Trong lộ trình thực hiện chi trả nguồn hỗ trợ giảm phát thải khí nhà kính (ERPA) cho Việt Nam giai đoạn 2018- 2025, trên địa bàn tỉnh Nghệ An hiện đã có 26 chủ rừng là các cộng đồng, tập thể được nhận hơn 115 tỷ đồng...

Quỹ bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh Nghệ An cho biết trên địa bàn tỉnh có 332 cộng đồng dân cư là chủ rừng và 457 cộng đồng có thỏa thuận tham gia quản lý rừng với chủ rừng là tổ chức được hưởng lợi từ nguồn ERPA.

Tính đến tháng 01/2025, số tiền ERPA chi trả cho 26 chủ rừng là tổ chức trên địa bàn tỉnh khoảng 115,8 tỷ đồng trong tổng kế hoạch hơn 133,8 tỷ đồng, đạt 87% tổng kinh phí của nhóm đối tượng chủ rừng là tổ chức; chiếm 67% tổng kinh phí đã chi trả cho các đối tượng hưởng lợi trên địa bàn toàn tỉnh.

Điển hình như các cộng đồng là chủ rừng thuộc phạm vi quản lý của Vườn Quốc gia Pù Mát, tổng kinh phí được hỗ trợ từ nguồn ERPA năm 2024 là hơn 24 tỷ đồng. Tổng số tiền đã chi trả là 13 tỷ đồng và sẽ tiếp tục tiến hành chi trả trong thời gian tới.

Ngoài ra, đến tháng 2/2025, tổng kinh phí được hỗ trợ từ nguồn ERPA năm 2024 là hơn 11 tỷ đồng cho các cộng đồng là chủ rừng trên địa bàn 5 huyện thuộc phạm vi quản lý của Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Huống.

Thỏa thuận chi trả giảm phát thải khí nhà kính vùng Bắc Trung Bộ (ERPA) là thỏa thuận chuyển nhượng carbon được ký vào ngày 20/10/2020 giữa Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) và Ngân hàng Tái thiết và Phát triển quốc tế (IBRD), đơn vị nhận ủy thác của Quỹ Đối tác carbon lâm nghiệp (FCPF).

Theo thỏa thuận, Việt Nam sẽ chuyển nhượng 10,3 triệu tấn CO, và bổ sung tối đa 5 triệu tấn CO (nếu có) tại 6 tỉnh Bắc Trung Bộ cho FCPF trong giai đoạn 2018- 2025 với tổng số tiền 51,5 triệu USD. Trong số 6 tỉnh này, Nghệ An được giải ngân hơn 282 tỷ đồng.

Nguồn kinh phí từ ERPA mà Nghệ An có được từ hoạt động bảo vệ rừng, giảm phát thải khí nhà kính đã góp thêm nguồn tài chính cho các chủ rừng thực hiện công tác quản lý, bảo vệ rừng, hỗ trợ sinh kế gắn với bảo vệ và phát triển rừng cho cộng đồng dân cư; ổn định thu nhập, cải thiện đời sống cho người dân trong vùng thụ hưởng để họ yên tâm công tác, gắn bó với nghề rừng.

Ngày 28/12/2022, Chính phủ ban hành Nghị định 107/NĐ-CP về thí điểm chuyển nhượng kết quả giảm phát thải và quản lý tài chính Thỏa thuận ERPA.

Ngày 22/4/2022, UBND tỉnh Nghệ An ban hành Kế hoạch số 124/KH-UBND triển khai Thỏa thuận chi trả giảm phát thải khí nhà kính vùng Bắc Trung Bộ trên địa bàn tỉnh. Đây là chính sách quan trọng quy định cách thức các tổ chức, cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng được hưởng lợi từ dịch vụ giảm phát thải khí nhà kính từ rừng.

Người dân tham gia nhận khoán bảo vệ rừng từ chủ rừng là tổ chức, được nhận tiền công tuần tra bảo vệ rừng, là thu nhập từ rừng, giảm các vụ vi phạm lâm luật; từ đó, giúp giảm áp lực trong công tác quản lý bảo vệ rừng. Ngoài ra, ERPA cũng chi trả cho các hoạt động hỗ trợ sinh kế cho cộng đồng thông qua chủ rừng là tổ chức để phát triển kinh tế, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho cộng đồng sống gần rừng.

Quỹ bảo vệ và phát triển rừng tỉnh Nghệ An cho biết cùng với thúc đẩy giải ngân, Quỹ cũng tăng cường công tác kiểm tra giám sát, hướng dẫn để đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và bền vững của chính sách. Quỹ xác định đây là một hoạt động đòi hỏi sự tham gia và phối hợp của nhiều bên liên quan, từ cơ quan nhà nước, tổ chức quốc tế, đến cộng đồng địa phương.

Do đó, Quỹ đã xây dựng các tiêu chí để đánh giá tính minh bạch, hiệu quả trong thực hiện chi trả giảm phát thải khí nhà kính; Ứng dụng công nghệ trong kiểm tra, giám sát; Rà soát diện tích chi trả tiền ERPA đảm bảo đồng bộ với dữ liệu dịch vụ môi trường rừng; Thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng địa phương trong giám sát và đánh giá hoạt động ERPA thông qua các chương trình nâng cao năng lực…