Nắng nóng mùa World Cup: Thách thức từ cầu thủ đến cổ động viên

Tại khu vực đô thị lớn, đông người và phương tiện giao thông dày đặc như New York, hiệu ứng nắng nóng đang bị khuếch đại, nhiệt độ cảm nhận có thể cao hơn nhiệt độ thực tế. Kể từ ngày khai mạc World Cup 2026, thành phố đã mở hơn 600 điểm làm mát công cộng tại các quận nội thành để hỗ trợ người dân và du khách.

Theo dự báo, nắng nóng cũng có thể khiến chiều và tối các ngày xảy ra mưa lớn cục bộ, sấm sét và gió giật. Do đó, người dân được cảnh báo khi tham gia các hoạt động ngoài trời, đặc biệt là các sự kiện có đông người tụ tập.

Theo Sky Sports News, 14 trong số 16 địa điểm tổ chức World Cup 2026 có nguy cơ xuất hiện mức nhiệt 28 độ C - ngưỡng được đánh giá là nguy hiểm đối với cầu thủ. Trong khi đó, một số sân đấu có thể vượt 32 độ C vào những khung giờ nóng nhất trong ngày, thậm chí có thể lên tới 40 độ C tại miền nam nước Mỹ và phía bắc Mexico.

Một bức thư ngỏ từ các nhà khoa học đã cảnh báo Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) rằng các biện pháp phòng ngừa an toàn do nắng nóng hiện đang được áp dụng cho World Cup 2026 là “không đầy đủ” và có thể gây nguy hiểm nghiêm trọng cho các cầu thủ, khán giả và trọng tài.

Trong một tuyên bố với CNN Sports, FIFA đã viện dẫn Sổ tay Chăm sóc Khẩn cấp của mình và cho biết: "Lịch thi đấu được xây dựng có tính đến các yếu tố khí hậu, cân bằng các yêu cầu về thể thao, hoạt động và phát sóng trong khi giảm thiểu việc di chuyển, tối đa hóa ngày nghỉ và tính đến đặc điểm khí hậu địa phương”. FIFA đồng thời cho biết thêm rằng họ "đã hạn chế một cách chiến lược" các trận đấu ngoài trời vào những thời điểm nóng nhất trong ngày.

Tuy nhiên, “nóng như trong phòng xông hơi” – là cảm nhận của phóng viên Roman Kemp từ trang Sky Sports News khi tham gia một cuộc thử nghiệm tại Đại học Roehampton (Anh), nơi các nhà nghiên cứu mô phỏng điều kiện thi đấu tại Vancouver (Canada) và Miami (Mỹ) để đánh giá phản ứng của cơ thể.

Phóng viên Kemp được kiểm tra thể lực trên máy chạy bộ trong điều kiện tương tự như những gì các cầu thủ sẽ trải nghiệm khi thi đấu tại Vancouver mùa hè này. Trong một chương trình chạy gián đoạn, mô phỏng tính chất dừng - khởi động của bóng đá, TS. Chris Tyler, chuyên gia về phản ứng của con người đối với môi trường cực nóng và cực lạnh tại Đại học Roehampton, cho biết khi nhiệt độ tăng cao, cơ thể phải đưa nhiều máu hơn tới bề mặt da nhằm tản nhiệt.

Điều này khiến tim phải hoạt động với cường độ lớn hơn để duy trì quá trình tuần hoàn. Bên cạnh đó, nhiệt độ cao còn ảnh hưởng tới khả năng nhận thức và ra quyết định của cầu thủ. Những pha xử lý đòi hỏi sự chính xác và tỉnh táo có thể bị tác động khi cầu thủ phải thi đấu trong điều kiện nóng bức kéo dài.

Theo các chuyên gia, chỉ số nhiệt độ cầu ướt (WBGT) — một chỉ số đo lường căng thẳng nhiệt kết hợp giữa nhiệt độ khô, bức xạ mặt trời và độ ẩm — trong phòng mô phỏng đạt mức khoảng 32 độ C. Đây được đánh giá là một môi trường vô cùng khắc nghiệt cho các hoạt động thể thao. Căng thẳng nhiệt có thể tấn công cơ thể con người bắt đầu bằng phát ban, chuột rút, ngất xỉu do choáng váng; tiếp theo là kiệt sức vì nhiệt.

Để đối phó với cái nóng như thiêu đốt tại World Cup 2026, đội tuyển Anh nhận được sự hỗ trợ bằng các thiết bị kỳ lạ làm mát lòng bàn tay công nghệ cao trị giá 349 bảng Anh (khoảng 12 triệu đồng). Thiết bị cầm tay này được sản xuất bởi Công ty công nghệ chăm sóc sức khỏe Therabody và có tên là CryoTherm Palm, hiện tại chúng chưa có mặt trên thị trường Anh.

Theo tờ The Sun (Anh) mô tả thì đây là một phần trong chiến lược mà ban huấn luyện đội tuyển Anh áp dụng để giảm thiểu tác động của cái nóng trong suốt giải đấu. Người ta kỳ vọng công nghệ này sẽ giúp các cầu thủ chịu đựng tốt hơn trong những khoảng thời gian vận động thể chất cường độ cao. Để thích nghi với khí hậu, một số cầu thủ Anh cũng đã tận dụng kỳ nghỉ của mình để đến Mỹ trước World Cup, làm quen với điều kiện nóng ẩm mà họ sẽ gặp phải trong suốt giải.

Một điểm đáng lưu ý được các nhà nghiên cứu chỉ ra là người hâm mộ có nguy cơ gặp rủi ro sức khỏe cao do thiếu sự thích nghi môi trường. Phần lớn cổ động viên chỉ vừa bước xuống máy bay là lập tức phải đối mặt ngay với thời tiết nắng nóng khắc nghiệt bên ngoài để đi bộ đến sân vận động thưởng thức trận đấu.

Ước tính có khoảng 30.000 người đã tập trung tại khu trung tâm thành phố Houston để xem trận khai mạc World Cup giữa Mexico và Nam Phi vừa qua, với hơn 100 trường hợp mắc các bệnh liên quan đến nắng nóng được báo cáo trong ngày. Hầu hết mọi người được điều trị tại chỗ, nơi các quan chức cũng đã thiết lập các trạm cấp nước và đài phun sương để làm mát.

Thách thức là vô cùng lớn với người hâm mộ đến từ các quốc gia có khí hậu mát mẻ như Đức và Thụy Điển. Nhiều du khách xếp hàng chờ tham dự lễ hội fan hâm mộ tại Mỹ ngày hôm qua đã chuẩn bị sẵn ô để che nắng, trong khi những người khác thì cầm quạt cá nhân hoặc trùm áo phông lên đầu. Một số người khác lại chọn đến từ sáng sớm và cố thủ ở những khu vực mát mẻ có nhiều bóng râm, theo Reuters.

Tại Việt Nam, những ngày diễn ra World Cup 2026 cũng là thời điểm hâm mộ bóng đá bước vào "cuộc chiến" với giấc ngủ. Do chênh lệch múi giờ, nhiều trận đấu được phát sóng vào khung giờ khuya hoặc rạng sáng, khiến không ít người rơi vào cảnh ban ngày đi làm, ban đêm thức trắng để theo dõi đội bóng yêu thích.

Hiện tại cũng đang là cao điểm nắng nóng tại nhiều địa phương của Việt Nam, những trận cầu hấp dẫn, cảm xúc thăng hoa cùng bạn bè, đôi khi đi kèm bia rượu, đồ ăn nhanh… khiến nhiều người quên mất rằng cơ thể đang phải chịu một áp lực lớn.

ThS.BS. Nguyễn Thu Huyền, Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8, cho biết, việc thức đêm kéo dài nhiều ngày liên tiếp sẽ làm thay đổi nhịp sinh học vốn có của cơ thể, từ đó gây ra nhiều tác động bất lợi đối với sức khỏe, đặc biệt là hệ tim mạch.

"Thiếu ngủ kéo dài và bia rượu ảnh hưởng đến chức năng nội mạc mạch máu, đồng thời làm tăng xu hướng hình thành huyết khối. Đây đều là những yếu tố liên quan đến nguy cơ xuất hiện các biến cố tim mạch", bác sĩ Huyền cảnh báo.