Tại Đối thoại CEO 500 trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026, các nhà đầu tư đã trao đổi với lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh về những điều kiện cần thiết để thu hút dòng vốn FDI thế hệ mới, từ cải thiện môi trường đầu tư, phát triển IFC, đến hoàn thiện hạ tầng số và tăng cường huy động vốn dài hạn…

Phát biểu tại phiên thảo luận CEO 500 ngày 26/10, ông Nguyễn Công Vinh, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, cho biết Thành phố không chỉ hướng tới thu hút thêm vốn đầu tư mà còn muốn giải quyết những bài toán phát triển cụ thể thông qua các dự án mới.

Với không gian phát triển được mở rộng, thành phố hiện đang ưu tiên hạ tầng giao thông, cảng biển, logistics, Trung tâm Tài chính quốc tế, năng lượng sạch, kinh tế số và công nghệ cao, hướng tới mục tiêu thu hút 19 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài trong năm 2026.

Ở góc độ thu hút FDI thế hệ mới, ông Nguyễn Hữu Huân, đại diện Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC), cho biết trong 9 tháng năm 2026, vốn FDI đăng ký đạt 50,4 tỷ USD, vốn thực hiện vượt 21 tỷ USD. Khu vực FDI đóng góp 20,3% GDP và khoảng 81% kim ngạch xuất khẩu.

Thành phố định hướng ưu tiên các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như trí tuệ nhân tạo, hạ tầng số, bán dẫn, tự động hóa, tài chính số, công nghệ sinh học và công nghệ xanh; đến năm 2030, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ nội địa hóa lên 45–50%, phát triển 500–1.000 nhà cung ứng cấp một và khoảng 10.000 doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng FDI.

Đồng thời, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Công Vinh cho biết thành phố sẽ giao Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 tại Thành phố Hồ Chí Minh (HCMC C4IR) là cơ quan đầu mối tổng hợp tất cả sáng kiến, ý tưởng, kiến nghị và dự án cụ thể để cùng thúc đẩy sau diễn đàn.

Từ những định hướng này, các lãnh đạo doanh nghiệp và nhà đầu tư đa lĩnh vực đã đối thoại 1:1 cùng với lãnh đạo thành phố để chia sẻ những yêu cầu về tính ổn định của chính sách, khả năng huy động vốn dài hạn. quy hoạch hạ tầng đồng bộ và cơ chế thử nghiệm công nghệ.

CẦN MÔI TRƯỜNG ĐẦU TƯ ỔN ĐỊNH VÀ DỄ DỰ BÁO

Theo ông Marc Knapper, nguyên Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam giai đoạn 2022–2026, thành viên ban cố vấn VIFC-HCMC, việc phát triển trung tâm tài chính cần bắt đầu từ những dịch vụ thiết thực đối với nhà đầu tư quốc tế. Các dịch vụ như tài trợ thương mại, phòng ngừa rủi ro tỷ giá, quản lý tài khoản ngoại tệ, lưu ký tài sản và thanh toán xuyên biên giới cần vận hành thuận lợi, đáp ứng yêu cầu tương đương các trung tâm tài chính như Singapore hay Tokyo.

Ông cho rằng Thành phố cần tham vấn các nhà đầu tư ngay từ giai đoạn thiết kế dịch vụ, qua đó bảo đảm hệ sinh thái tài chính mới đáp ứng nhu cầu thực tế của người sử dụng. Đồng thời, cần xây dựng danh mục dự án cụ thể trong các lĩnh vực năng lượng, hạ tầng và chuyển đổi xanh để nhà đầu tư quốc tế có thể xác định cơ hội tham gia và bố trí nguồn vốn.

Việc phát triển các công cụ huy động vốn như trái phiếu xanh, trái phiếu hạ tầng của Thành phố và các doanh nghiệp lớn cũng có thể mở thêm kênh kết nối dòng vốn quốc tế với nhu cầu đầu tư trong nước.

Tuy nhiên, theo ông Knapper, khả năng dự báo về chính sách là điều kiện quan trọng không kém cơ hội đầu tư. Nhà đầu tư cần một đầu mối hỗ trợ xuyên suốt, quy trình cấp phép rõ ràng và các quy định nhất quán về đất đai, giấy phép cũng như thủ tục đầu tư. “Các khoản đầu tư chất lượng mà Việt Nam và TP. Hồ Chí Minh hướng tới thường có tầm nhìn 5, 10, 15 hoặc 20 năm”, ông Knapper lưu ý.

Nguyên Đại sứ Mỹ cũng nhấn mạnh nhà đầu tư cần tin tưởng rằng những quy định được áp dụng hôm nay sẽ tiếp tục ổn định trong dài hạn. Bên cạnh cải cách thủ tục, thành phố cần phát triển đội ngũ nhân lực phục vụ hệ sinh thái tài chính, từ kế toán, bảo hiểm đến các vị trí vận hành và hỗ trợ tổ chức tài chính. Theo ông, đối thoại với nhà đầu tư quốc tế cũng cần diễn ra thường xuyên trong năm, thay vì chỉ tập trung tại các sự kiện lớn.

Ở góc độ nhà đầu tư, ông Don Lam, Tổng giám đốc và cổ đông sáng lập VinaCapital, cho rằng việc mở rộng không gian đô thị của TP. Hồ Chí Minh tạo thêm cơ hội phát triển, đặc biệt trong hai lĩnh vực là xây dựng VIFC-HCMC và thu hút các tập đoàn công nghệ quốc tế.

Theo ông, Việt Nam cần khoảng 1.400 tỷ USD vốn đầu tư hạ tầng từ nay đến năm 2045. Nhu cầu vốn quy mô lớn này mở ra cơ hội cho các tổ chức tài chính quốc tế tham gia thị trường, nhất là trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng cao và tiếp tục thu hút FDI.

Ông khuyến khích các tổ chức tài chính cân nhắc đăng ký thành viên VIFC-HCMC để tiếp cận thị trường vốn Việt Nam và tìm kiếm cơ hội tài trợ các dự án hạ tầng. Ngoài trái phiếu xanh và trái phiếu đô thị, các ngân hàng và công ty quản lý tài sản cũng có thể nghiên cứu những phương thức đưa vốn quốc tế đến các doanh nghiệp Việt Nam đang cần nguồn lực mở rộng hoạt động.

Từ góc độ đầu tư công nghệ, ông Don Lam cho rằng Việt Nam cần xây dựng nền tảng hạ tầng đủ mạnh nếu muốn tham gia sâu hơn vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Trung tâm dữ liệu là một trong những cấu phần cơ bản, bởi năng lực ứng dụng trí tuệ nhân tạo khó có thể phát triển nếu thiếu hạ tầng tính toán và xử lý dữ liệu. "VinaCapital đang phối hợp với các đối tác như G42 và Microsoft trong kế hoạch phát triển trung tâm dữ liệu tại TP. Hồ Chí Minh, đồng thời kết nối các doanh nghiệp công nghệ và nhà đầu tư bán dẫn với thành phố", ông Don Lam chia sẻ.

Theo ông, bên cạnh hạ tầng vật lý, cần hình thành các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo để tăng khả năng chuyển hóa nguồn vốn đầu tư công nghệ thành hoạt động kinh doanh.

HẠ TẦNG SỐ PHẢI GẮN VỚI HIỆU QUẢ KINH TẾ

Ông Bill Giannikos, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ toàn cầu kiêm Giám đốc Trung tâm dữ liệu của Aurecon Việt Nam, nhận định Việt Nam đang đứng trước cơ hội quan trọng trong quá trình chuyển đổi số, khi trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và các dịch vụ số ngày càng định hình hoạt động kinh tế. Tuy nhiên, để khai thác giá trị từ các công nghệ này, Việt Nam cần phát triển hạ tầng đồng bộ thay vì chỉ tập trung vào từng dự án trung tâm dữ liệu riêng lẻ.

Theo ông, nhà đầu tư cần được bảo đảm về quỹ đất, nguồn điện, kết nối viễn thông và hạ tầng hỗ trợ theo một lộ trình rõ ràng. TP. Hồ Chí Minh có thể nghiên cứu hình thành các khu vực chuyên biệt dành cho hạ tầng số, nơi các yếu tố này được quy hoạch đồng bộ trước khi những dự án đầu tư quy mô lớn triển khai.

"Năng lực tính toán hay quy mô trung tâm dữ liệu tự thân chưa đủ tạo ra giá trị kinh tế. Hạ tầng trí tuệ nhân tạo cần kết nối với trường đại học, doanh nghiệp khởi nghiệp và các ngành như sản xuất, logistics, y tế, giáo dục để thúc đẩy ứng dụng công nghệ vào thực tiễn", ông Giannikos cũng lưu ý.

Theo ông, hiệu quả đầu tư không chỉ nên được đo bằng công suất hạ tầng được xây dựng, mà còn bằng năng lực ứng dụng, mức độ tiếp nhận công nghệ và giá trị tạo ra cho doanh nghiệp, cộng đồng. Hạ tầng cũng cần thích ứng với tốc độ thay đổi công nghệ, đồng thời đáp ứng yêu cầu về năng lượng, nước và phát triển bền vững.

Từ kinh nghiệm triển khai hoạt động sản xuất tại Việt Nam, ông Peter James Opdahl, Chủ tịch ITO Group Holdings, cho rằng chất lượng nguồn nhân lực và mức độ phát triển của chuỗi cung ứng là những yếu tố quan trọng khi doanh nghiệp quốc tế lựa chọn địa điểm đầu tư.

ITO Group, doanh nghiệp cung cấp giải pháp tự động hóa công nghiệp, đã chọn Việt Nam làm cứ điểm sản xuất từ năm 2012 và đang xây dựng nhà máy mới rộng 12.000 m² tại Khu chế xuất Linh Trung. Theo ông Opdahl, doanh nghiệp cần một hệ sinh thái có khả năng hỗ trợ hoạt động sản xuất, chứ không chỉ một địa điểm để đặt nhà máy.

Ông đề xuất Việt Nam tiếp tục mở rộng chiều sâu và quy mô chuỗi cung ứng, giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận thị trường trong nước thuận lợi hơn, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp này kết nối với mạng lưới quốc tế. ITO Group cũng chú trọng học bổng và chương trình thực tập nhằm phát triển nguồn nhân lực Việt Nam cho ngành công nghiệp công nghệ cao. “Chúng ta không thể phát triển một mình, sự phát triển của doanh nghiệp FDI cần đi cùng khả năng tham gia của các đối tác và nhà cung ứng trong nước", ông Opdahl nhấn mạnh.

FDI CẦN GẮN VỚI HỆ SINH THÁI DOANH NGHIỆP NỘI ĐỊA

Ở góc độ phát triển hệ sinh thái địa phương, ông Ge Jun, lãnh đạo của TOJOY Enterprise Services, chia sẻ cách tiếp cận “In, With, For”: hiện diện và gắn bó "tại" địa phương, phát triển "cùng" đối tác bản địa và tạo ra giá trị "cho" cộng đồng. Theo ông, đầu tư dài hạn không nên chỉ dừng ở xây dựng nhà máy mà cần hướng đến phát triển nhân lực và hệ sinh thái công nghiệp tại nơi doanh nghiệp hoạt động.

TOJOY cũng quan tâm đến những lĩnh vực mới tại Việt Nam, từ kinh tế tầm thấp với các ứng dụng du lịch thông minh, giao thông đô thị và logistics đến thiết bị dịch vụ tích hợp trí tuệ nhân tạo và robot xây dựng.

Theo ông Larry Hu, lãnh đạo Amazon Global Selling tại Đông Nam Á, cơ hội phát triển của TP. Hồ Chí Minh không chỉ nằm ở các nhà máy mà còn ở dịch vụ, logistics và xuất khẩu thông qua thương mại điện tử.

Tính đến tháng 7/2025, số lượng sản phẩm từ Việt Nam được bán trên Amazon tăng 35%, trong khi số nhà bán hàng Việt Nam đăng ký thương hiệu riêng tăng 30%. Những kết quả này cho thấy doanh nghiệp trong nước có thể tiếp cận khách hàng quốc tế thông qua các kênh thương mại số, bên cạnh mô hình xuất khẩu truyền thống.

Ông Hu cho rằng hệ thống metro, đường cao tốc và cảng nước sâu có thể góp phần tăng cường kết nối giữa cơ sở sản xuất, kho hàng và người tiêu dùng. Amazon sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương nhằm hỗ trợ đưa đặc sản vùng miền và sản phẩm Việt Nam đến thị trường toàn cầu.

Ông Jesse Choi, Tổng Giám đốc Tập đoàn Sunwah (ASEAN) kiêm Giám đốc điều hành Sunwah Innovations, cho biết sau hơn 25 năm hoạt động tại Việt Nam, Sunwah đánh giá TP. Hồ Chí Minh có tiềm năng trở thành trung tâm đổi mới công nghệ và chuyển đổi số của khu vực. Tập đoàn đang tìm cách ứng dụng công nghệ quốc tế để giải quyết các nhu cầu thực tiễn, giúp doanh nghiệp và cơ quan công quyền nâng cao năng suất, giảm chi phí vận hành và thúc đẩy phát triển bền vững.

Trong lĩnh vực giao thông đô thị, Sunwah đang phối hợp với HCMC C4IR) phát triển dự án xe máy điện nhằm kết nối các nhà ga metro với khu dân cư và cộng đồng xung quanh. Tuy nhiên, sau một năm triển khai, dự án vẫn gặp vướng mắc trong quá trình làm việc với các cơ quan chức năng. Ông Choi bày tỏ mong muốn dự án sớm được triển khai thí điểm, trước mắt kết nối với ít nhất một tuyến metro.

Tập đoàn cũng đã nhận được sự chấp thuận để triển khai hoạt động tại khuôn viên một cơ sở ở TP. Hồ Chí Minh. Sunwah đang nghiên cứu các giải pháp AI để tối ưu hóa hoạt động nhà máy, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và giảm lượng vi nhựa phát sinh từ các hệ thống xử lý nước thải.

Đồng thời, phát triển các ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV), bao gồm đào tạo và cấp phép cho người điều khiển, đồng thời nghiên cứu sử dụng UAV trong vệ sinh công trình và phát hiện khiếm khuyết xây dựng. Theo ông Choi, đây là lĩnh vực chịu sự quản lý chặt chẽ, do đó cần có sự phối hợp và hỗ trợ từ cơ quan chức năng để các ứng dụng có thể được thử nghiệm và triển khai an toàn.

Từ những dự án này, ông Choi cho rằng điều doanh nghiệp cần một cơ chế đủ rõ ràng để chuyển ý tưởng công nghệ thành ứng dụng thực tế.  “TP. Hồ Chí Minh có thể trở thành một địa bàn thử nghiệm quan trọng cho các ứng dụng công nghệ thực tiễn, từ đó nhân rộng những mô hình thành công trên khắp Việt Nam và có thể mở rộng sang các thị trường khác”, ông Choi nhận định.

Chính vì thế, thành phố cần hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận địa điểm thí điểm phù hợp, phối hợp với các cơ quan quản lý và đơn vị vận hành để làm rõ yêu cầu kỹ thuật, quy trình thử nghiệm, tiêu chuẩn an toàn và quy định áp dụng.

Bên cạnh việc thu hút các dự án công nghệ quy mô lớn, ông Choi cũng kiến nghị thành phố cần có thêm chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp quy mô nhỏ, đặc biệt là những doanh nghiệp SME ứng dụng AI để phát triển sản phẩm và mô hình kinh doanh mới. Cách tiếp cận này vừa giúp Việt Nam tiếp cận công nghệ quốc tế, vừa phát triển năng lực tại chỗ, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và tạo cơ hội đầu tư dài hạn.

Các ý kiến tại phiên thảo luận cho thấy cuộc cạnh tranh thu hút FDI thế hệ mới không chỉ ở quy mô vốn hay ưu đãi đầu tư. Với TP. Hồ Chí Minh, thách thức còn nằm ở khả năng bảo đảm tính ổn định của chính sách, huy động nguồn vốn dài hạn, quy hoạch đồng bộ hạ tầng công nghệ và tạo điều kiện để doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.