Virus Hanta tiếp tục gây lo ngại

Hãng tin AFP dẫn lời Bộ trưởng Y tế Pháp Stephanie Rist cho biết một hành khách nước này đã xét nghiệm dương tính với biến thể Andes của virus Hanta, và tình hình của bệnh nhân đang xấu đi.

Người bệnh xuất hiện các triệu chứng nghi nhiễm trong lúc trên chuyến bay sơ tán do chính phủ Pháp tổ chức. Bốn hành khách Pháp khác đi cùng chuyến có kết quả âm tính, nhưng sẽ được xét nghiệm lại sau đó, theo Bộ trưởng Rist.

Trong khi đó, Bộ Y tế và Dịch vụ nhân sinh Mỹ thông báo một công dân nước này trong quá trình sơ tán khỏi du thuyền đã xuất hiện những triệu chứng nhẹ nghi nhiễm virus Hanta. Một công dân khác có kết quả dương tính với biến thể Andes.

Toàn bộ công dân Mỹ trên tàu đều đã lên chuyến bay đặc biệt về nước, trong đó 2 hành khách có triệu chứng ngồi khoang cách ly riêng, Reuters đưa tin. Hiện 5 bang gồm Arizona, California, Georgia, Texas và Virginia cho biết đang theo dõi 7 người đã rời tàu trước đó. Giới chức nói rằng chưa ai trong số 7 người này xuất hiện dấu hiệu mắc bệnh.

Theo yêu cầu của chính quyền quần đảo Canary, chiến dịch sơ tán công dân các nước khỏi du thuyền phải hoàn tất trong ngày 11/5 (giờ địa phương), và con tàu rời đi sau đó trong ngày. Phía Tây Ban Nha xác nhận không tìm thấy chuột, vật chủ mang theo virus Hanta, trên tàu.

Bộ trưởng Y tế Tây Ban Nha Mónica García ngày 10/5 cho biết rằng chiến dịch hồi hương được phối hợp chặt chẽ giữa nhiều quốc gia đã diễn ra “đúng theo kế hoạch”. Trong ngày sơ tán đầu tiên có 94 hành khách thuộc 19 quốc tịch được đưa rời tàu. Vào thời điểm cập cảng, trên tàu có 147 người gồm 87 hành khách và 60 thành viên thủy thủ đoàn đến từ 24 quốc gia khác nhau.

Về quy mô ổ dịch trên tàu, tính đến nay, WHO cho biết đã có 6 trường hợp được xác nhận nhiễm virus và 2 trường hợp nghi nhiễm. Trong số các ca tử vong có một cặp vợ chồng người Hà Lan. Người chồng qua đời trên tàu và người vợ qua đời sau khi rời tàu tại cảng Saint Helena trên Đại Tây Dương để đi cùng thi thể của chồng.

Các nước cho biết đang hoàn tất việc truy vết bổ sung đối với 82 hành khách và 6 thành viên phi hành đoàn trên chuyến bay của hãng Airlink từ đảo Saint Helena tới Johannesburg mà người vợ có mặt. Giới chức y tế Anh cho biết 2 công dân Anh đã được xác nhận nhiễm virus Hanta, đồng thời có thêm 1 trường hợp nghi nhiễm là công dân Anh đã rời tàu tại đảo Tristan da Cunha - vùng lãnh thổ hải ngoại của Anh ở Nam Đại Tây Dương.

Theo Bộ Y tế Thụy Sĩ, giới chức nước này đang tiến hành truy vết bổ sung đối với những người từng tiếp xúc với một hành khách nhiễm bệnh rời tàu MV Hondius vào cuối tháng 4 và hiện đang được điều trị tại một bệnh viện ở Thụy Sĩ. Bộ này cho biết vợ của bệnh nhân, người cũng tham gia chuyến đi, hiện chưa xuất hiện triệu chứng và đang tự cách ly để phòng ngừa.

Các chính phủ cũng đang theo dõi ít nhất 30 hành khách đã rời tàu tại đảo Saint Helena hẻo lánh ở Nam Đại Tây Dương vào cuối tháng 4, cùng nhiều người khác đi qua các cảng để tới nhiều quốc gia khác nhau. Hai công dân Singapore trở về từ tàu du lịch MV Hondius đã thực hiện cách ly và đang được theo dõi tại Trung tâm Quốc gia về Bệnh truyền nhiễm Singapore.

WHO tin rằng cặp vợ chồng người Hà Lan và có thể cả những người khác đã bị nhiễm bệnh trước khi tàu khởi hành vào ngày 1/4. Sau khi giải trình tự virus từ một số người nhiễm bệnh, WHO đã xác nhận rằng các trường hợp này nhiễm chủng Andes virus.

Ngoài ổ dịch trên tàu, dịch virus Hanta cũng đang gây chú ý tại Argentina. Mùa dịch hiện tại ở nước này bắt đầu từ tháng 6/2025. Đến nay, Argentina đã ghi nhận 101 trường hợp nhiễm virus, cao hơn nhiều so với 57 trường hợp trong cùng kỳ mùa trước.

Trong bối cảnh này, WHO khuyến nghị các nước thực hiện biện pháp cách ly kéo dài 42 ngày và chủ động theo dõi tình trạng hành khách rời tàu, bao gồm mỗi ngày kiểm tra triệu chứng như sốt, theo AFP. Tuy nhiên, từng quốc gia có thể quyết định áp dụng những biện pháp phù hợp với điều kiện nước họ.

Chẳng hạn, Bộ Y tế Hy Lạp cho biết hành khách nước này được yêu cầu bắt buộc cách ly 45 ngày ở bệnh viện tại Athens. Một số nước - bao gồm Đức, Anh, Thụy Sĩ và Hy Lạp, đã chọn cách ly 45 ngày. Australia và Pháp đã công bố thời gian giám sát tối thiểu lần lượt là 2 và 3 tuần, sau đó có thể gia hạn.

Trong khi đó, Mỹ cho hay 17 hành khách nước này có thể không cần phải bắt buộc cách ly ở cơ sở tại ĐH Nebraska. Họ có thể quay về nhà tùy theo mức độ đánh giá của phía y tế, và phải đảm bảo không làm lây nhiễm cho người khác trên đường đi. Tuy nhiên, Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cảnh báo biện pháp trên của Mỹ có thể mang đến rủi ro.

Theo WHO, việc chẩn đoán sớm trường hợp nhiễm virus Hanta có thể khó khăn vì các triệu chứng ban đầu rất giống với các bệnh sốt hoặc bệnh đường hô hấp khác, chẳng hạn như cúm, Covid-19, viêm phổi do virus, bệnh leptospirosis, sốt xuất huyết hoặc nhiễm trùng huyết…

Do đó, việc khai thác tiền sử bệnh cẩn thận là rất cần thiết, đặc biệt chú ý đến khả năng tiếp xúc với động vật gặm nhấm, các nguy cơ nghề nghiệp và môi trường, lịch sử du lịch và tiếp xúc với các trường hợp đã được xác nhận ở những khu vực có virus Hanta.

Việc xác nhận trong phòng thí nghiệm dựa vào xét nghiệm huyết thanh để phát hiện kháng thể IgM đặc hiệu với virus Hanta hoặc sự gia tăng nồng độ IgG, cũng như các phương pháp phân tử như phản ứng chuỗi polymerase phiên mã ngược (RT-PCR) trong giai đoạn cấp tính của bệnh, khi RNA virus có thể được phát hiện trong máu.

Ngày 11/5 tại Geneva, ông Olivier Le Polain, người đứng đầu bộ phận dịch tễ học và phân tích dữ liệu phục vụ ứng phó của WHO, cho biết trung bình những người nhiễm virus bắt đầu xuất hiện triệu chứng sau khoảng 3 tuần. Quan chức cấp cao của WHO nhấn mạnh yêu cầu quan trọng là không nên chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới cách ly những người có khả năng tiếp xúc.

Ngoài ra, quan chức cấp cao của WHO cho rằng, thời gian ủ bệnh dài của virus Hanta “có nghĩa là chúng ta có thể thấy các trường hợp nhiễm bệnh xuất hiện trở lại trong vài ngày tới, thậm chí có thể là tuần tới”.