Mở đợt cao điểm xử lý xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ mới

Ngày 2/6, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì Hội nghị sơ kết tình hình thực hiện Công điện 38/CĐ-TTg.

Phó Thủ tướng đánh giá mặc dù thời gian triển khai thực hiện chưa dài, nhưng với quyết tâm chính trị cao, sự chỉ đạo quyết liệt của các cấp, các ngành và sự phối hợp đồng bộ của các lực lượng chức năng, công tác đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đã đạt được nhiều kết quả bước đầu rất đáng khích lệ. 

115,5 TỶ ĐỒNG HÀNG HÓA VI PHẠM SỞ HỮU TRÍ TUỆ

Theo báo cáo do Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh trình bày, tính đến ngày 30/5/2026, các lực lượng chức năng trên cả nước đã phát hiện 2.036 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Trong đó, 1.616 vụ đã bị xử lý hành chính với tổng số tiền xử phạt gần 17,9 tỷ đồng. Trị giá hàng hóa vi phạm bị xử lý lên tới hơn 115,5 tỷ đồng. Có trên 1.600 tổ chức, cá nhân bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Đáng chú ý, công tác đấu tranh với vi phạm trên môi trường số đã được tăng cường mạnh mẽ. Các cơ quan chức năng đã ngăn chặn truy cập đối với 1.073 trang web vi phạm, gồm 263 website phim lậu, 177 website truyện lậu, 612 trang truyền hình trái phép và 21 website bán hàng có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.

Bên cạnh xử lý hành chính, các biện pháp hình sự cũng được áp dụng quyết liệt. Trong thời gian thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg, các cơ quan chức năng đã khởi tố 44 vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; 43 vụ án đã được phê duyệt quyết định khởi tố; 5 vụ án đã được truy tố; 4 vụ được tòa án thụ lý và đưa ra xét xử với 4 bị can.

Xét theo từng nhóm đối tượng quyền sở hữu trí tuệ, các vụ vi phạm về nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý tiếp tục chiếm tỉ lệ áp đảo. Trong tổng số vụ xử lý hành chính, có 1.587 vụ liên quan đến xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý, chiếm hơn 98% tổng số vụ việc bị xử lý. Các vụ vi phạm về quyền tác giả và quyền liên quan là 27 vụ; các đối tượng sở hữu trí tuệ khác là 2 vụ.

Đối với xử lý hình sự, các cơ quan chức năng đã khởi tố 7 vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan theo Điều 225 Bộ luật Hình sự và 37 vụ án về xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp theo Điều 226 Bộ luật Hình sự.

Các bộ, ngành, địa phương đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ được giao tại Công điện số 38/CĐ-TTg, qua đó nâng cao hiệu quả thực thi quyền sở hữu trí tuệ.

Bộ Công an đã phát hiện, điều tra và xác minh 148 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; xử lý 128 vụ việc, trong đó khởi tố 44 vụ án hình sự. Đặc biệt, lực lượng công an đã triệt phá nhiều đường dây vi phạm nghiêm trọng trên môi trường mạng, trong đó có các trang web phát sóng bóng đá trái phép như CakhiaTV, Rakhoi TV. Tổng giá trị hàng hóa vi phạm bị thu giữ hơn 28 tỷ đồng.

Lực lượng công an cũng đóng vai trò nòng cốt trong việc ngăn chặn hơn 1.000 trang web vi phạm bản quyền và sở hữu công nghiệp, góp phần làm lành mạnh môi trường số và bảo vệ quyền lợi của các chủ thể quyền.

Bộ Quốc phòng đã chỉ đạo lực lượng Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển và các đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ với địa phương, tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các tuyến biên giới, cửa khẩu nhằm ngăn chặn hoạt động vận chuyển, buôn bán hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Bộ Công Thương cùng các địa phương đã chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm. Kết quả, 1.520 vụ vi phạm về sở hữu công nghiệp, chủ yếu là giả mạo nhãn hiệu, đã bị xử lý; số tiền xử phạt hành chính đạt trên 15 tỷ đồng; trị giá hàng hóa vi phạm bị xử lý hơn 12 tỷ đồng.

Đáng chú ý, so với tháng 5/2025, số vụ xử lý tăng 370,6%, cao gấp 4,7 lần; số tiền xử phạt tăng 314,8%; trị giá tang vật bị xử lý tăng 827,5%, vượt xa mục tiêu tăng tối thiểu 20% được giao tại Công điện 38.

Một số địa phương ghi nhận kết quả nổi bật như: Hà Nội xử lý 340 vụ việc, TPHCM xử lý 234 vụ. Riêng hai địa phương này đã xử lý 574 vụ, chiếm khoảng 35,6% tổng số vụ việc được xử lý trên toàn quốc.

Theo đánh giá của Bộ Khoa học và Công nghệ, các lực lượng chức năng đã chuyển từ trạng thái xử lý thụ động sang chủ động phát hiện, đấu tranh và ngăn chặn vi phạm. Công tác phối hợp liên ngành được cải thiện rõ rệt, tạo hiệu ứng răn đe và nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp, người dân.

NÂNG XỬ LÝ SỐ VỤ VI PHẠM SỞ HỮU TRÍ TUỆ ÍT NHẤT 20% SO VỚI NĂM 2025

Bên cạnh kết quả đạt được, Bộ cho rằng tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn mới.

Hoạt động buôn bán hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu vẫn diễn ra công khai tại một số chợ truyền thống, trung tâm thương mại và trên các nền tảng thương mại điện tử. Các hành vi vi phạm gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, người tiêu dùng, đồng thời tác động tiêu cực tới môi trường đầu tư, kinh doanh…

Kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương trong triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg, đồng thời đánh giá cao vai trò của các cơ quan truyền thông, báo chí trong công tác tuyên truyền, góp phần nâng cao nhận thức xã hội về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, tạo sự đồng thuận và ủng hộ của người dân, doanh nghiệp đối với công tác đấu tranh phòng, chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cũng thẳng thắn chỉ rõ, những kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu. So với yêu cầu đặt ra, công tác bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần tiếp tục tập trung khắc phục.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đợt cao điểm vừa qua là bước tập dượt quan trọng để các bộ, ngành và địa phương nhận diện rõ hơn các khó khăn, vướng mắc, từ đó tiếp tục hoàn thiện thể chế, tăng cường năng lực thực thi và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả hơn trong thời gian tới.

Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp tục quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm Chỉ thị số 02/CT-TTg ngày 30/1/2026 về tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ và Công điện số 38/CĐ-TTg.

Trên cơ sở kết quả đạt được trong thời gian qua, các bộ, ngành, địa phương phải tiếp tục mở đợt cao điểm mới, rà soát toàn diện tình hình, tập trung đấu tranh quyết liệt hơn nữa đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Phó Thủ tướng yêu cầu toàn hệ thống phấn đấu nâng số vụ phát hiện, xử lý vi phạm về sở hữu trí tuệ tăng ít nhất 20% so với năm 2025 trên tất cả các khâu từ thanh tra, kiểm tra, xử lý hành chính đến điều tra, truy tố và xét xử hình sự.

"Đây không chỉ là yêu cầu trong nước mà còn là cơ sở để Việt Nam chứng minh với các đối tác quốc tế về quyết tâm và hiệu quả thực chất trong bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ", Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành khẩn trương rà soát toàn bộ các quy định pháp luật liên quan đến thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Đặc biệt, cần nghiên cứu mức xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ để bảo đảm tính răn đe; rà soát, sửa đổi các nghị định, thông tư hiện hành còn bất cập hoặc chưa rõ ràng.

Phó Thủ tướng yêu cầu trong năm 2026 phải cơ bản hoàn thành việc nhận diện toàn bộ các bất cập về thể chế để xây dựng lộ trình sửa đổi phù hợp.