Chiều 5/3, làm việc với Ủy ban Kiểm tra Trung ương về các đề án chuẩn bị cho Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu hoàn thiện thể chế kiểm tra, giám sát theo hướng phòng ngừa từ sớm, kiểm soát quyền lực ngay trong quá trình vận hành.

Ngay sau Đại hội XIV của Đảng, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã tập trung tham mưu xây dựng, sửa đổi, bổ sung các quy chế, quy định về công tác kiểm tra, giám sát; khẩn trương hoàn thiện các đề án trình Bộ Chính trị xem xét, báo cáo Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV.

Các nội dung gồm: Quy chế làm việc của Ủy ban Kiểm tra Trung ương khóa XIV; Báo cáo tổng kết 20 năm thực hiện Nghị quyết số 14-NQ/TW ngày 30/7/2007 về tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của Đảng; dự thảo Quy định thay thế Quy định số 296-QĐ/TW ngày 30/5/2025 của Ban Chấp hành Trung ương về kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng.

Phát biểu kết luận, Tổng Bí thư Tô Lâm ghi nhận và đánh giá cao Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã tích cực, khẩn trương phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, xây dựng ba đề án trình Hội nghị Trung ương lần thứ hai khóa XIV.

Định hướng hoàn thiện các văn bản, Tổng Bí thư yêu cầu tiếp tục rà soát, nâng tầm chiến lược, trên cơ sở tổng kết thực tiễn, kế thừa các quy định phù hợp trước đây và bổ sung những quan điểm, nội dung mới phù hợp tình hình. Công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng phải được đặt trong tổng thể công tác xây dựng Đảng, nâng cao quản trị quốc gia và thực hiện các mục tiêu phát triển đất nước theo Nghị quyết Đại hội XIV.

Theo Tổng Bí thư, kiểm tra, giám sát vừa là phương thức lãnh đạo quan trọng của Đảng, vừa là cơ chế để Đảng tự chỉnh đốn, tự bảo vệ, tự hoàn thiện; đồng thời là công cụ kiểm soát quyền lực, giữ vững kỷ luật, kỷ cương, bảo đảm các chủ trương, đường lối của Đảng được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả.

Tổng Bí thư lưu ý ngôn ngữ nghị quyết phải thể hiện rõ quan điểm, thông điệp chính trị; các quy định cần cụ thể, tránh chung chung, bảo đảm khả thi và thống nhất trong tổ chức thực hiện.

Về định hướng nội dung, Tổng Bí thư đề nghị chuyển mạnh công tác kiểm tra, giám sát sang mục tiêu phòng ngừa từ sớm, từ xa; kiểm soát quyền lực ngay trong quá trình vận hành; phát hiện nguy cơ trước khi hình thành sai phạm, đồng thời mở rộng giám sát để bảo đảm các chủ trương, chính sách của Đảng được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả.

Tổng Bí thư cũng yêu cầu làm rõ trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, chi bộ và từng đảng viên trong công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật Đảng. Công tác này không phải là nhiệm vụ riêng của Ủy ban Kiểm tra các cấp mà là trách nhiệm chính trị của toàn Đảng.

Theo đó, mỗi cấp ủy, tổ chức đảng cần chủ động xây dựng chương trình, kế hoạch kiểm tra, giám sát sát với thực tiễn, kịp thời phát hiện và chấn chỉnh vi phạm, không khoán trắng hoặc đùn đẩy trách nhiệm cho cơ quan kiểm tra. Chi bộ phải thực hiện giám sát thường xuyên, trực tiếp đối với cán bộ, đảng viên, phát hiện sớm các biểu hiện vi phạm ngay từ cơ sở.

Tổng Bí thư nhấn mạnh phải quán triệt tinh thần “toàn Đảng cùng làm công tác kiểm tra, giám sát”. Cùng với đó, công tác kiểm tra, giám sát phải bảo đảm vừa nghiêm minh, vừa kiến tạo; xử lý nghiêm các sai phạm, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, đồng thời bảo vệ người dám đổi mới, dám đột phá, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Hoạt động kiểm tra phải bảo đảm chuẩn mực, công tâm, không máy móc, cứng nhắc; không để hình thành tâm lý né tránh trách nhiệm, làm chậm nhịp phát triển.

Tổng Bí thư cũng yêu cầu hoàn thiện cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa công tác kiểm tra của Đảng với hoạt động thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử của Nhà nước. Kết luận kiểm tra của Đảng phải là căn cứ quan trọng để các cơ quan Nhà nước xem xét trách nhiệm hành chính, trách nhiệm pháp lý khi có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Đồng thời, kết quả thanh tra, kiểm toán, điều tra cần được chuyển kịp thời cho tổ chức đảng có thẩm quyền để xem xét trách nhiệm tổ chức đảng và đảng viên. Việc giám sát thực hiện các kết luận kiểm tra, thanh tra, kiểm toán cũng cần được tăng cường, xử lý nghiêm các trường hợp chậm hoặc không thực hiện đầy đủ kết luận.

Tổng Bí thư yêu cầu tiếp tục xây dựng Ủy ban Kiểm tra và cơ quan Ủy ban Kiểm tra các cấp cùng đội ngũ cán bộ kiểm tra đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong công tác kiểm tra, giám sát.

Sau cuộc làm việc, Ủy ban Kiểm tra Trung ương được giao khẩn trương hoàn thiện các văn bản để trình Bộ Chính trị cho ý kiến.