Từ khoản đầu tư 450 triệu USD của Mỹ vào Elmet đến kế hoạch 8 tỷ yên của Mitsubishi Materials tại Nhật Bản, dòng vốn mới đang hướng tới nhiều mắt xích của chuỗi vonfram. Đáng chú ý, sau hơn 12 năm hợp tác với MSR, Elmet cũng quyết định trở thành cổ đông và cam kết sản lượng trong hơn 8 năm, tăng cường kết nối giữa nền tảng tại Việt Nam với chuỗi cung ứng quốc tế.

Những tuần gần đây, Mỹ và Nhật Bản liên tiếp xuất hiện các khoản đầu tư mới liên quan đến vonfram.

Theo Reuters ngày 14/9, Elmet Group nhận được cam kết đầu tư khoảng 450 triệu USD từ phía Mỹ nhằm mở rộng năng lực sản xuất trong nước và tăng cường các kết nối trong chuỗi cung ứng vonfram. Khoản đầu tư gồm 200 triệu USD giải ngân ban đầu, với phần còn lại dự kiến được triển khai trong các giai đoạn tiếp theo. Elmet dự kiến dành hơn 165 triệu USD để mở rộng công suất và hiện đại hóa các cơ sở tại Maine, Michigan và Ohio.

DÒNG VỐN ĐANG ĐI VÀO NHIỀU MẮT XÍCH CỦA CHUỖI VONFRAM

Theo kế hoạch được Elmet công bố, khoảng 150 triệu USD khác dự kiến được phân bổ liên quan đến Springer Tungsten Complex tại Nevada, nơi doanh nghiệp cùng Blue Moon Metals và EQ Resources hướng tới khôi phục và mở rộng năng lực chế biến APT. Như vậy, khoản đầu tư trải từ nguồn nguyên liệu đến chế biến và sản xuất.

Chỉ 10 ngày sau, Elmet tiếp tục mở rộng kết nối trong chuỗi thông qua MSR. Theo công bố ngày 24/9, sau hơn 12 năm hợp tác, Elmet sẽ mua 4,99% cổ phần MSR, đồng thời ký các thỏa thuận thương mại với sản lượng cam kết trong hơn 8 năm. Giao dịch cổ phần tương ứng mức định giá vốn chủ sở hữu 2,5 tỷ USD của MSR và còn phụ thuộc vào các điều kiện, phê duyệt cần thiết.

Tại Nhật Bản, Mitsubishi Materials đang đầu tư vào một mắt xích khác. Theo Reuters được Mining.com đăng lại, tập đoàn dự kiến chi khoảng 8 tỷ yên để mở rộng năng lực tái chế vonfram tại công ty con Japan New Metals. Kế hoạch sẽ gần gấp đôi công suất sản xuất APT từ vonfram tái chế tại nhà máy Akita lên khoảng 2.400 tấn/năm tính theo WO₃, với hoạt động dự kiến bắt đầu từ tháng 4/2029.

Thay vì phát triển một mỏ mới, khoản đầu tư tại Akita tập trung vào thu hồi vonfram từ phế liệu và đưa nguồn vật liệu này trở lại chuỗi sản xuất dưới dạng APT. Mitsubishi Materials cho biết dự án nhằm giảm phụ thuộc vào nguyên liệu trung gian nhập khẩu và tăng khả năng tuần hoàn nguồn vonfram trong nước.

NĂNG LỰC CHẾ BIẾN TRỞ THÀNH ĐIỂM ĐẾN CỦA DÒNG VỐN

Hai khoản đầu tư có cách tiếp cận khác nhau. Elmet mở rộng từ nguồn nguyên liệu đến chế biến và sản xuất, trong khi Mitsubishi Materials tăng năng lực tái chế và sản xuất APT. Điểm giao nhau là khả năng chuyển nguồn nguyên liệu thành các sản phẩm trung gian phục vụ thị trường công nghiệp.

APT là một mắt xích quan trọng trong quá trình này, từ đó tiếp tục sản xuất oxide, bột vonfram và các vật liệu phía sau. Tại Nhật Bản, khoảng 8 tỷ yên đang được dành để gần gấp đôi công suất APT từ nguồn tái chế; trong khi kế hoạch của Elmet cũng phân bổ vốn cho cả nguồn nguyên liệu và chế biến.

Đây cũng là những năng lực không thể mở rộng ngay lập tức chỉ bằng vốn. Công suất mới tại Akita dự kiến tới tháng 4/2029 mới bắt đầu vận hành. Điều đó cho thấy bên cạnh tài nguyên, năng lực chế biến đã được xây dựng và vận hành ổn định đang trở thành một phần quan trọng trong chuỗi giá trị vonfram.

MSR VÀ NỀN TẢNG ĐÃ ĐƯỢC XÂY DỰNG TẠI VIỆT NAM

Trong bối cảnh đó, Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) đã dành hơn một thập kỷ và hơn 700 triệu USD xây dựng nền tảng vonfram tại Việt Nam, từ tài nguyên tại mỏ đa kim Núi Pháo đến sản xuất APT và oxide vonfram thông qua Masan Tungsten Chemicals.

Nền tảng này còn dư địa phát triển dài hạn. Núi Pháo Mở Rộng và Núi Chiếm có tiềm năng bổ sung khoảng 115 triệu tấn tài nguyên vonfram đa kim, có thể kéo dài hoạt động khai thác và chế biến thêm 20–30 năm, tùy thuộc vào các phê duyệt cần thiết. Hệ thống chế biến cũng có thể tiếp nhận tinh quặng từ bên ngoài; hợp tác với GB Innovation của Hàn Quốc hỗ trợ mở rộng nguồn nguyên liệu và nâng công suất oxide vonfram lên hơn 8.000 tấn mỗi năm.

Thỏa thuận mới với Elmet tiếp tục mở rộng kết nối quốc tế của nền tảng này. Sau hơn 12 năm hợp tác, Elmet quyết định mua 4,99% cổ phần MSR và cam kết sản lượng khoảng 1.250 tấn WO₃ quy đổi mỗi năm trong hơn 8 năm. Hai bên cũng dự kiến phát triển thêm nguồn tinh quặng quốc tế để chế biến tại Việt Nam, với tổng doanh thu gộp ước tính khoảng 1,5 tỷ USD trong thời hạn hợp tác ban đầu.

Năng lực đã hình thành cũng đang phản ánh vào kết quả kinh doanh. Doanh thu thuần 8 tháng đầu năm 2026 của MSR đạt 21.013 tỷ đồng, gấp 5,1 lần cùng kỳ; riêng tháng 8 đạt 5.411 tỷ đồng, gấp 6,3 lần cùng kỳ.

Nhìn từ các khoản đầu tư mới tại Mỹ và Nhật Bản, dòng vốn đang hướng tới nhiều mắt xích của chuỗi vonfram, đặc biệt là năng lực chế biến. Trong xu hướng đó, MSR đã có một nền tảng đang vận hành tại Việt Nam và ngày càng kết nối sâu hơn với chuỗi cung ứng quốc tế, thể hiện qua quyết định đầu tư và cam kết thương mại dài hạn của Elmet.