệp có liên quan. Việc lấy ý kiến phải thực chất, không làm chiếu lệ, hình thức, quy định rõ trách nhiệm của hiệp hội doanh nghiệp trong việc cho ý kiến, đảm bảo đúng thời gian và trình tự thực hiện.

Về phần mình, các hiệp hội doanh nghiệp cần tiếp tục đổi mới tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động, tập trung vào việc bồi dưỡng nâng cao kiến thức, kỹ năng, phương pháp hoạt động phù hợp với đặc điểm, tính chất của một tổ chức xã hội nghề nghiệp, để trở thành chỗ dựa vững chắc của các hội viên doanh nghiệp.

Mới nhất trên VnEconomy

Đầu tư 07:48, 26/10/2026

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu không lùi tiến độ các công trình phục vụ APEC 2027

Đọc ngay

Nhà đầu tư 07:47, 26/10/2026

Hà Tĩnh sắp có trung tâm logistics hơn 472 ha, vốn đầu tư 39.600 tỷ đồng

Đọc ngay

Thế giới 07:46, 26/10/2026

Tín hiệu từ Fed có thể gây biến động giá vàng trong tuần này

Đọc ngay

Đầu tư 07:46, 26/10/2026

Cục Hàng không đề nghị các hãng bay khôi phục và mở mới đường bay nội địa

Đọc ngay

Đọc tiếp

Tây Nguyên tìm hướng phát triển nông nghiệp công nghệ cao và dược liệu

Tây Nguyên có nhiều lợi thế về đất đai, khí hậu cùng hệ sinh thái để phát triển nông nghiệp công nghệ cao và dược liệu. Tuy nhiên, sản xuất còn phân tán, chất lượng giống chưa đồng đều, chế biến sâu hạn chế và liên kết thị trường chưa chặt chẽ đang là những điểm nghẽn cần tháo gỡ...

Doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào vốn và quy mô, phải tái cấu trúc để bắt nhịp tăng trưởng

Trong 9 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp giải thể tăng tới 118%, trong khi khu vực đầu tư tư nhân chỉ tăng trưởng 14%, mức thấp nhất trong ba khu vực kinh tế. Trước áp lực này, TS. Nguyễn Đức Hiển nhận định để thích ứng với mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên trong năm 2027, doanh nghiệp cần tái cấu trúc quản trị, tài chính, mô hình kinh doanh và thị trường, thay vì chỉ dựa vào mở rộng vốn và quy mô…

Biến rơm rạ thành tiền, chàng trai xứ Thanh đưa sản phẩm lên Amazon

Từ những cọng rơm quen thuộc trên đồng ruộng quê nhà, Nguyễn Xuân Tài (SN 1989) xã Quý Lộc, Thanh Hóa đã phát triển ý tưởng sản xuất mồi nhóm lửa, đưa sản phẩm tiếp cận khách hàng quốc tế qua nền tảng thương mại điện tử Amazon. Hành trình khởi nghiệp của anh mở ra hướng khai thác giá trị kinh tế từ phụ phẩm nông nghiệp...

Hiệp định CEPA mở đường cho hàng Việt thâm nhập thị trường Trung Đông và châu Phi

Do đặc thù địa hình sa mạc và cơ cấu dân số chủ yếu là người nhập cư, UAE phải nhập khẩu tới 85% – 90% nhu cầu lương thực, thực phẩm. Trong bối cảnh đó, Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Việt Nam – UAE (CEPA) được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội xuất khẩu cho các doanh nghiệp Việt Nam không chỉ tại UAE, mà còn mở rộng sang toàn bộ thị trường Trung Đông và châu Phi...

GEEC 2027: Nơi kết nối nhu cầu năng lượng, công nghệ và nguồn vốn

Triển lãm và Hội nghị Năng lượng Toàn cầu Việt Nam (GEEC 2027) diễn ra từ ngày 24 đến 26/02/2027 tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Hà Nội, và hiện đang mở đăng ký trưng bày. Sự kiện quy tụ mười lĩnh vực trưng bày, hơn 120 phiên hội nghị, cùng các hoạt động kết nối dành cho chủ đầu tư, nhà cung cấp và tổ chức tài chính.

Xem thêm

Xuất nhập khẩu Khung pháp lý Công nghiệp Thị trường Nông sản

Đừng bỏ lỡ

Công nghiệp

Phát động cuộc thi tìm hiểu pháp luật về tiết kiệm năng lượng và hiệu quả năm 2026

Đọc ngay

Công nghiệp

Phát động cuộc thi tìm hiểu pháp luật về tiết kiệm năng lượng và hiệu quả năm 2026

Đọc ngay

Nhà đầu tư

Hà Tĩnh sắp có trung tâm logistics hơn 472 ha, vốn đầu tư 39.600 tỷ đồng

Đọc ngay

Sản phẩm - Thị trường

Người phụ nữ “đánh thức” đặc sản vùng cao quê nhà

Đọc ngay

Tài chính

Xuất khẩu tăng hơn 12%, Việt Nam xuất siêu hai kỳ liên tiếp

Đọc ngay

Địa phương

Hải Phòng công bố thủ tục thuộc lĩnh vực thương mại quốc tế

Đọc ngay

Những đồng tiền được sử dụng nhiều nhất trong thanh toán toàn cầu

Theo dữ liệu mới nhất từ Hiệp hội Viễn thông tài chính liên ngân hàng toàn cầu (SWIFT), USD và euro chiếm tổng cộng 73,46% giá trị thanh toán qua mạng lưới này trong tháng 8/2026, chỉ còn hơn 1/4 dành cho tất cả các đồng tiền khác...

[Phóng sự ảnh] Mùa thu về biển Thanh Hóa "chữa lành"

Điều kiện giao dịch và hạn mức sở hữu căn hộ cho người nước ngoài ở từng dự án

Nhà ở cho thuê được Đảng và Nhà nước ta xác định là một phân khúc chiến lược và dài hạn. Ảnh: Thanh Xuân

Cần có quy hoạch đất dành riêng cho mục đích phát triển nhà cho thuê

Theo nhận định của các chuyên gia, so với môi trường đầu tư cách đây vài năm thì thời điểm hiện tại nhà đầu tư cần chuyển hướng nhìn vào khả năng thanh khoản, khả năng đáp ứng nhu cầu thực... để dự án trở thành hàng hóa có khả năng thanh khoản. Nếu không sẽ dễ rơi vào tình cảnh tồn kho như số liệu Bộ Xây dựng vừa công bố mới đây.

Sửa Luật phải bảo đảm về giá đất bồi thường và tái định cư. Ảnh minh họa: Thanh Xuân

Chọn cỡ chữ

CHỨC NĂNG HIỆP HỘI CÒN NHIỀU HẠN CHẾ

TẠO CƠ SỞ PHÁP LÝ ĐỦ MẠNH CHO CÁC HIỆP HỘI

Vietnam Economic Times

Tạp chí Kinh tế Việt Nam

Askonomy