Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định liên quan đến việc cấp chứng chỉ hành nghề kiến trúc từ quy định mang tính bắt buộc sang hình thức được lựa chọn (cấp chứng chỉ hoặc đáp ứng các tiêu chuẩn hành nghề quy định tại luật).

Chiều 4/6, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú chủ trì họp Hội đồng thẩm định dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc. 

Theo dự thảo, Bộ Xây dựng đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định liên quan đến việc cấp chứng chỉ hành nghề kiến trúc từ quy định mang tính bắt buộc sang hình thức được lựa chọn (cấp chứng chỉ hoặc đáp ứng các tiêu chuẩn hành nghề quy định tại Luật).

Điều này nhằm bảo đảm vừa đơn giản hóa thủ tục hành chính (chỉ yêu cầu đáp ứng các tiêu chuẩn hành nghề), đồng thời đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế trong lĩnh vực kiến trúc (thông lệ quốc tế yêu cầu có chứng chỉ hành nghề).

Dự thảo bãi bỏ điều kiện cấp, gia hạn chứng chỉ hành nghề kiến trúc (điều 28); cấp, gia hạn chứng chỉ hành nghề kiến trúc để đơn giản hóa thủ tục hành chính (điều 29) và sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật có liên quan đến hoạt động kiến trúc.

Tại phiên họp, PGS.TS.KTS Vũ Hồng Cương, Đại học Kiến trúc Hà Nội cho rằng cần định danh rõ ràng chức danh “kiến trúc sư nội thất”. Thực tế hiện nay, không gian nội thất chiếm phần lớn thời gian trải nghiệm của người sử dụng và có tác động trực tiếp đến sức khỏe, tâm lý con người.

Do đó, luật cần chính thức định danh rõ ràng chức danh này thay vì gộp chung một cách định tính. Việc này làm cơ sở pháp lý cho công tác đào tạo, quản lý hành nghề và hội nhập quốc tế.

Bên cạnh đó, cần thiết lập hệ thống chứng chỉ hành nghề phân cấp riêng biệt, xây dựng quy định về chứng chỉ hành nghề phân cấp cụ thể cho lĩnh vực thiết kế nội thất.

Đồng thời, kiến nghị trao quyền sát hạch, cấp chứng chỉ cho các tổ chức xã hội - nghề nghiệp, hội chuyên ngành (như các chi hội, hội kiến trúc sư). Cơ chế này vừa giảm tải cho cơ quan quản lý nhà nước, vừa đảm bảo tính chuyên môn sâu và khách quan trong đánh giá.

Bà Nguyễn Thị Duyên, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn xây dựng Việt Nam cho rằng cần xem xét giữ quy định về cấp chứng chỉ thiết kế và xem xét thu gọn lại chỉ nên có một loại chứng chỉ duy nhất là thiết kế kiến trúc công trình thay vì 7 chứng chỉ để thực hiện 7 loại dịch vụ kiến trúc như hiện nay.

Phát biểu kết luận, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú nêu rõ dự thảo cơ bản phù hợp với đường lối, chủ trương của Đảng.

Tuy nhiên, trong bối cảnh thực hiện chủ trương cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh thì cần giải trình rõ hơn để bảo đảm sự phù hợp, đặc biệt là với các kết luận, nghị quyết có liên quan.

Đối với việc tiếp tục duy trì một số quy định liên quan đến loại hình kiến trúc đặc biệt có tác động đến trật tự, an toàn xã hội, lợi ích của Nhà nước và các chủ thể có liên quan, Bộ Xây dựng cần tiếp tục làm rõ cơ sở của đề xuất này.

Theo Thứ trưởng Bộ Tư pháp, hiện nay, Chính phủ đang thực hiện chủ trương cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh, không nên đặt thêm các yêu cầu đối với cá nhân hoặc hộ kinh doanh nếu không thực sự cần thiết.

Hộ kinh doanh vẫn chịu sự quản lý nhà nước, vẫn phải đăng ký và thực hiện nghĩa vụ thuế. Nếu tiếp tục duy trì mô hình văn phòng kiến trúc dưới hình thức hộ kinh doanh thì cần xem xét sự phù hợp với chủ trương hạn chế hộ kinh doanh và thúc đẩy phát triển doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp.

Theo Thứ trưởng, quan điểm của đa số thành viên Hội đồng là tiếp tục duy trì chứng chỉ hành nghề đối với một số lĩnh vực, công trình quan trọng. Tuy nhiên, cần báo cáo rõ để Chính phủ xem xét, quyết định.