Trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng toàn cầu diễn ra mạnh mẽ, nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng song song với yêu cầu giảm phát thải, các doanh nghiệp dầu khí trên thế giới đang từng bước tái định vị mô hình phát triển.

Từ những nhà khai thác dầu khí truyền thống, nhiều tập đoàn quốc tế đã mở rộng sang các lĩnh vực năng lượng ngoài khơi, khoáng sản phục vụ chuyển dịch năng lượng và các ngành công nghiệp mới nhằm đa dạng hóa danh mục đầu tư, nâng cao khả năng thích ứng và tạo động lực tăng trưởng dài hạn.

Đối với Tổng công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí (PVEP), việc nghiên cứu mở rộng lĩnh vực hoạt động không chỉ xuất phát từ yêu cầu thích ứng với xu thế phát triển của ngành năng lượng thế giới mà còn là bước đi cần thiết để góp phần hiện thực hóa Chiến lược phát triển của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Theo đó, Petrovietnam định hướng phát triển thành tập đoàn công nghiệp - năng lượng hàng đầu khu vực, lấy năng lượng là lĩnh vực cốt lõi, đồng thời mở rộng sang các ngành công nghiệp và dịch vụ có tính bổ trợ, tạo nên chuỗi giá trị đồng bộ và bền vững. Bên cạnh việc duy trì vai trò chủ lực trong tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, Tập đoàn xác định phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng ngoài khơi, thu giữ và lưu trữ carbon (CCS/CCUS), hydrogen, amoniac xanh cùng các lĩnh vực liên quan đến khoáng sản phục vụ chuyển dịch năng lượng là những động lực tăng trưởng mới trong tương lai.

Trong bối cảnh đó, PVEP với lợi thế về kinh nghiệm địa chất, địa vật lý, quản lý các dự án ngoài khơi, năng lực vượt trội trong triển khai các công trình biển cùng đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm được kỳ vọng sẽ tiếp tục là lực lượng tiên phong của Petrovietnam trong việc tìm kiếm, phát triển và khai thác các nguồn năng lượng mới cũng như các loại tài nguyên chiến lược dưới lòng đất và dưới đáy biển.

Nếu trong hơn hai thập kỷ qua, PVEP đã ghi dấu ấn với vai trò tiên phong trong phát hiện và khai thác các mỏ dầu khí, góp phần gia tăng trữ lượng và bảo đảm nguồn cung năng lượng cho đất nước, thì trong giai đoạn phát triển mới, sứ mệnh ấy được mở rộng với tầm nhìn lớn hơn.

"Tiên phong khơi nguồn năng lượng" không đơn thuần là thay đổi khẩu hiệu mà phản ánh tầm nhìn phát triển mới. Đó là khơi nguồn mọi dạng năng lượng và tài nguyên có thể đóng góp cho phát triển bền vững, từ dầu khí truyền thống, năng lượng ngoài khơi, địa nhiệt, lưu trữ carbon cho đến các khoáng sản thiết yếu phục vụ sản xuất pin, điện gió, điện mặt trời và các công nghệ phát thải thấp.

Việc mở rộng không làm thay đổi bản chất của PVEP là doanh nghiệp E&P, mà giúp Tổng công ty phát huy tối đa năng lực cốt lõi đã được tích lũy, đồng thời tạo thêm không gian phát triển mới, nâng cao sức chống chịu trước những biến động của thị trường năng lượng thế giới.

Thực tiễn quốc tế cho thấy, nhiều tập đoàn dầu khí lớn đều lựa chọn con đường đa dạng hóa trên nền tảng năng lực cốt lõi, thay vì từ bỏ dầu khí để chuyển hẳn sang năng lượng tái tạo. Equinor (Na Uy) là một điển hình về chuyển dịch năng lượng dựa trên năng lực cốt lõi. Trong chiến lược đến năm 2035, doanh nghiệp khẳng định "Norwegian Continental Shelf remains our backbone", coi hoạt động dầu khí tại thềm lục địa Na Uy tiếp tục là nền tảng phát triển. Trên cơ sở đó, Equinor mở rộng sang điện gió ngoài khơi, CCS và hydrogen bằng cách tận dụng kinh nghiệm địa chất, kỹ thuật ngoài khơi, quản lý dự án và chuỗi cung ứng đã được tích lũy từ ngành dầu khí. Cách tiếp cận này cho thấy chuyển dịch năng lượng không phải là từ bỏ dầu khí mà là phát triển các lĩnh vực mới trên nền tảng năng lực hiện có, bảo đảm tăng trưởng bền vững và nâng cao khả năng thích ứng trước những thay đổi của thị trường năng lượng.

Total Energies (Pháp) lựa chọn chiến lược chuyển dịch theo hướng trở thành doanh nghiệp đa năng lượng (multi-energy company) thay vì chỉ là công ty dầu khí truyền thống. Theo chiến lược đa năng lượng tích hợp và cân bằng (balanced integrated multi-energy strategy) của doanh nghiệp, quá trình chuyển dịch được xây dựng trên hai trụ cột song song: Tiếp tục phát triển hoạt động dầu khí – đặc biệt là LNG và các dự án có chi phí, phát thải thấp – đồng thời mở rộng sang điện gió ngoài khơi, điện mặt trời, hydrogen, CCS và các lĩnh vực điện. Cách tiếp cận này thể hiện quan điểm chuyển dịch dựa trên thế mạnh cốt lõi, lấy hoạt động dầu khí hiệu quả làm nền tảng tài chính, công nghệ và nguồn lực để phát triển các lĩnh vực năng lượng mới tương tự như Equinor.

Kinh nghiệm của Equinor và TotalEnergies cho thấy, quá trình chuyển dịch năng lượng thành công không bắt đầu từ việc thay thế lĩnh vực cốt lõi, mà từ việc mở rộng không gian phát triển trên nền tảng những năng lực đã được tích lũy. Đối với PVEP, đây cũng là hướng tiếp cận phù hợp trong bối cảnh hiện nay. Với thế mạnh về điều tra địa chất, địa vật lý, khoan, phát triển mỏ, quản lý các dự án ngoài khơi và kinh nghiệm hợp tác với nhiều đối tác quốc tế, Tổng công ty có đầy đủ điều kiện để từng bước nghiên cứu, tham gia các lĩnh vực năng lượng mới và khoáng sản chiến lược có tính liên kết với hoạt động E&P. Đây không chỉ là cơ hội tạo thêm động lực tăng trưởng dài hạn mà còn góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh, gia tăng giá trị doanh nghiệp và đóng góp thiết thực vào quá trình hiện thực hóa chiến lược phát triển của Petrovietnam.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, việc mở rộng lĩnh vực hoạt động không chỉ mở ra dư địa tăng trưởng cho PVEP mà còn khẳng định vai trò của Tổng công ty trong hệ sinh thái của Petrovietnam. Kế thừa truyền thống tiên phong trong tìm kiếm và khai thác dầu khí, PVEP sẽ tiếp tục phát huy năng lực cốt lõi, chủ động nắm bắt các xu hướng phát triển của ngành năng lượng, từng bước mở rộng sang các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao, qua đó hiện thực hóa sứ mệnh "Tiên phong khơi nguồn năng lượng", đóng góp vào bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và phát triển bền vững đất nước.