Việt Nam hiện chiếm 27% tổng lượng xuất khẩu Cua Hoàng đế đỏ của Na Uy sang thị trường Châu Á, cho thấy nhu cầu ngày càng tăng của người tiêu dùng đối với các sản phẩm hải sản cao cấp và có nguồn gốc minh bạch…

Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (NSC), Việt Nam hiện chiếm 27% tổng lượng xuất khẩu cua Hoàng đế đỏ của Na Uy sang thị trường châu Á, với sản lượng ước tính đạt 110 tấn trong năm 2024. Con số này đưa Việt Nam vượt qua các thị trường truyền thống lâu đời như Hàn Quốc và Nhật Bản và hiện chỉ đứng sau Trung Quốc.

CHIẾM THỊ PHẦN LỚN TRONG PHÂN KHÚC CUA HOÀNG ĐẾ

Theo Bà Åshild Nakken, Giám đốc NSC khu vực Đông Nam Á, động lực tăng trưởng đến từ sự phát triển của khối nhà hàng, khách sạn. Tại đây, các bếp trưởng và đội ngũ thu mua đang đặt trọng tâm vào tính ổn định của chất lượng sản phẩm và nguồn gốc thương hiệu đáng tin cậy. Hiện tại, nguồn cung từ Na Uy đang chiếm khoảng 41% thị phần cua Hoàng đế tươi sống tại Việt Nam.

“Hiện tại ở Đà Nẵng, Na Uy và khối EFTA đang đàm phán về Hiệp định Thương mại tự do với Việt Nam. Nếu được ký kết, thuế nhập khẩu hải sản Na Uy có thể giảm về 0%, mở ra cơ hội lớn cho cả nhà xuất khẩu và nhập khẩu”, bà Åshild Nakken cho biết.

Theo NSC, ngoài kênh nhà hàng, khách sạn thì người tiêu dùng có thể mua cua Hoàng đế Na Uy tại các kênh bán lẻ cũng như kênh siêu thị. Ví dụ như Mega Market hoặc Đảo Hải Sản. Ngoài ra, người tiêu dùng có thể mua online.

"Việt Nam là thị trường tiềm năng đối với hải sản nói chung và cua Hoàng đế Na Uy nói riêng, với hơn 100 triệu dân, độ tuổi trung bình trẻ, cùng kỳ vọng tăng trưởng thu nhập trong những năm tới".

Trong thời gian tới, Hội đồng cũng sẽ muốn hợp tác với nhiều các đối tác trong nước hơn, không chỉ là ở trong ngành khách sạn, nhà hàng mà còn là ở ngành bán lẻ và siêu thị để có thể tiếp cận được nhiều hơn với không chỉ khách hàng tầm cao cấp mà còn là khách hàng tầm trung.

Ông Paul Y. Tsai, Cố vấn thị trường, NSC cho biết đối với những loài hải sản đặc biệt như cua Hoàng đế đánh bắt từ ngoài tự nhiên thì ở Na Uy sẽ có quy định nghiêm ngặt về số lượng đánh bắt, mỗi năm sẽ chỉ được đánh bắt một số lượng nhất định. Cua hoàng đế Na Uy được đánh bắt và phục vụ cho khách tiêu dùng cũng như là khách hàng trên toàn thế giới. Hiện tại theo số liệu khảo sát thì cứ 4 con cua hoàng đế xuất khẩu sang thị trường châu Á thì có 1 con ở lại thị trường Việt Nam.

Về quá trình vận chuyển và nhập khẩu sản phẩm, ông Bjørn Ronald Olsen, Tổng giám đốc Cape Fish, (Nhà xuất khẩu cua Hoàng đế Na Uy) cho biết logistics là thách thức lớn do chênh lệch nhiệt độ giữa Na Uy và Việt Nam. Tại Na Uy có những ngày âm 10°C và tuyết dày 1 mét, trong khi Việt Nam khí hậu nhiệt đới.

Tuy vậy, các nhà xuất khẩu đã tối ưu quy trình bảo quản, với kho trung chuyển 30 tấn tại Oslo (Na Uy) duy trì nhiệt độ giống môi trường biển (khoảng 4°C) và các kho trung chuyển khác tại Seoul (Hàn Quốc) để đảm bảo chất lượng trong suốt quá trình vận chuyển.

NGƯỜI TIÊU DÙNG ƯU CHUỘNG SẢN PHẨM TƯƠI SỐNG

Dưới góc độ doanh nghiệp chuyên các loại hải sản tươi sống phân khúc cao cấp, ông Trần Văn Trường, Nhà Sáng Lập kiêm Tổng Giám Đốc Điều Hành Tập Đoàn Hải Sản Hoàng Gia, cho biết thị trường hải sản nhìn chung rất phong phú. Riêng hải sản Na Uy hiện có hai sản phẩm chủ lực là cá hồi và cua Hoàng đế. Cá hồi được xem như một thực phẩm dùng hàng ngày vì bổ dưỡng, chất lượng cao, với nguồn gốc xuất xứ từ Na Uy vốn được ghi nhận rộng rãi và phù hợp với nhóm khách hàng đại chúng.

Theo ông Trường, cua Hoàng đế thuộc phân khúc cao cấp hơn. Tuy nhiên, xu hướng tiêu dùng đã thay đổi nhiều.  Trước đây, người Việt Nam chủ yếu biết đến cua hoàng đế đông lạnh. Nhưng từ khi Hải Sản Hoàng Gia trở thành đơn vị đầu tiên đưa cua sống về Việt Nam, với sự hỗ trợ của NSC nhiều người biết đến sản phẩm cua hoàng đế tươi sống.

“Xu hướng tiêu dùng cũng đã chuyển dịch rõ rệt. Theo đó, người tiêu dùng chuyển từ cua đông lạnh sang cua sống. Họ muốn lựa chọn con cua còn sống mình muốn, rồi chế biến theo khẩu vị, chọn loại sốt họ mong muốn. Hiện nay, nhiều nhà hàng trên toàn quốc cũng đã nhanh chóng bắt kịp xu hướng này và mở rộng phục vụ cua Hoàng đế tươi sống”, ông Trường cho biết.

Bên cạnh đó, một xu hướng nổi bật là người tiêu dùng không chỉ thưởng thức cua hoàng đế vì chất lượng mà còn coi đây là biểu tượng của “sự thành đạt”.

Nhiều khách hàng dùng món này trong các dịp đặc biệt. Trước đây, cua Hoàng đế thường chỉ xuất hiện trong các bữa tiệc của doanh nhân thành đạt, nhưng hiện nay, nhiều bạn trẻ có thu nhập cao cũng lựa chọn thưởng thức cua hoàng đế tươi sống như một cách tự thưởng cho bản thân hoặc cho gia đình.

Ông Trần Văn Trường chia sẻ: “Cua Hoàng đế không chỉ là một món ăn cao cấp mà còn trở thành món quà sang trọng để tri ân đối tác, người thân, hoặc thể hiện phong cách và đẳng cấp cá nhân. Ví dụ, nhiều khách hàng mua cua tặng cha mẹ, cho thấy xu hướng này đang ngày càng phổ biến tại Việt Nam”.