100 người trong chương trình thử nghiệm sẽ nhận được 500 USD/tháng trong vòng 18 tháng và không có điều kiện ràng buộc gì

Thành phố Stockton, bang California cách Thung lũng Silicon khoảng 130km về phía Đông là thành phố đầu tiên tại Mỹ tham gia cuộc thử nghiệm Thu nhập Cơ bản Phổ thông (UBI). Theo đó, chính quyền sẽ trả cho 100 cư dân 500 USD mỗi tháng trong vòng 18 tháng và không có điều kiện ràng buộc. 

Theo hãng tin CNN, hệ thống phân phối tài sản phi truyền thống này nhằm đảm bảo cư dân sẽ nhận được một khoản tiền thường xuyên, tạo ra mức sàn thu nhập để không ai bị bỏ lại phía sau. 

Thử nghiệm UBI nhận được sự ủng hộ và hỗ trợ tài chính từ một số nhân vật lớn tại thung lũng Silicon Valley như Elon Musk, Richard Branson và Mark Zuckerberg. Đây được xem là một cách khả thi giúp giảm tỷ lệ nghèo và tình trạng mất việc làm do tự động hóa. 

Một trong những tổ chức hỗ trợ tài chính cho thử nghiệm này là Economic Security Project của người đồng sáng lập Facebook - Chris Hughes. Quỹ này đóng góp 1 triệu USD cho Stockton.

Với dân số hơn 300.000 người và tỷ lệ nghèo 25%, Stockton là địa điểm thích hợp cho thử nghiệm UBI. 

"Stockton là thành phố rất giống với phần còn lại của Mỹ", Natalie Foster, người đồng sáng lập, đồng chủ tịch của Economic Security Project nói.

Thu nhập trung bình của các hộ dân tại Stockton là 49.271 USD, theo thống kê của Cục Điều tra Dân số Mỹ. Dân số tại thành phố này cũng đa dạng với hơn 70% là người thiểu số. 

"Chúng tôi có rất nhiều cư dân bị bỏ lại phía sau, sinh ra ở những cộng đồng không có nhiều cơ hội", Thị trưởng của Stockton - Michael Tubbs nói. Sự quan tâm của Tubbs với chương trình UBI cũng xuất phát từ những "lo ngại về rủi ro của tự động hóa". Ông tin rằng các công ty phát triển những công nghệ đó "có trách nhiệm đảm bảo rằng mọi người không bị ảnh hưởng bất lợi, đồng thời xây dựng cộng đồng trở nên tốt đẹp hơn". 

Trong khi đó, cư dân tại Stockton tỏ ra hảo hứng với chương trình thử nghiệm. 

"Hòm thư của tôi ngày nào cũng có email hỏi về quy trình đăng ký và thời gian bắt đầu hay những việc cần làm của chương trình thử nghiệm", Lori Ospina - Giám đốc cơ quan thực hiện dự án Stockton Economic Empowerment Demonstration cho biết.

Chương trình thử nghiệm này dự kiến bắt đầu vào năm 2019 và sẽ dùng các dữ liệu để trả lời các câu hỏi về UBI, ví dụ như bảo đảm thu nhập có ảnh hưởng đến tỷ lệ đến trường không, hoặc có khiến người ta bỏ việc để kinh doanh riêng không?

Stockton không phải nơi đầu tiên thử nghiệm chương trình như thế này. Tại nhiều nơi như Phần Lan, Italy, Uganda, Campuchia và Ấn Độ, các chương trình tương tự cũng đã được thực hiện.

Tại Phần Lan, 2.000 người thất nghiệp trong độ tuổi 25 - 58 nhận được 560 Euro/tháng. Còn tại Campuchia, thụ nữ có thai và trẻ em nhận được 5 USD mỗi tháng. Trong khi đó, tại Kenya, tổ chức phi lợi nhuận GiveDirectly.org đang tiến hành một chương trình thử nghiệm tương tự kéo dài 12 năm.