Đầu tư chứng khoán: Sợ… rủi ro chính sách

Giới đầu tư lại rộ lên những tin đồn liên quan đến những chính sách có thể ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán.

Đầu giờ sáng nay (21/3), trên các diễn đàn trực tuyến, trong các cuộc gọi tới phóng viên theo dõi ngành, tin đồn về một loạt chính sách mạnh của Ngân hàng Nhà nước trở thành mạch thông tin nóng.

Với những nhà đầu tư có kinh nghiệm, thạo tin và am hiểu về chính sách điều hành tiền tệ, những tin đồn trên có thể chỉ thoáng qua. Nhưng với những người thiếu kinh nghiệm, cả tin thì đó thực sự là một “đòn” tâm lý mạnh.

Đổ lỗi cho chính sách?

Nhiều nhà đầu tư kinh qua hầu hết các khóa đào tạo chứng khoán, tìm hiểu kỹ các trường phái đầu tư, bám sàn, phân tích giỏi và có kinh nghiệm…, nhưng rốt cuộc vẫn khó tránh khỏi những rủi ro liên quan đến chính sách.

Trong câu chuyện với phóng viên, nhiều nhà đầu tư cho rằng bên cạnh những tin đồn, những bất ổn trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, những rủi ro trong thông tin…, họ còn phải sống chung với một khái niệm khá mới: “rủi ro chính sách”.

Khái niệm này được kiểm nghiệm từ một loạt sự kiện diễn ra từ năm 2007 đến nay; trong đó, nhiều người có trình độ, kinh nghiệm và cả những “quan hệ” hỗ trợ cho hoạt động đầu tư… vẫn không thể tránh được thua lỗ.

Tiêu biểu vẫn là Chỉ thị 03 của Ngân hàng Nhà nước (nay được thay bằng Quyết định 03), “đùng một cái” được ban hành, không tổ chức lấy ý kiến hoặc định hướng trước để giới đầu tư có thể chuẩn bị ứng phó. Ở đây, một số đối tượng nhà đầu tư có kinh nghiệm, có khả năng tiên đoán được chính sách, và không loại trừ khả năng thông tin chính sách rò rỉ, là có thể nhanh chân thoát khỏi đà sụt giảm sau đó.

Và gần đây, quyết định phát hành 20.300 tỷ đồng tín phiếu bắt buộc của Ngân hàng Nhà nước bất ngờ công bố, tạo một áp lực lớn đối với kỳ vọng phục hồi trên thị trường chứng khoán. Lãi suất và vốn VND của các ngân hàng thương mại biến động mạnh là một nguyên nhân khiến chứng khoán “rơi tự do”.

Đáng chú ý là trong những chính sách như trên, nhiều nhà đầu tư đón nhận một cách thụ động; kết quả là không kịp “chuyển lửa” hoặc cơ cấu lại danh mục đầu tư, dẫn đến thua lỗ…

Môi trường cho những tin đồn

Gần đây, một số chính sách lớn, tác động mạnh đến thị trường và lợi ích nhà đầu tư, nhưng chính họ lại là những người đón nhận một cách thụ động. Chính sách ban hành kiểu bất ngờ cũng chính là một môi trường để nảy sinh những tin đồn.

Trở lại với những tin đồn nở rộ hôm nay, nhiều cuộc gọi tới phóng viên đều trong trạng thái lo lắng và cả tin. Và trong bối cảnh thị trường chứng khoán hiện nay, những tin đồn đó càng gây tâm lý hoang mang.

Trước hết, đó là thông tin Ngân hàng Nhà nước bất ngờ tăng mạnh dự trữ bắt buộc và chính thức thả nổi tỷ giá. Một số thông tin lại cho rằng “thả nổi tiền tệ” dù đây là khái niệm khá mơ hồ.

Ngày 3/3 vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã có chỉ đạo “tiếp tục điều hành tỷ giá giữa đồng tiền Việt Nam với đồng Đô la Mỹ nói riêng và các loại ngoại tệ nói chung theo hướng căn cứ vào cung cầu trên thị trường, với biên độ giao động ±2%”. Ngoài ra, “thả nổi” vẫn là một từ “kiêng kỵ” trong điều hành chính sách tiền tệ hiện nay.

Nhưng khi tin đồn lan rộng sẽ dễ lôi kéo lòng tin. Việc xác minh đối với nhà đầu tư cũng trở nên khó khăn bởi liên quan đến Quy chế phát ngôn mà Ngân hàng Nhà nước vốn là đơn vị thực hiện rất chặt chẽ. Nếu ở Ủy ban Chứng khoán, việc xác minh thuận lợi hơn khi có đường dây nóng; nhưng với Ngân hàng Nhà nước thì không. Chính vì thiếu điều kiện cho thông tin phản hồi nên môi trường của những tin đồn càng thuận lợi.

Hiện tại, vẫn có những nhà đầu tư bán tín bán nghi, bởi việc tăng mạnh dự trữ bắt buộc, thả nổi tỷ giá sẽ tác động tới thị trường chứng khoán. Khi chưa xác minh được tính chân thực, nhà đầu tư càng lúng túng trước số phận tài sản chứng khoán mình đang nắm giữ. Và đó cũng là một dạng rủi ro.