Sau vài năm trầy trật đối mặt với đủ loại thách thức, bao bì mỹ phẩm có thể "refill" (tái nạp) đang trở lại thành mục tiêu phát triển bền vững quan trọng của các thương hiệu làm đẹp...

Mô hình tái nạp mỹ phẩm - refill hiện đại từng được tập đoàn mỹ phẩm L'Oréal giới thiệu lần đầu vào những năm 1990. Làn sóng phát triển sản phẩm bền vững mạnh mẽ của thập niên 2010 và đầu 2020 đã khơi lại sự quan tâm với mỹ phẩm refill, nhưng danh mục này vẫn gặp nhiều khó khăn để thực sự trở nên phổ biến đại trà, dù các thương hiệu lớn đã bắt đầu đưa các sản phẩm refill vào dòng sản phẩm của mình.

Theo L'Oréal, doanh số các sản phẩm refill đã tăng 34% trong giai đoạn 2024–2025, ngay sau chiến dịch Ngày Refill đầu tiên của hãng. Trong thời gian đó, công ty cũng liên tục mở rộng refill trên khắp các nhãn hàng của mình. Chiến dịch năm nay bao gồm 28 sản phẩm thuộc 18 thương hiệu, từ Aesop đến Prada Beauty và Lancôme. Mục tiêu cuối cùng của tập đoàn là biến refill trở thành tiêu chuẩn mới, để mọi sản phẩm, ở mọi danh mục, đều có phiên bản refill tương ứng.

Một số thương hiệu làm đẹp như Chanel và Hermès, các hãng mỹ phẩm trang điểm Charlotte Tilbury và Isamaya Ffrench, các thương hiệu nước hoa Diptyque và Le Labo, cùng các nhà bán lẻ Selfridges và Harrods, hiện đều cung cấp tùy chọn refill cho một số sản phẩm nhất định.

Thương hiệu chăm sóc da Aesop - thuộc sở hữu của L'Oréal - trong tương lai sẽ ra mắt túi refill làm từ vật liệu đơn (mono-material) được tối ưu cho tái chế, theo Rebecca Lawson, Giám đốc phát triển bền vững toàn cầu của hãng, cho phép tái nạp các chai sản phẩm 500ml của thương hiệu. 

Tuy nhiên, refill trong ngành mỹ phẩm vẫn còn một chặng đường dài phía trước. Danh mục này được định vị là một giải pháp bền vững vì giúp giảm phát thải liên quan đến bao bì và vận chuyển khi tái cung ứng sản phẩm, kèm theo lợi ích là chi phí rẻ hơn cho khách hàng trung thành. Nhưng thực tế, vẫn còn lượng rác thải nhất định, và yếu tố vệ sinh khiến mỹ phẩm trở thành một danh mục khó "bẻ khóa" để áp dụng sản phẩm refill rộng rãi.

SỰ TIỆN LỢI LÀ YẾU TỐ QUYẾT ĐỊNH

Bao bì refill dễ thuyết phục khách hàng hơn với những sản phẩm được mua lặp lại thường xuyên, nơi mức độ trung thành cao và lợi ích tiết kiệm chi phí rõ ràng hơn như chất tẩy rửa, xà phòng và dầu gội. Trong khi đó, các sản phẩm đóng gói nhỏ như mỹ phẩm trang điểm lại khó thuyết phục hơn nhiều, đòi hỏi nhiều đổi mới hơn để tạo ra tác động tương đương, bởi bao bì gốc đã tương đối nhỏ và refill dễ gặp vấn đề về độ ổn định.

Nước hoa lại là một trường hợp thuận lợi vì có gốc cồn, nên việc đổ vào lại cùng một chai không gặp trở ngại gì. Nhưng các sản phẩm gốc dầu như dầu dưỡng tóc, son môi hay kem dưỡng da lại cần refill được niêm phong riêng, để khách hàng có thể thay thế mà vẫn giữ lại bao bì ngoài chính. Trong một số trường hợp, công thức sản phẩm còn cần được điều chỉnh lại để đảm bảo độ ổn định và hiệu quả tối ưu trong bao bì mới.

Rốt cuộc, sự tiện lợi vẫn là yếu tố then chốt. "Người tiêu dùng luôn tìm kiếm sự tiện lợi," Blanca Juti, Giám đốc đối ngoại và gắn kết doanh nghiệp của L'Oréal, chia sẻ. "Người ta dễ dàng đón nhận những công nghệ mới như ChatGPT, vì chúng loại bỏ được sự bất tiện". Trong khi đó, mỹ phẩm refill thường bị xem là tạo thêm bất tiện - điều mà các thương hiệu cần nỗ lực rất nhiều để khắc phục.

Bà Blanca Juti dẫn chứng kem Absolue Longevity của Lancôme là ví dụ cho một sản phẩm refill tiện lợi không kém gì việc mua viên nén cà phê cho máy pha tại nhà. "Tất cả những gì khách hàng cần làm là xoay nhẹ, lấy sản phẩm cũ ra và thay refill mới vào," bà giải thích.

Theo L'Oréal, mỗi lần làm như vậy, khách hàng có thể tiết kiệm 100% lượng thủy tinh, 95% kim loại, 36% nhựa và 31% bìa carton, so với mua một lọ sản phẩm hoàn toàn mới. "Việc này cũng giúp vận chuyển gọn nhẹ hơn nhiều, từ đó giảm phát thải trong quá trình vận chuyển," Juti bổ sung.

Giá cả cũng là một yếu tố quan trọng. Quan điểm chung là sản phẩm refill nên có giá thấp hơn mua mới hoàn toàn, nhưng mức tiết kiệm cụ thể phụ thuộc vào từng danh mục và thương hiệu. Thương hiệu Emma Lewisham định giá refill thấp hơn 10 – 15% so với sản phẩm mới. Theo nhà sáng lập thương hiệu, mức giảm này đủ để khuyến khích khách hàng mà không làm giảm giá trị của công thức sản phẩm. 

Trong ngành nước hoa, Le Labo bán chai nước hoa Santal 33, dung tích 50ml với giá 172 bảng Anh. Chai refill 500ml - mà khách hàng có thể tự chia ra các lọ nhỏ - có giá 835 bảng, tương đương mức tiết kiệm 52% so với mua cùng dung tích ở bao bì hoàn toàn mới. Một chai 50ml Prada Paradoxe Radical Essence có giá 107 bảng, trong khi chai refill 100ml có giá 130 bảng - tiết kiệm 40%.

Theo báo cáo The Sustainable Beauty Consumer (US) năm 2025 của Mintel, các thương hiệu đang có cơ hội lớn để "định vị lại các tùy chọn tái cung ứng này như những khoản đầu tư tài chính thông minh, đồng thời thể hiện trách nhiệm với môi trường".

BÀI TOÁN BỀN VỮNG VẪN XOAY QUANH NHỰA

Đầu tư vào đổi mới vật liệu chưa chắc khiến khách hàng chuyển sang dùng refill, nhưng đây lại là yếu tố then chốt để việc áp dụng đại trà thực sự có giá trị về mặt tác động môi trường. Mức độ "tiến bộ" thực sự của một chương trình refill phụ thuộc vào loại vật liệu được sử dụng - và không ít chương trình refill hiện nay bỏ qua điều này, chỉ đơn giản là đánh đổi một vấn đề bằng một vấn đề khác, chỉ "đỡ tệ hơn" một chút.

Chẳng hạn, bao bì refill vẫn có thể chứa nhựa, được bán với số lượng nhỏ không thực sự làm giảm mật độ bao bì, hoặc sử dụng những vật liệu khác khó tái chế.

Về khả năng tái chế, thương hiệu chăm sóc tóc Ý Davines cho biết họ đã mất thời gian khá lâu để đưa refill ra thị trường, vì bao bì làm từ vật liệu đơn (mono-material) chưa sẵn có rộng rãi, buộc thương hiệu phải đầu tư nghiên cứu và phát triển để đạt được mục tiêu này. Hiện tại, túi refill 500ml Essential Haircare của hãng sử dụng ít hơn 74% lượng nhựa so với việc mua hoàn toàn một sản phẩm mới.

"Refill chỉ thực sự là một giải pháp nếu nó thực sự làm giảm lượng nhựa," Sian Sutherland, đồng sáng lập tổ chức vận động chống rác thải nhựa A Plastic Planet nhận định. "Chúng ta thường thấy một bao bì ngoài đẹp mắt được tái nạp bằng một túi nhựa nhỏ, gói hay hộp. Đó có thể là một cải tiến, nhưng chưa phải là toàn bộ câu chuyện bền vững".

Theo bà, mục tiêu cuối cùng là mở rộng quy mô các vật liệu không độc hại, "có thể trở về với tự nhiên mà không gây ô nhiễm đất đai hay cơ thể con người," song song với các giải pháp refill không nhựa và có thể tái chế như thủy tinh, nhôm và thép. Bà Sian Sutherland nhấn mạnh: "Chỉ một bao bì refill không độc hại, được tái nạp thực sự - lần này qua lần khác - mới thực sự tạo ra sự khác biệt".