Nhật Bản đang đẩy mạnh phát triển "AI vật lý" - thế hệ robot có khả năng tự ra quyết định và làm việc cùng con người. Sáng kiến quy tụ Nvidia, Fujitsu cùng các hãng robot hàng đầu, nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động và già hóa dân số…

Nhật Bản vừa công bố một sáng kiến hợp tác quy mô lớn trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), đánh dấu bước đi mới trong tham vọng bắt kịp Mỹ và Trung Quốc trong cuộc đua công nghệ. Dự án tập trung vào phát triển "AI vật lý" (Physical AI) - công nghệ cho phép robot không chỉ thực hiện các lệnh được lập trình sẵn mà còn có khả năng quan sát, suy luận và tự đưa ra quyết định khi tương tác với môi trường thực.

Sáng kiến do tập đoàn công nghệ Fujitsu dẫn dắt, với sự tham gia của Nvidia cùng ba nhà sản xuất robot công nghiệp lớn nhất Nhật Bản gồm Fanuc, Yaskawa Electric và Kawasaki Heavy Industries.

Thông tin được công bố tại Tokyo ngày 17/7 với sự tham dự của Tổng giám đốc Nvidia Jensen Huang, Tổng giám đốc Fujitsu Takahito Tokita cùng lãnh đạo các doanh nghiệp tham gia dự án. Đây là bước tiếp theo sau thỏa thuận hợp tác giữa Nvidia và Fujitsu được ký kết từ năm ngoái.

AI VẬT LÝ - BƯỚC TIẾN MỚI CỦA ROBOT THÔNG MINH

Khác với robot truyền thống vốn hoạt động theo các chương trình được lập trình sẵn, AI vật lý hướng tới việc tạo ra những robot có khả năng nhận biết môi trường xung quanh, phân tích tình huống và tự đưa ra quyết định theo thời gian thực.

Theo các doanh nghiệp tham gia dự án, mục tiêu cuối cùng là phát triển các robot có thể làm việc an toàn cùng con người trong nhà máy, bệnh viện, trung tâm chăm sóc người cao tuổi và cả trong gia đình.

Phát biểu tại sự kiện, ông Jensen Huang cho rằng Nhật Bản là môi trường lý tưởng để phát triển AI vật lý nhờ nền tảng sản xuất chính xác hàng đầu thế giới. Theo ông, những robot có khả năng tự di chuyển và hành động độc lập đòi hỏi mức độ an toàn và độ chính xác rất cao, bởi bất kỳ sai sót nào cũng có thể gây nguy hiểm cho con người.

"Made in Japan luôn đồng nghĩa với chất lượng và độ chính xác cao nhất. Nhật Bản chính là quốc gia thiết lập tiêu chuẩn cho ngành sản xuất hiện đại", ông Huang nhận định.

Lãnh đạo Nvidia cũng nhấn mạnh triết lý "Kaizen" - cải tiến liên tục - vốn được xem là nền tảng tạo nên danh tiếng của ngành chế tạo Nhật Bản, sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thế hệ robot AI mới.

Mặc dù vậy, các doanh nghiệp chưa công bố thời điểm cụ thể các robot AI vật lý sẽ được thương mại hóa rộng rãi. Giai đoạn đầu tiên của chương trình hợp tác dự kiến sẽ bắt đầu vào cuối năm nay. Các bên cũng cho biết hiện chưa có kế hoạch thành lập liên doanh, song khả năng này vẫn được để ngỏ trong tương lai.

NHẬT BẢN TĂNG TỐC AI ĐỂ ỨNG PHÓ GIÀ HÓA DÂN SỐ

Một trong những động lực lớn nhất của dự án là giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động ngày càng nghiêm trọng tại Nhật Bản. Quốc gia này hiện là một trong những nền kinh tế có tốc độ già hóa dân số nhanh nhất thế giới. Tỷ lệ người trong độ tuổi lao động liên tục giảm, trong khi nhu cầu chăm sóc người cao tuổi ngày càng gia tăng.

Theo các doanh nghiệp tham gia sáng kiến, robot AI có thể đảm nhận nhiều công việc trong nhà máy, đồng thời hỗ trợ chăm sóc người già sống một mình, giảm áp lực đối với hệ thống y tế và an sinh xã hội. Không chỉ hướng tới lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, AI vật lý còn được kỳ vọng sẽ thúc đẩy tự động hóa trong sản xuất, logistics và nhiều ngành dịch vụ khác - những lĩnh vực đang đối mặt với tình trạng thiếu nhân lực kéo dài.

Nhật Bản nhiều lần thừa nhận đang tụt lại phía sau Mỹ và Trung Quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Vì vậy, chính phủ nước này đang đẩy mạnh đầu tư để thu hẹp khoảng cách công nghệ.

Gần đây, Chính phủ của Thủ tướng Sanae Takaichi đã công bố kế hoạch huy động hơn 370.000 tỷ yên (khoảng 2.300 tỷ USD) từ khu vực công và tư đến năm 2040 nhằm đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ chiến lược như AI vật lý, bán dẫn và trung tâm dữ liệu.

Về phía Nvidia, tập đoàn có trụ sở tại Thung lũng Silicon đang mở rộng đáng kể sự hiện diện tại Nhật Bản thông qua hàng loạt quan hệ hợp tác với các doanh nghiệp và tổ chức nghiên cứu lớn, bao gồm Toyota Motor, Sega, các ngân hàng hàng đầu cũng như Viện nghiên cứu quốc gia Riken.

Việc bắt tay giữa Nvidia với những nhà sản xuất robot hàng đầu Nhật Bản được kỳ vọng sẽ kết hợp thế mạnh về AI của Mỹ với năng lực chế tạo chính xác của Nhật Bản, tạo nền tảng cho thế hệ robot thông minh có khả năng hoạt động trong môi trường thực và hỗ trợ giải quyết những thách thức kinh tế - xã hội mà quốc gia này đang phải đối mặt.