Đồng won chạm đáy 17 năm, Hàn Quốc cam kết hành động quyết liệt

“Các cơ quan chức năng đang theo dõi sát diễn biến trên thị trường ngoại hối với mức độ cảnh giác cao, nhằm ngăn tâm lý lo ngại lan rộng. Chúng tôi sẽ triển khai các biện pháp cần thiết nếu thị trường biến động quá mức”, Bộ trưởng Tài chính Hàn Quốc Koo Yun Cheol cho biết trong tuyên bố của Bộ Tài chính ngày thứ Năm (3/6).

Tuyên bố trên được đưa ra sau cuộc họp định kỳ giữa các quan chức kinh tế Hàn Quốc, trong đó có Thống đốc Ngân hàng Trung ương (BOK) Hyun-Song Shin.

Ông Koo cũng cho biết Chính phủ Hàn Quốc sẽ theo dõi chặt chẽ thị trường trái phiếu và phản ứng kịp thời nếu xuất hiện biến động quá mức, thông qua việc duy trì trao đổi sát sao với các bên tham gia thị trường.

Hôm thứ Tư (3/6), đồng won tiếp tục giảm và có thời điểm tiến sát mức 1.536,95 won đổi 1 USD - mức thấp nhất kể từ năm 2009. Lợi suất trái phiếu chính phủ Hàn Quốc kỳ hạn 3 năm tăng 0,06 điểm phần trăm lên 3,83%.

Thời gian gần đây, dù thị trường tài chính Hàn Quốc đang diễn biến tích cực, với chỉ số chứng khoán chuẩn KOSPI vượt mốc 8.000 điểm và thặng dư tài khoản vãng lai đạt kỷ lục, đồng won vẫn suy yếu dai dẳng so với USD. Diễn biến trái chiều này đang khiến cả nhà đầu tư lẫn giới hoạch định chính sách bối rối.

Thông thường, xuất khẩu mạnh, chứng khoán tăng và cán cân đối ngoại vững chắc sẽ hỗ trợ đồng nội tệ tăng giá. Tuy nhiên, đồng won lại đi theo hướng ngược lại. Từ đầu năm đến nay, tỷ giá USD/won đã đóng cửa trên ngưỡng tâm lý quan trọng 1.500 won đổi 1 USD trong gần 20 phiên giao dịch, nhiều hơn cả mức từng ghi nhận trong giai đoạn khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Đồng won không chỉ suy yếu trên danh nghĩa so với USD, mà giá trị thực của đồng tiền này cũng giảm. Theo Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS), chỉ số tỷ giá hối đoái hiệu dụng thực của Hàn Quốc - thước đo phản ánh sức mua của một đồng tiền sau khi điều chỉnh theo lạm phát và so với rổ tiền tệ của các đối tác thương mại - giảm xuống 85,06 trong tháng 4, mức thấp nhất kể từ tháng 3/2009.

Chính phủ Hàn Quốc đến nay chủ yếu xem đà giảm của đồng won là hiện tượng tạm thời trên thị trường. Theo cách lý giải của nhà chức trách, nguyên nhân chính là nhà đầu tư nước ngoài chốt lời sau đợt tăng mạnh của chứng khoán Hàn Quốc. Khi họ bán cổ phiếu trong nước và đổi số tiền thu được sang USD để tái cơ cấu danh mục, nhu cầu đối với đồng USD tăng lên, qua đó gây sức ép lên đồng won.

Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông cũng gây thêm sức ép lên won. Do phụ thuộc lớn vào năng lượng nhập khẩu, Hàn Quốc dễ chịu tác động khi giá dầu biến động mạnh hoặc rủi ro trên thị trường năng lượng gia tăng.

Tuy nhiên, các nhà kinh tế cho rằng những yếu tố ngắn hạn này không đủ để giải thích vì sao đồng won yếu kéo dài, trong khi xuất khẩu và thị trường chứng khoán Hàn Quốc vẫn diễn biến tích cực. Theo họ, nguyên nhân sâu xa hơn nằm ở sự thay đổi trong dòng vốn ra vào nền kinh tế.

Những năm gần đây, nhà đầu tư cá nhân và tổ chức của Hàn Quốc đẩy mạnh đầu tư ra nước ngoài, khiến nhu cầu mua USD tăng lên một cách bền vững hơn. Trong khi đó, nguồn thu USD từ xuất khẩu không còn được các doanh nghiệp chuyển đổi đều đặn sang won như trước.

Theo ông Kang Sung-jin, giáo sư kinh tế tại Đại học Korea, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu có xu hướng giữ USD hoặc giảm phòng hộ tỷ giá vì cho rằng đồng won sẽ tiếp tục yếu.

Còn ông Yang Jun-sok, giáo sư tại Đại học Công giáo Hàn Quốc, cho rằng thị trường ngoại hối Hàn Quốc có quy mô tương đối nhỏ so với nền kinh tế. Vì vậy, mỗi sự thay đổi trong dòng vốn ra vào nước này có thể tác động mạnh hơn đến tỷ giá won.

“Ở các nền kinh tế lớn, những thay đổi như doanh nghiệp xuất khẩu nắm giữ nhiều hay ít USD hơn, hoặc nhà đầu tư nước ngoài mua bán cổ phiếu, thường không đủ lớn để khiến tỷ giá biến động mạnh. Nhưng tại Hàn Quốc, thị trường ngoại hối có quy mô tương đối nhỏ so với nền kinh tế, nên các thay đổi trong dòng vốn dễ tác động mạnh hơn đến đồng won”, ông Yang nhận xét.