SpaceX, công ty vệ tinh và tên lửa của tỷ phú Elon Musk, đang chuẩn bị cho một cuộc phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) có thể trở thành sự kiện IPO lớn nhất trong lịch sử thị trường chứng khoán thế giới.
Theo dự kiến, cổ phiếu SpaceX có thể lên sàn ở Phố Wall trong tháng 6 tới, trong một vụ phát hành có thể huy động tới 75 tỷ USD, một con số vượt xa tất cả các vụ IPO trên thế giới từ trước tới nay. Những vụ IPO lớn nhất trong lịch sử sẽ đều trở nên “khiêm tốn” nếu so với cuộc phát hành sắp tới của SpaceX.
Hiện tại, kỷ lục IPO lớn nhất thuộc về Saudi Aramco, hãng dầu lửa quốc doanh của Saudi Arabia và là công ty dầu mỏ có lợi nhuận cao nhất thế giới.
Vào tháng 12/2019, Saudi Aramco niêm yết cổ phiếu tại Sở Giao dịch chứng khoán Riyadh trong vụ phát hành thu về 25,6 tỷ USD. Cuộc IPO của công ty này là cột mốc quan trọng trong chiến lược Tầm nhìn 2030 mà Thái tử Mohammed bin Salman của Saudi Arabia vạch ra nhằm giảm sự phụ thuộc vào doanh thu từ dầu mỏ và mở cửa nền kinh tế cho các nhà đầu tư nước ngoài.
Tuy nhiên, ngay cả với con số ấn tượng này, vụ phát hành của Aramco mới chỉ bằng khoảng 1/3 so với mục tiêu mà SpaceX đang nhắm tới.
Trong lĩnh vực công nghệ, tập đoàn Alibaba do tỷ phú Jack Ma sáng lập đã huy động được 21,8 tỷ USD trong vụ IPO tại Sở Giao dịch Chứng khoán New York (NYSE) vào tháng 9/2014, giữ vị trí kỷ lục trong nhiều năm.
Facebook, hiện là Meta, cũng đã có một đợt IPO đình đám khi huy động được 16 tỷ USD vào tháng 5/2012. Mặc dù gặp phải một số trục trặc kỹ thuật trong ngày đầu tiên giao dịch, Facebook đã nhanh chóng trở thành một trong những công ty có giá trị nhất thế giới.
Nhật Bản cũng có những đại diện đáng chú ý trong danh sách những vụ IPO lớn nhất thế giới.
SoftBank Corp đã huy động được 21,3 tỷ USD trong cuộc chào sàn tại Tokyo vào tháng 12/2018. Tỷ phú Masayoshi Son, người sáng lập SoftBank, nổi tiếng với những quyết định đầu tư táo bạo, trong đó có khoản đầu tư sớm vào Alibaba, sau này mang lại giá trị hàng chục tỷ USD.
Ngoài ra, công ty NTT DoCoMo - chi nhánh viễn thông di động của Nippon Telegraph and Telephone, đã huy động được 18,1 tỷ USD tại Tokyo vào tháng 10 năm 1998, thời điểm bùng nổ của ngành di động toàn cầu.
Trung Quốc cũng không kém cạnh với hai ngân hàng quốc doanh nằm trong danh sách này.
Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc đã huy động được 19,2
tỷ USD tại Thượng Hải và Hồng Kông vào tháng 7/2010, trong bối cảnh nền kinh tế Trung Quốc khi đó đang mở rộng mạnh
mẽ. Ngân hàng Công thương Trung Quốc, ngân hàng lớn nhất thế giới tính theo tài
sản, đã huy động được 19,1 tỷ USD vào năm 2006.
Ngoài ra, trong danh sách các vụ IPO lớn nhất thế giới còn có hãng thẻ Visa của Mỹ huy động được 17,9 tỷ
USD trong vụ phát hành tại NYSE
vào tháng 3/2008, ngay giữa
cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, cho thấy niềm tin mạnh mẽ của nhà đầu tư
vào công ty này.
AIA Group, công ty bảo hiểm châu Á được tách ra từ tập đoàn AIG
sau cuộc khủng hoảng, đã huy động được 17,8 tỷ USD tại Hồng Kông vào tháng 10/2010.
Enel của Italy, một trong những công ty năng lượng lớn nhất châu Âu, huy động được
16,5 tỷ USD khi niêm yết tại Milan và New York vào tháng 11/1999.
Nếu SpaceX đạt được mục tiêu huy động 75 tỷ USD, vụ phát hành sắp tới không
chỉ vượt qua tất cả các vụ IPO trước đó, mà còn lớn gấp gần 3 lần kỷ lục hiện tại của Saudi
Aramco.
