Luật Báo chí 2025 ra đời mở rộng không gian hoạt động báo chí, xác lập địa vị pháp lý các kênh nội dung đưa lên không gian mạng; thúc đẩy chuyển đổi số và mô hình báo chí đa dịch vụ, tăng cường quản lý của nhà nước.

Sáng 31/7, Cục Báo chí, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, tổ chức Hội nghị quán triệt, tập huấn Luật Báo chí và các văn bản quy định chi tiết thi hành luật.

Tại hội nghị, ông Lưu Đình Phúc, Cục trưởng Cục Báo chí, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, trình bày những điểm mới của Luật Báo chí năm 2025.

Theo Cục trưởng Cục Báo chí, Luật Báo chí 2025 ra đời trước yêu cầu bức thiết của thực tiễn do phương thức tiếp cận thông tin của công chúng đã thay đổi mạnh mẽ.

So với Luật Báo chí năm 2016, Luật Báo chí năm 2025 gồm 4 chương, 51 điều, giảm 2 chương, 10 điều; tập trung vào 4 chính sách lớn, bao gồm việc tăng cường công tác quản lý Nhà nước về báo chí, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà báo, phát triển kinh tế báo chí và các hoạt động của báo chí trên không gian mạng.

ĐẶT NỀN MÓNG HÌNH THÀNH NỀN TẢNG SỐ BÁO CHÍ QUỐC GIA

Cục trưởng Cục Báo chí Lưu Đình Phúc cho biết điểm nổi bật của Luật Báo chí 2025 là chính sách mở rộng không gian hoạt động báo chí. Nếu trước đây cơ quan báo chí hoạt động giới hạn thì hiện nay không gian mạng đã mở rộng ra trên các nền tảng số.

Từ đó, pháp luật quy định không gian mạng không còn là nơi đăng lại sản phẩm báo chí mà xác lập địa vị pháp lý các kênh nội dung đưa lên không gian mạng. Các nội dung này được coi là ấn phẩm báo chí, tuân theo quy định pháp luật.

Đặc biệt, Luật Báo chí 2025 đặt nền móng hình thành nền tảng số báo chí quốc gia. Đồng thời cho phép các cơ quan báo chí được tích hợp các dịch vụ trực tuyến, mở ra khả năng phát triển mô hình nền tảng số, đa dạng hóa nguồn lực cho các cơ quan báo chí.

Cụ thể hóa điều này, Nghị định số 237/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Báo chí (viết tắt là Nghị định 237) quy định rõ, khi mở các kênh trên mạng xã hội, cơ quan báo chí phải thông báo trước 10 ngày với cơ quan quản lý và quy định dấu hiệu nhận biết thống nhất. Nghị định 237 yêu cầu phải phân biệt nội dung báo chí với nội dung dịch vụ trên các giao diện; giới hạn liên kết về quảng cáo, công nghệ…

Cục trưởng Cục Báo chí cho biết nền tảng số quốc gia gồm nền tảng số thành phần do cơ quan báo chí chủ lực triển khai (bao gồm VTV - truyền hình số, VOV – phát thanh số, Báo Nhân dân - báo chí điện tử). Theo Nghị định 237, nền tảng báo chí được vận hành bởi 3 cơ quan trên, nội dung khác biệt song hạ tầng dùng chung. Sắp tới sẽ ban hành tiêu chí cụ thể quy định về các nền tảng số này nhằm đảm bảo cạnh tranh công bằng.

Đối với các cơ quan báo chí, nền tảng dùng chung hạ tầng công nghệ, từ đó giúp giảm sự đầu tư trùng lặp, tăng chia sẻ dữ liệu. Ở góc độ quốc gia, chính sách này giúp hình thành hạ tầng truyền thông số quốc gia, tăng cạnh tranh và bảo đảm chủ quyền số báo chí.

THÚC ĐẨY CHUYỂN ĐỔI SỐ VÀ MÔ HÌNH BÁO CHÍ ĐA DỊCH VỤ

Nhấn mạnh về điểm mới của Luật Báo chí 2025, Cục trưởng Cục Báo chí cho biết luật thúc đẩy chuyển đổi số và mô hình báo chí đa dịch vụ bao gồm việc Nhà nước đầu tư hạ tầng dữ liệu và nhân lực chuyển đổi số. Cơ quan báo chí được tích hợp hoạt động dịch vụ trực tuyến. Từ đó, cơ quan báo chí có thể triển khai mô hình Media Platform, đa dạng hóa dịch vụ và nguồn thu.

Theo đó, cơ quan báo chí có thể tích hợp dịch vụ công, thương mại điện tử, tài chính, ngân hàng – bảo hiểm, giáo dục, y tế, nội dung theo yêu cầu. Tuy nhiên, yêu cầu quan trọng đặt ra là nội dung báo chí và nội dung dịch vụ phát triển phải hiển thị riêng biệt, tránh nhầm lẫn.

Đối với việc thiết lập khung pháp lý về trí tuệ nhân tạo (AI), luật quy định cơ quan báo chí, tác giả dùng AI phải tuân thủ sở hữu trí tuệ, pháp luật về AI và đạo đức nghề nghiệp.

"Việc sử dụng AI khá phổ biến và có tác phẩm báo chí sử dụng phần nhỏ liên quan đến AI; do đó luật chỉ quy định về việc xây dựng quy chế. Các cơ quan báo chí cần phải xây dựng Bộ Quy chế về AI. Sản phẩm sử dụng AI thì phải dán nhãn", Cục trưởng Cục Báo chí khuyến nghị.

Liên quan đến việc đổi mới cơ chế phát triển kinh tế báo chí, Luật Báo chí 2025 bổ sung nguồn thu bản quyền đọc/nghe/xem, khai thác tác phẩm báo chí; hoạt động tài chính, vốn góp; thu từ đăng bài nghiên cứu khoa học… Trong đó, Nghị định 237 quy định đầy đủ phương thức giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu, hỗ trợ chi phí để thực hiện nhiệm vụ chính trị…