Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, năng lực cạnh tranh của nông sản không còn được quyết định bởi sản lượng hay lợi thế nguyên liệu mà phụ thuộc ngày càng nhiều vào khả năng tạo ra giá trị gia tăng, xây dựng thương hiệu và đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững của thị trường toàn cầu.

Theo bà Đặng Huỳnh Ức My, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Betrimex, nhà sáng lập Cocoxim, để nông sản Việt Nam đi xa hơn, doanh nghiệp cần chuyển dịch từ tư duy xuất khẩu nguyên liệu sang phát triển hệ sinh thái sản phẩm và làm chủ chuỗi giá trị.

Đó cũng là định hướng Cocoxim theo đuổi từ khi ra đời vào năm 2016. Thay vì chỉ khai thác lợi thế từ vùng nguyên liệu dừa Bến Tre, thương hiệu tập trung đầu tư vào nghiên cứu, công nghệ chế biến và phát triển danh mục sản phẩm có giá trị gia tăng, hướng tới đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của người tiêu dùng toàn cầu.

Minh chứng rõ nét nhất là việc Cocoxim mới đây đã tự hào được Euromonitor ghi nhận là thương hiệu nước dừa số 1 Việt Nam*, thể hiện sự đón nhận và tin chọn của người tiêu dùng.

CHẾ BIẾN SÂU - NỀN TẢNG NÂNG CAO GIÁ TRỊ NÔNG SẢN

Theo bà Đặng Huỳnh Ức My, giá trị của nông sản không chỉ được quyết định bởi nguyên liệu đầu vào mà còn nằm ở năng lực đổi mới sáng tạo và khả năng phát triển các sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường.

Từ định hướng đó, Cocoxim từng bước mở rộng hệ sinh thái sản phẩm chế biến từ dừa, từ nước dừa đến các dòng sản phẩm dinh dưỡng và nguyên liệu phục vụ nhiều lĩnh vực khác nhau. Việc đầu tư vào chế biến sâu không chỉ góp phần nâng cao giá trị của trái dừa Việt Nam mà còn tạo nền tảng để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo bà, khi doanh nghiệp làm chủ được công nghệ và sản phẩm, lợi thế cạnh tranh sẽ không còn phụ thuộc vào giá nguyên liệu mà được tạo nên từ giá trị gia tăng và năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.

HỆ SINH THÁI SẢN PHẨM GẮN VỚI KINH TẾ TUẦN HOÀN

Đằng sau sự phát triển của các dòng sản phẩm là tư duy khai thác hiệu quả toàn bộ giá trị của trái dừa theo mô hình Zero Waste.

Không chỉ nước dừa và cơm dừa được đưa vào chế biến thực phẩm, các phụ phẩm như xơ dừa, mụn dừa và gáo dừa cũng tiếp tục được nghiên cứu để ứng dụng trong nông nghiệp, công nghiệp và sản xuất năng lượng sinh khối.

Cách tiếp cận này góp phần giảm thiểu lãng phí tài nguyên, gia tăng hiệu quả sử dụng nguyên liệu và thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong ngành dừa.

Theo bà Đặng Huỳnh Ức My, phát triển hệ sinh thái sản phẩm không chỉ tạo thêm nguồn doanh thu mà còn giúp nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên, giảm phát thải và gia tăng giá trị cho toàn bộ chuỗi ngành hàng.

CHUỖI GIÁ TRỊ BỀN VỮNG BẮT ĐẦU TỪ VÙNG NGUYÊN LIỆU

Để tạo ra những sản phẩm đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế, Cocoxim xác định chất lượng cần được xây dựng từ vùng nguyên liệu.

Theo Báo cáo thường niên 2025, vùng nguyên liệu hữu cơ của Betrimex đã mở rộng lên 16.082 ha, đồng thời doanh nghiệp tiếp tục ứng dụng khoa học nông học, giải pháp canh tác chính xác và các phương pháp sinh học nhằm nâng cao chất lượng nguyên liệu và hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2035.

Trong chiến lược này, người nông dân được xem là đối tác quan trọng của chuỗi giá trị. Bên cạnh việc duy trì các tiêu chuẩn Fair Trade (Thương mại công bằng), Cocoxim triển khai hệ thống Farmer Relationship Management (FRM) nhằm đồng hành cùng người trồng dừa trong quản lý vùng nguyên liệu, đào tạo kỹ thuật và tiếp cận các tiêu chuẩn canh tác quốc tế.

Thông qua mô hình này, người nông dân từng bước nâng cao năng lực sản xuất, cải thiện chất lượng nguyên liệu và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị thay vì chỉ cung cấp nguyên liệu thô.

QUẢN TRỊ LÀ NỀN TẢNG CỦA NĂNG LỰC CẠNH TRANH

Theo bà Đặng Huỳnh Ức My, phát triển bền vững không chỉ là mục tiêu về môi trường mà còn là phương thức quản trị doanh nghiệp.

Vì vậy, Cocoxim lựa chọn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) là định hướng xuyên suốt trong quá trình phát triển. Trong đó, yếu tố Quản trị (Governance) đóng vai trò nền tảng để doanh nghiệp thực hiện nhất quán các cam kết về chất lượng, môi trường và trách nhiệm xã hội, đồng thời nâng cao tính minh bạch và khả năng thích ứng với các yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Sau 10 năm, Cocoxim từng bước mở rộng hiện diện tại hơn 45 quốc gia và vùng lãnh thổ, thông qua chiến lược đầu tư vào chuỗi giá trị, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.

Theo bà Đặng Huỳnh Ức My, khi doanh nghiệp tạo được giá trị cho người nông dân, sử dụng hiệu quả tài nguyên và xây dựng hệ thống quản trị minh bạch, nông sản Việt hoàn toàn có thể nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế trên thị trường toàn cầu. Đó cũng là con đường để xây dựng những thương hiệu Việt có khả năng phát triển bền vững trong giai đoạn mới.

Euromonitor International Ltd: Khảo sát thị trường ngành hàng Nước trái cây tại Việt Nam, thuộc ấn bản Nước trái cây tại Việt Nam năm 2025, ký hiệu SD26, ngày 21 tháng 11 năm 2025; Số 1 doanh số theo thế tích bán lẻ tại Việt Nam, nhóm hàng nước từ dừa và các thực vật khác năm 2025. Tất cả kênh bán lẻ.

Euromonitor International Ltd là tập đoàn nghiên cứu thị trường và phân tích dữ liệu chiến lược hàng đầu thế giới, thành lập năm 1972 tại Luân Đôn, Vương quốc Anh. Với hơn 50 năm kinh nghiệm, Euromonitor chuyên cung cấp thông tin trí tuệ kinh doanh (business intelligence), phân tích ngành hàng và nghiên cứu hành vi tiêu dùng trên toàn cầu.