Thị trường dầu thế giới hiện đang ở trong tình trạng quá nóng và một số yếu tố có thể khiến bong bóng dầu vỡ tung

Giá dầu đang tăng như vũ bão và hiện đã tăng 40% tính từ tháng 8 vừa qua. Ngày 6/11, giá dầu chạm 96,70 USD/thùng.

Những nhân tố khiến giá dầu tăng tới 2,72 USD/thùng hôm 6/11 bao gồm thời tiết xấu ở Biển Bắc khiến nhiều mỏ dầu phải đóng cửa, đồng USD tiếp tục xuống dốc không phanh, bạo lực leo thang ở Trung Đông và những lo ngại về dự trữ dầu của Mỹ xuống thấp trong báo cáo của Bộ Năng lượng Mỹ sắp công bố.

Nhưng liệu sẽ xảy ra một cú sụt giảm mạnh của giá dầu trong thời gian tới? Các nhà phân tích cho rằng, thị trường dầu thế giới hiện đang ở trong tình trạng quá nóng và một số yếu tố có thể khiến bong bóng dầu vỡ tung. Quan trọng hơn cả, giới đầu cơ đã đóng vai trò chủ chốt trong việc đẩy giá dầu lên trong năm nay và nếu xu thế này đảo ngược, họ sẽ bán tháo nhanh chóng.

Chắc chắn, nhu cầu dầu của thế giới vẫn sẽ ở mức cao, nhưng một số nhân tố - bao gồm những chỉ số kỹ thuật, tốc độ tăng trưởng kinh tế chậm lại, nhu cầu giảm - có thể khiến giới đầu tư ồ ạt bán ra lượng hàng mà họ đang có trong tay.

“Giá dầu hiện đang nằm ở khu vực cao chưa từng có”, Peter Furaso, một chuyên gia của Trung tâm Quỹ phòng hộ năng lượng chuyên về theo dõi các quỹ phòng hộ hàng hóa cho biết. “Tôi lo ngại rằng, một khi giá dầu lên đến đỉnh điểm, mọi người sẽ bán tháo cùng lúc. Khi đó, giá dầu sẽ rơi tự do và chẳng biết đâu là điểm dừng cuối cùng”, ông nói.

Khó đoán biết lượng đầu cơ

Trong những năm gần đây, các nhà đầu cơ đóng vai trò mỗi lúc một lớn trên thị trường dầu lửa. Hiện có 595 quỹ phòng hộ có tham gia vào hoạt động buôn bán năng lượng, gấp hơn 3 lần con số 180 quỹ vào thời điểm 3 năm trước. Fusaro tính toàn rằng, lượng tài sản liên quan đến các giao dịch dầu lửa của các quỹ này lên tới hơn 200 tỷ USD, tăng hơn 60% kể từ đầu năm nay.

Thật khó để có thể xác định chính xác lượng dầu được đầu cơ vì một phần lớn các giao dịch của giới đầu cơ được tiến hành trên thị trường phi tập trung. Tuy nhiên, một phần hoạt động giao dịch dầu thô được tiến hành trên Sở Giao dịch hàng hóa New York và tại đây, thị trường đang tiến sát kỷ lục về số lượng hợp đồng dầu thô của giới đầu cơ. Hiện các nhà đầu tư đã ký kết 135.000 hợp đồng mua dầu, mỗi hợp đồng có 1.000 thùng dầu thô, với hy vọng giá dầu sẽ tiếp tục tăng cao. Mặc dù vậy, con số này vẫn còn khiêm tốn so với con số 155.000 hợp đồng lúc cao điểm vào mùa hè vừa qua.

Một số nhà phân tích cho rằng nếu con số hợp đồng còn tăng mạnh, giá dầu có thể giảm. “Dấu hiệu cho các nhà đầu tư bán tháo có thể sẽ là con số hợp đồng vượt qua mốc 150.000 hoặc 160.000 hợp đồng”, Joel Fingerman, Chủ tịch của OilAnalytics.net, một công ty tư vấn năng lượng, cho biết. “Ở mốc đó, các nhà đâu tư có thể sẽ cảm thấy đã cạn tiền”, ông nói.

Dầu đang “mở ga” hết cỡ

Tuy nhiên, vào thời điểm này, việc đầu cơ vẫn tiếp tục tăng tốc trên thị trường dầu lửa cũng như thị trường hàng hóa nói chung. “Tinh thần của các nhà đầu tư đang lên cao. Miễn là tiền tiếp tục chảy vào, giới đầu cơ vẫn tiếp tục mua dầu, mặc dù giá dầu có lên tới tận cung trăng”, Fingerman nhận xét.

Sự lạc quan của giới đầu tư cũng giúp nâng đỡ giá cổ phiếu của những tập đoàn dầu lửa lớn. Giá cổ phiếu của ConocoPhillips đã tăng gần 40% so với thời điểm cách đây 1 năm. Giá cổ phiếu của ExxonMobil, Chevron, BP và Royal Ducht Shell cũng tăng với tốc độ tương tự.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng, ảnh hưởng tâm lý của mức giá 100 USD/thùng có thể đánh dấu một thời kỳ trượt giá của dầu. “Những nhà đầu tư chuyên nghiệp sẽ rời thị trường khi giá dầu đạt tới mốc 98,50 USD/thùng hoặc 98,99 USD/thùng,” Peter Beutel, Chủ tịch công ty quản lý rủi ro năng lượng Cameron Hanover cho biết. “Họ sẽ không đợi đến mốc 100 USD/thùng mới ban ra thu lợi.”

Nhưng có điều gì đặc biệt về mốc 100 USD/thùng của giá dầu không? Một số chuyên gia cho là không. “Các mốc lớn trước đó là 70USD/thùng, 80 USD/thùng và rồi 90 USD/thùng và chúng ta đều đã vượt qua. Vậy tại sao mốc 100 USD/thùng lại đảo ngược xu thế tăng của giá dầu chứ?” Stephen Schork, một chuyên gia tư vấn năng lượng ở Pennsylvania nhận định. “100 USD/thùng không phải là mốc chết của thị trường dầu”, chuyên gia này nói.

Điều chỉnh trên thị trường dầu là tất yếu

Beutel cho rằng, thậm chí không tính đến dấu hiệu bán tháo cho giới đầu cơ, trên thị trường dầu lửa chắc chắn sẽ diễn ra một đợt điều chỉnh. “Trong lịch sử, bất kỳ khi nào giá dầu liên tục tăng theo chiều thẳng đứng, sau đó sẽ là một đợt điều chỉnh giảm 20%”. Chuyên gia này cho biết thêm, nguy cơ suy thoái kinh tế thậm chí còn khiến giá dầu giảm tới 40%. “Có một điều mà mọi người dường như quên mất: Thị trường dầu một khi đã xuống dốc thì còn nhanh hơn lên dốc”, ông nói.

Ngoài ra, có thể giá dầu đang cao ngất ngưởng hiện nay sẽ bắt đầu lao dốc nếu nhu cầu trên thị trường thế giới phản ứng lại giá cả, như những gì đã xảy ra vào thập niên 1980. “Giá dầu cao hiện chưa khiến trở thành một vật cản đối với tăng trưởng kinh tế như 28 năm trước đây. Nhưng nếu giá dầu vẫn tiếp tục tăng, mọi cái sẽ thay đổi”, Ray Carbone, một chuyên gia của công ty thương mại Paramount Options cho biết.

(Theo BusinessWeek)