Kim ngạch xuất khẩu của Nhật Bản tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng cao trong tháng 9 vừa qua, khi nhu cầu mạnh mẽ đối với mặt hàng bán dẫn và các sản phẩm liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) giúp bù đắp cho sự suy yếu ở các nhóm hàng hóa khác...

Dù vậy, đây vẫn là một tháng giảm tốc trong hoạt động xuất khẩu của Nhật Bản và không đạt kỳ vọng của các nhà phân tích.

Số liệu do Văn phòng Nội các Nhật Bản công bố sáng 21/10 cho thấy giá trị xuất khẩu tháng 9 của nước này đạt gần 11 nghìn tỷ yên, tương đương hơn 69 tỷ USD, tăng 16,7% so với cùng kỳ năm ngoái.

Đây là tháng tăng trưởng thứ 13 liên tiếp của hoạt động xuất khẩu của Nhật Bản, sau khi tăng 19,3% trong tháng 8. Tuy nhiên, mức tăng này thấp hơn so với dự báo trung bình của thị trường là tăng 20,1%.

Làn sóng đầu tư toàn cầu vào AI vẫn tiếp tục thúc đẩy hoạt động xuất khẩu mặt hàng bán dẫn cùng các thiết bị liên quan của Nhật Bản. Giá trị xuất khẩu bán dẫn ghi nhận mức tăng 49,4% trong tháng 9 so với cùng kỳ năm ngoái.

Máy móc cũng nằm trong nhóm những mặt hàng có tốc độ tăng trưởng xuất khẩu mạnh nhất trong tháng 9 của Nhật Bản. Trong đó máy móc liên quan đến lĩnh vực bán dẫn tăng 43,9% và máy móc phục vụ sản xuất điện tăng 22,6%.

Ngoài ra, kim ngạch xuất khẩu của Nhật Bản trong tháng 9 cũng tăng thêm khi các doanh nghiệp chuyển một phần chi phí gia tăng vào giá bán sản phẩm.

Xét theo thị trường, xuất khẩu của Nhật Bản sang Mỹ trong tháng 9 tăng 22,9% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 8,6%.

Nhập khẩu của Nhật Bản trong tháng 9 tăng 18,9% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt hơn 11,5 nghìn tỷ yên, tương đương tăng 72,7 tỷ USD, thấp hơn dự báo của các chuyên gia kinh tế là tăng 19,6%.

Tốc độ tăng trưởng nhập khẩu đã chậm lại so với mức 28% của tháng 8, do lượng dầu thô nhập về giảm sau khi các tàu chở dầu phải thay đổi lộ trình, tránh xa eo biển Bab el-Mandeb. Nguyên nhân là do lực lượng Houthi thân Iran tại Yemen tuyên bố phong tỏa hàng hải đối với Saudi Arabia, gây chậm trễ cho các chuyến hàng đến Nhật Bản.

Tuy nhiên, giá trị nhập khẩu dầu mỏ của Nhật Bản trong tháng 9 vẫn tăng 51,1% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, lượng dầu nhập khẩu từ Mỹ tăng gần 820%, trong khi nhập khẩu từ Trung Đông chỉ tăng nhẹ 1,5%.

Chính phủ Nhật Bản dự kiến trong tháng 10, lượng dầu thô nhập khẩu sẽ phục hồi về mức tương đương khoảng 100% so với cùng kỳ năm ngoái, khi các tàu chở dầu đi qua kênh đào Suez cập cảng.

Kim ngạch nhập khẩu tăng chậm lại đã góp phần thu hẹp thâm hụt thương mại của Nhật Bản xuống còn 536,6 tỷ yên (3,39 tỷ USD) trong tháng 9, giảm so với mức 1,1 nghìn tỷ yên của tháng trước đó. Tuy nhiên, con số này cao hơn so với dự báo là thâm hụt 181 tỷ yên.

Những dữ liệu mới nhất này cho thấy nhu cầu từ bên ngoài vẫn là yếu tố hỗ trợ nền kinh tế Nhật Bản. Xuất khẩu là động lực chính cho tăng trưởng của Nhật Bản trong hai quý đầu năm 2026, giúp nền kinh tế lớn thứ tư thế giới đạt kết quả vượt kỳ vọng trong quý đầu tiên và duy trì đà tăng trưởng trong quý 2.

Tuy nhiên, những bất ổn về triển vọng toàn cầu tiếp tục phủ bóng lên tương lai của các doanh nghiệp xuất khẩu nước này. Tháng 9 là tháng thứ hai liên tiếp tốc độ tăng trưởng xuất khẩu của Nhật Bản chậm lại, sau khi đạt mức cao nhất trong gần bốn năm vào tháng 7.

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) sẽ tiến hành cuộc họp chính sách tiếp theo vào cuối tháng này. Trong lần họp này, BOJ sẽ công bố cập nhật dự báo hàng quý về tăng trưởng tế và lạm phát - những thông tin đang được thị trường theo dõi sát sao để tìm kiếm tín hiệu về thời điểm tăng lãi suất tiếp theo.

Theo các dự báo từ cuộc khảo sát của hãng tin Reuters, nhiều khả năng BOJ sẽ giữ nguyên lãi suất chính sách ở mức 1,25% trong lần họp này, nhưng có thể tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12 và tiếp tục tăng trong năm 2027.