Việt Nam có thể thuộc nhóm quốc gia đầu tiên trên thế giới ban hành đạo luật chuyên biệt về AI
Bảo Bình
10/11/2025
Chia sẻ
Tinh thần cốt lõi của Luật AI không phải là siết chặt quản lý, mà là kiến tạo một hành lang pháp lý thông thoáng, an toàn, dựa trên quản lý rủi ro để thúc đẩy đổi mới sáng tạo...
Việt Nam đang nổi lên như một cứ điểm mới của ngành sản xuất công nghệ cao, nhờ dòng vốn đầu tư chiến lược, lực lượng lao động năng động và mức độ hội nhập ngày càng sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong bối cảnh đó, AI trở thành nhân tố tạo đột phá, tái cấu trúc quy trình sản xuất, nâng cao hiệu suất và thúc đẩy mô hình vận hành dựa trên dữ liệu.
ĐÃ CHÍNH THỨC KÝ TỜ TRÌNH TRÌNH QUỐC HỘI DỰ ÁN LUẬT TRÍ TUỆ NHÂN TẠO
Những năm gần đây, Chính phủ đã liên tục ban hành các chính sách quan trọng để phát triển và ứng dụng AI, coi đổi mới sáng tạo và AI là ưu tiên chiến lược đến năm 2030, tầm nhìn 2045. Việt Nam cũng công bố Danh mục Công nghệ và Sản phẩm công nghệ chiến lược, trong đó AI được đặt ở vị trí hàng đầu, thể hiện quyết tâm đưa AI trở thành động lực cốt lõi của tăng trưởng công nghệ cao.
Đặc biệt, chia sẻ tại triển lãm SEMI EXPO Việt Nam tuần qua, ông Hồ Đức Thắng, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ), cho biết Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ đã chính thức ký Tờ trình trình Quốc hội Dự án Luật Trí tuệ nhân tạo.
“Nếu được Quốc hội thông qua tại kỳ họp này, Việt Nam sẽ trở thành một trong những quốc gia đầu tiên trên thế giới, cùng với EU, Hàn Quốc và Nhật Bản, ban hành một đạo luật chuyên biệt về AI”, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia nói.
Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, ký Tờ trình của Chính phủ trình Quốc hội Dự án Luật Trí tuệ nhân tạo.
Nếu được Quốc hội thông qua tại kỳ họp này, Việt Nam sẽ trở thành một trong những quốc gia đầu tiên trên thế giới, cùng với EU, Hàn Quốc và Nhật Bản, ban hành một đạo luật chuyên biệt về AI.
Theo ông, đây là minh chứng rõ nét nhất cho cam kết mạnh mẽ của Đảng và Nhà nước Việt Nam, coi AI là công nghệ chiến lược hàng đầu. Tinh thần cốt lõi của Luật AI không phải là siết chặt quản lý, mà là kiến tạo một hành lang pháp lý thông thoáng, an toàn, dựa trên quản lý rủi ro để thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Thể chế đã và đang đi trước, mở đường cho công nghệ phát triển.
Trong khi đó, về hạ tầng tính toán, Việt Nam cũng đã xác định Nhà nước phải đóng vai trò dẫn dắt trong việc đầu tư các Trung tâm tính toán hiệu năng cao với quy mô lớn hơn hiện tại rất nhiều. Mục tiêu là tự chủ về năng lực tính toán, đảm bảo không bị phụ thuộc vào bất kỳ một doanh nghiệp hay quốc gia đơn lẻ nào trong các tình huống chiến lược.
Theo ông, chính mục tiêu tự chủ hạ tầng này là cơ hội lớn nhất của các doanh nghiệp bán dẫn. Việt Nam cần những con chip "Make in Vietnam", cần những giải pháp thiết kế, đóng gói và kiểm thử do chính người Việt làm chủ để xây dựng nên các siêu máy tính đó. Sự phát triển của hạ tầng AI chính là "đơn đặt hàng" khổng lồ cho ngành công nghiệp bán dẫn trong nước.
NHÀ NƯỚC SẼ LÀ “KHÁCH HÀNG LỚN NHẤT"
Việt Nam cũng sẽ kích hoạt mạnh mẽ các cơ chế tài chính đột phá. Ông Hồ Đức Thắng cho biết bên cạnh các quỹ hiện có như NAFOSTED, NATIF, Việt Nam đang nghiên cứu hình thành Quỹ Phát triển AI Quốc gia và triển khai cơ chế "AI Voucher" để hỗ trợ trực tiếp cho doanh nghiệp ứng dụng, tạo ra lực cầu đủ lớn cho thị trường.
Về con người, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia nhấn mạnh về một thế hệ nhân lực "kép", vừa am hiểu tường tận phần cứng bán dẫn, vừa làm chủ các thuật toán AI tiên tiến. “Đây là tài sản quý giá nhất để đảm bảo sự tự chủ bền vững”, ông nói. “Nhà nước cam kết kiến tạo một hệ sinh thái AI Việt Nam năng động, sáng tạo và tự chủ”.
Nhà nước sẽ là “khách hàng lớn nhất, đặt ra những bài toán đủ lớn, đủ thách thức để mời gọi cộng đồng doanh nghiệp, các viện, trường cùng tham gia tìm lời giải”.
Ông Hồ Đức Thắng cho biết trong hệ sinh thái đó, Nhà nước, với sự chung tay của các Bộ ngành như Khoa học và Công nghệ, Bộ Tài chính, sẽ đóng vai trò là "nhạc trưởng" kết nối "3 nhà".
Đặc biệt, Nhà nước sẽ là “khách hàng lớn nhất, đặt ra những bài toán đủ lớn, đủ thách thức để mời gọi cộng đồng doanh nghiệp, các viện, trường cùng tham gia tìm lời giải”.
“Việt Nam đang đứng trước một cơ hội lịch sử. Chúng ta xác định một tầm nhìn rõ ràng: Việt Nam không thể mãi là người đi sau, sử dụng công nghệ của người khác. Khát vọng của chúng ta là từng bước vươn lên làm chủ, tiến tới tự chủ và khẳng định chủ quyền số quốc gia về AI”, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia cho biết.
Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) dự đoán AI sẽ đóng góp hơn 15 nghìn tỷ USD cho nền kinh tế toàn cầu vào năm 2030. Trong lĩnh vực bán dẫn, AI giúp tăng cường năng suất, độ chính xác và khả năng phục hồi của chuỗi cung ứng, tạo điều kiện cho quá trình chuyển đổi sang các nhà máy tự động, thông minh.
Đối với Việt Nam, dự báo của Boston Consulting Group cho biết AI có thể đóng góp tới 130 tỷ USD cho GDP Việt Nam vào năm 2040.
Từ một sự cố an ninh mạng, hậu quả có thể dẫn đến việc doanh nghiệp phải đóng cửa. Và hiện nay, không ít doanh nghiệp vẫn cho rằng mình “quá nhỏ”, không phải mục tiêu của tấn công mạng…
Khối doanh nghiệp vừa và nhỏ thường được xem là “mắt xích yếu” trong hệ thống phòng thủ an ninh mạng do hạn chế về nguồn lực tài chính, nhân sự chuyên sâu và nhận thức...
Nền tảng sẽ cung cấp khả năng cảnh báo sớm tình trạng xâm nhập mặn trước từ 1 đến 5 ngày, giúp nông dân chủ động điều chỉnh lịch thời vụ, giảm thiểu tối đa thiệt hại kinh tế do thiên tai gây ra...
Lạm dụng các công cụ AI mà thiếu đi tư duy thiết kế bao trùm và sự thấu cảm thực tế sẽ tạo ra những sản phẩm đầy định kiến, xa rời người dùng…
Việt Nam không thể mãi dừng chân ở vai trò "người mua" hay lắp ráp sản phẩm. Doanh nghiệp Việt cần từng bước làm chủ công nghệ lõi, xây dựng nền kinh tế tự chủ nhưng vẫn duy trì hội nhập hiệu quả…
Khi dữ liệu không được hiểu đúng, quản trị đúng và sử dụng thống nhất, mọi nỗ lực công nghệ có thể trở nên kém hiệu quả, thậm chí phản tác dụng…
Khác với các công cụ tự động hóa thông thường, nhân viên số là những thực thể có định danh, có trách nhiệm và vận hành độc lập trong chuỗi giá trị...
Sandbox, thay vì tạo ra môi trường thử nghiệm linh hoạt, đang bị “neo” vào một hệ thống pháp lý thiếu đồng bộ, khiến hiệu quả bị hạn chế…
Môi trường khởi nghiệp được tạo điều kiện thuận lợi, sinh viên sau khi ra trường sẽ có cơ hội tự tạo các doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ, từ đó tự học hỏi và nâng cao năng lực từ thấp lên cao trong kỷ nguyên AI…
Trong bối cảnh ngành bán dẫn toàn cầu đang phát triển mạnh mẽ, các chuyên gia trong ngành cho rằng sinh viên Việt Nam không chỉ cần nền tảng kỹ thuật vững chắc mà còn phải biết lựa chọn hướng đi phù hợp với năng lực, nuôi dưỡng sự kiên trì và khả năng học hỏi lâu dài…
