Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam Trần Hồng Thái và ông Artem Zasoursky, Phó Chủ tịch phụ trách đối ngoại, Công ty Cổ phần đại chúng AFK Sistema thống nhất tập trung thúc đẩy hợp tác trong ba lĩnh vực công nghệ chiến lược ưu tiên gồm vệ tinh nhỏ, hệ thống thiết bị bay không người lái (UAV) và hydrogen xanh…

Tiếp nối các hoạt động hợp tác song phương trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, GS.TS. Trần Hồng Thái, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (Viện Hàn lâm), đã có buổi làm việc với ông Artem Zasoursky, Phó Chủ tịch phụ trách đối ngoại, Công ty Cổ phần đại chúng AFK Sistema (AFK Sistema), nhằm thúc đẩy hợp tác trong một số lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Thông tin từ Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, cho biết cuộc làm việc diễn ra trên nền tảng hợp tác được hai bên thiết lập từ đầu năm 2026. Sau khi ký Biên bản ghi nhớ hợp tác khung vào tháng 1/2026, Viện Hàn lâm và AFK Sistema đã từng bước kết nối các viện nghiên cứu của Việt Nam với các doanh nghiệp công nghệ trong hệ sinh thái Sistema.

Tháng 6/2026, đoàn công tác do GS.TS. Trần Tuấn Anh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm dẫn đầu, cùng đại diện Viện Khoa học vật liệu, Viện Vật lý và Viện Khoa học công nghệ Năng lượng và Môi trường đã khảo sát, làm việc với các tổ chức công nghệ thuộc AFK Sistema, theo đó đã xác định các lĩnh vực tiềm năng để thúc đẩy hợp tác cụ thể.

Trên cơ sở quá trình chuẩn bị đó, tại cuộc làm việc, GS.TS. Trần Hồng Thái và ông Artem Zasoursky thống nhất tập trung thúc đẩy hợp tác trong ba lĩnh vực công nghệ chiến lược ưu tiên: hydrogen xanh, vệ tinh nhỏ và hệ thống thiết bị bay không người lái (UAV). Các nội dung hợp tác cụ thể đã được hai bên xây dựng thành “Thỏa thuận Chương trình triển khai hợp tác”, dự kiến trao văn kiện ký kết trong khuôn khổ các hoạt động cấp cao của chuyến thăm.

Thỏa thuận lần này đi sâu vào nội dung công nghệ, xác định các đơn vị trực tiếp triển khai, cơ chế phối hợp và lộ trình thực hiện. Hai bên định hướng hợp tác theo phương thức cùng nghiên cứu, phát triển và thích ứng công nghệ phù hợp với điều kiện Việt Nam; gắn chuyển giao công nghệ với đào tạo nguồn nhân lực, từng bước nâng cao năng lực kỹ thuật của phía Việt Nam.

Trong lĩnh vực hydrogen xanh, Viện Hàn lâm giao Viện Khoa học Vật liệu và Viện Khoa học Công nghệ Năng lượng và Môi trường hợp tác với Trung tâm nghiên cứu hydrogen, tập trung vào công nghệ sản xuất và lưu trữ hydrogen, pin nhiên liệu và các hệ thống thiết bị liên quan. Hợp tác hướng tới cùng nghiên cứu, thích ứng công nghệ, triển khai các mô hình thử nghiệm, trình diễn và từng bước nội địa hóa tại Việt Nam. Một trong những hướng cụ thể là nghiên cứu hệ thống pin nhiên liệu cho UAV, tạo sự kết nối giữa các lĩnh vực công nghệ trong chương trình hợp tác.

Đối với công nghệ vệ tinh nhỏ, Viện Hàn lâm giao Trung tâm Vũ trụ Việt Nam phối hợp với Sputnix nghiên cứu các ý tưởng nhiệm vụ vệ tinh, phát triển hệ thống phụ, tải trọng và phân đoạn mặt đất. Hợp tác đồng thời hướng tới đào tạo kỹ sư, nâng cao năng lực của Việt Nam trong thiết kế, chế tạo, lắp ráp, tích hợp và thử nghiệm vệ tinh, qua đó tăng dần mức độ tham gia của phía Việt Nam trong toàn bộ quá trình phát triển một hệ thống vệ tinh.

Trong lĩnh vực UAV, Viện Hàn lâm giao Viện Khoa học Vật liệu hợp tác với Aeromax cùng phát triển các hệ thống phục vụ nhiệm vụ giám sát dân sự, từ thiết kế, chế tạo, tích hợp đến điều khiển, cảm biến và xử lý dữ liệu; đồng thời nghiên cứu kết hợp dữ liệu thu nhận từ UAV với dữ liệu quan sát Trái Đất từ vệ tinh.

Thảo luận với lãnh đạo Tập đoàn AFK Sistema, GS.TS. Trần Hồng Thái kỳ vọng xây dựng một mô hình hợp tác mang tính đột phá, vượt ra ngoài việc tiếp cận các công nghệ sẵn có. Trọng tâm của hướng đi mới là thiết lập các dự án chung giữa hai bên, tạo điều kiện thu hút các chuyên gia hàng đầu của Sistema trực tiếp sang làm việc, đồng hành và tham gia triển khai dự án tại Việt Nam. Đây được xem là một trong những yếu tố quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển giao và từng bước làm chủ công nghệ.

Theo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, sự thống nhất về các nội dung cụ thể và kế hoạch ký kết “Thỏa thuận Chương trình triển khai hợp tác” nhân chuyến thăm cấp cao lần này đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ hợp tác giữa Viện Hàn lâm và AFK Sistema. Đây là sự chuyển dịch từ các cam kết khung sang chương trình hành động cụ thể; từ kết nối, trao đổi nghiên cứu sang cùng phát triển, ứng dụng và từng bước làm chủ công nghệ.

Hướng hợp tác này được kỳ vọng góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu, phát triển và tự chủ công nghệ chiến lược của Viện Hàn lâm, qua đó đóng góp vào năng lực khoa học, công nghệ của Việt Nam.