Hiện các ngân hàng thương mại đang được dùng tối đa 34% vốn ngắn để cho vay trung, dài hạn. Tỷ lệ này sẽ giảm còn 30%, bắt đầu từ ngày 01/10/2023, đồng nghĩa với việc nguồn vốn dành cho vay bất động sản (kỳ hạn dài) sẽ hạn hẹp hơn…

Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đang đề nghị Ngân hàng Nhà nước khẩn trương xem xét sửa đổi, bổ sung Thông tư 08/2020/TT-NHNN (Thông tư 08) để gia hạn thêm 12 tháng đối với quy định “các tổ chức tín dụng sử dụng tối đa 30% nguồn vốn huy động ngắn hạn để cho vay trung hạn, dài hạn”, kể từ ngày 01/10/2023 (hiện tỷ lệ này đang là 34%).

Theo HoREA, thời điểm áp dụng Thông tư 08 nên bắt đầu “kể từ ngày 01/10/2024” (sau 12 tháng nữa), nhằm tạo điều kiện cho các tổ chức tín dụng được sử dụng hợp lý nguồn vốn huy động ngắn hạn để cho vay trung, dài hạn, cũng như nâng cao khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp và người dân, mà vẫn không gây rủi ro về an toàn cho hệ thống tín dụng. 

HoREA cho rằng bối cảnh của nền kinh tế nước ta hiện nay đã rất khác so với bối cảnh ban hành Thông tư 08 (vào ngày 14/08/2020), và đang đứng trước thách thức rất lớn từ “các cơn gió ngược” tác động bất lợi đến kinh tế - xã hội, trong đó, có lĩnh vực bất động sản do phát sinh những nhân tố khách quan, bất ngờ…

Bởi lẽ, thời điểm vào tháng 8/2020 là lúc dịch Covid-19 bắt đầu phát tán ra một số quốc gia, Việt Nam cơ bản đã kiểm soát được dịch bệnh trong giai đoạn đầu. Nhưng từ cuối năm 2020 trở đi, đại dịch Covid-19 bùng phát toàn cầu, tác động nghiêm trọng đến nước ta và thế giới. Tiếp theo, cuộc xung đột Nga - Ukraina xảy ra từ cuối quý 1/2022, dẫn đến tình trạng suy thoái, lạm phát cao, đứt gẫy chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Do bị ảnh hưởng của “các cơn gió ngược”, đã có những doanh nghiệp thuộc nhiều ngành kinh tế thu hẹp sản xuất kinh doanh nên giảm hoặc không có nhu cầu vay tín dụng. 

Riêng đối với nhiều doanh nghiệp bất động sản, nhu cầu vay vốn vẫn có, nhưng lại khó tiếp cận tín dụng. Nguyên nhân chủ yếu là do các dự án bất động sản, nhà ở thương mại bị “vướng pháp lý”, chưa được “chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời với chấp thuận nhà đầu tư”, chưa được phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, chưa được giao đất, chưa được cấp phép xây dựng. 

Trong khi điều kiện được vay vốn là doanh nghiệp phải có “chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời với chấp thuận nhà đầu tư”, phải có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, phải có Giấy phép xây dựng, dự án phải có tính khả thi thì mới được vay tín dụng.

Hiệp hội nhận thấy các ngân hàng thương mại nên xem xét “nới tay” cho doanh nghiệp bất động sản được vay vốn đối với những dự án đầu tư bảo đảm tính khả thi hoặc có tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất (sổ đỏ).

Doanh nghiệp chấp nhận “thị giá” của các sổ đỏ này do ngân hàng thương mại định giá tài sản thế chấp, điều này sẽ giúp cho các doanh nghiệp vượt qua khó khăn và góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 14% của năm 2023.

Hiệp hội đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét chỉ đạo và đề nghị Ngân hàng Nhà nước khẩn trương xem xét sửa đổi, bổ sung Thông tư 08 theo hướng gia hạn thêm 12 tháng, tức là thời điểm bắt đầu áp dụng tiêu chí “các tổ chức tín dụng sử dụng tối đa 30% nguồn vốn huy động ngắn hạn để cho vay trung hạn, dài hạn” kể từ ngày 01/10/2024, thay vì từ ngày 01/10/2023.

HoREA cũng cho biết thêm, trước đó, Hiệp hội đã có văn bản đề nghị Ngân hàng Nhà nước xem xét gia hạn thêm 12 tháng thời điểm áp dụng đối với quy định trên, nhưng Ngân hàng Nhà nước chưa phản hồi.