Có cơ sở để tin rằng Vietcombank sẽ tăng trưởng mạnh sau khi trở thành ngân hàng cổ phần

Một trăm ngàn đồng/cổ phiếu là giá khởi điểm đấu giá IPO Vietcombank. Ngày 24/12, nhà đầu tư bỏ phiếu đấu giá. Ngày 26/12, Sở Giao dịch Chứng khoán Tp.HCM mở thùng phiếu.

>>

Toàn cảnh Vietcombank cổ phần hóa

Trước khi năm 2008 tới, giá đấu giá thành công bình quân của Vietcombank sẽ được công bố rộng rãi ra công chúng - đó là những thông tin mà Trung tâm Giao dịch chứng khoán Tp.HCM vừa công bố.

Vietcombank đã và đang phải gánh vác một trách nhiệm nặng nề: một hàn thử biểu để đo sự lên xuống của thị trường, một khuôn mẫu cổ phần hóa để các ngân hàng quốc doanh và các doanh nghiệp lớn nghiên cứu trước khi bán cổ phần; một minh chứng cho sự cam kết của Chính phủ Việt Nam thực hiện cải cách doanh nghiệp nhà nước, đặc biệt là khối ngân hàng, đúng lộ trình.

Vietcombank quá nổi tiếng, cho nên đa số nhà đầu tư cá nhân và tổ chức đều muốn có cổ phiếu này trong danh mục đầu tư. Nhưng giá nào là hợp lý để sở hữu cổ phiếu Vietcombank? Cả hai vấn đề đang được nhà đầu tư đi tìm lời giải là Vietcombank được giữ lại bao nhiêu thặng dư từ đợt phát hành và tăng trưởng lợi nhuận sau cổ phần hóa của ngân hàng sẽ thế nào, đều chưa có đáp số.

Cứ theo những thông tin từ Vietcombank, năm nay lợi nhuận sau thuế của ngân hàng ước chừng 2.500 tỉ đồng, vốn điều lệ mới sẽ là 15.000 tỉ đồng, với giá 100.000 đồng/cổ phiếu, thì P/E xấp xỉ 60. So với chỉ số P/E của hai ngân hàng đang niêm yết trên sàn và của các ngân hàng khác trên thị trường OTC nói chung, P/E của Vietcombank cao gấp hai lần.

Tuy nhiên mọi so sánh đều là khập khiễng đối với Vietcombank, vì trong phần giá trị sổ sách của Vietcombank, giá trị thương hiệu đã không được tính đến. Nếu hỏi một người dân bất kỳ tên ngân hàng Việt Nam nào mà họ biết, có lẽ Vietcombank sẽ được nhắc đến nhiều nhất.

Trong thanh toán quốc tế, cái tên ngân hàng Việt Nam được doanh nghiệp nước ngoài chấp thuận nhiều nhất cũng chính là Vietcombank. Mỗi khi ngân hàng cổ phần có sự cố, người gánh đỡ nhiều nhất cũng là Vietcombank. Khi các ngân hàng cổ phần thiếu ngoại tệ, địa chỉ đầu tiên họ tiếp cận lại cũng là Vietcombank.

Nói như thế để thấy ảnh hưởng của Vietcombank trong giới tài chính nói riêng, đối với nền kinh tế nói chung là rất lớn. Tầm vóc này từ trước đến nay mới chỉ được khai thác ở mức cầm chừng, vì lợi nhuận làm ra bao nhiêu, Nhà nước thu hết.

Thu nhập của nhân viên Vietcombank thuộc loại thấp nhất trong hệ thống ngân hàng. Thu nhập của dàn cán bộ điều hành cỡ chi nhánh, phòng giao dịch của Vietcombank thua xa thu nhập của nhân viên cùng chức vụ ở các ngân hàng cổ phần. Vietcombank muốn thưởng cho nhân viên phải xin ý kiến Bộ Tài chính. Thiếu động lực, thiếu cơ chế là rào cản ngăn sức tăng trưởng của Vietcombank. Nhưng sau cổ phần hóa, rào cản này sẽ không còn nữa.

Có cơ sở để tin rằng Vietcombank sẽ tăng trưởng mạnh sau khi trở thành ngân hàng cổ phần. Nên nhớ từ 2006 trở về trước, tăng trưởng lợi nhuận của Vietcombank luôn hơn 50%/năm. Chỉ có số liệu kinh doanh chín tháng đầu năm nay của Vietcombank khiến nhiều người bất ngờ: chi phí gia tăng đột biến, nên lợi nhuận ròng giảm đi.

Chưa biết vì sao hạch toán chi phí của Vietcombank gia tăng mạnh, song đã có những nghi ngờ có thể có những khoản lợi nhuận được hạch toán vào những năm sau. Chẳng hạn lãi thu từ những khoản vay trung, dài hạn 3-5 năm có khả năng hạch toán vào thời điểm đáo hạn, không phải hạch toán từng năm. Hoặc chi phí đào tạo nhân lực, mở rộng mạng lưới, nâng cao quản trị... được hạch toán sớm cho năm 2007. Những khoản đầu tư lẽ ra được tất toán sớm, nhưng lại chuyển sang đầu tư tài chính dài hạn...

Có tổ chức đầu tư nước ngoài lập luận rằng trong điều kiện kinh tế Việt Nam vẫn duy trì được tốc độ tăng trưởng như hiện nay, được đối tác quốc tế hỗ trợ và trên nền cơ chế mới, lợi nhuận của Vietcombank năm 2008 nếu đạt 10.000 tỉ đồng cũng không phải viển vông. Và tổ chức này sẵn sàng bỏ ra 1 tỉ đô la để sở hữu 10% cổ phần Vietcombank. Tất nhiên họ sẽ tham gia đợt đấu giá lần này.

Nhưng cổ phiếu Vietcombank không phải là thứ hàng hóa để đầu tư ngắn hạn. Thời gian cần và đủ để cho cổ phiếu Vietcombank sinh lời tối thiểu cũng phải trên 12 tháng.

Đây hẳn sẽ là yếu tố để nhà đầu tư cá nhân cân nhắc, nhất là trong thời điểm hiện tại khi nguồn tiền bơm vào chứng khoán đang cạn bởi những khoản bị kẹt trên sàn, trên thị trường OTC đang yếu về thanh khoản và bởi những khoản để dành cho những đợt IPO lớn tiếp theo sắp đến.