Dự án Luật Quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn đang lấy ý kiến các đại biểu quốc hội và chuyên gia nhằm chuẩn bị báo cáo Ủy ban Thường vụ quốc hội tại phiên họp thứ 36 tháng 8/2024...

Ủy ban Kinh tế đã phối hợp với Bộ Xây dựng tổ chức hội thảo lấy ý kiến về dự án Luật Quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn mới đây.

BỔ SUNG KHÁI NIỆM MỚI

Đại diện cơ quan soạn thảo cho biết, Luật Quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn được xây dựng với nhiều điểm mới đáng chú ý. Trong đó, bổ sung quy định về hợp tác quốc tế và chính sách của Nhà nước về quy hoạch đô thị và quy hoạch nông thôn; xác định rõ nội dung Nhà nước đầu tư, Nhà nước hỗ trợ, Nhà nước khuyến khích đối với hoạt động quy hoạch đô thị và nông thôn.

Về giải thích từ ngữ, dự thảo Luật cũng đã bổ sung phần giải thích từ ngữ cho hai khái niệm là “đô thị mới” và “nông thôn”.

Theo đó, “đô thị mới” là đô thị dự kiến hình thành trong tương lai hoặc mở rộng theo định hướng tại quy hoạch hệ thống đô thị và nông thôn theo quy hoạch vùng hoặc quy hoạch tỉnh hoặc quy hoạch chung đô thị đối với thành phố trực thuộc Trung ương. Đô thị mới được đầu tư xây dựng từng bước đồng bộ theo các tiêu chí phân loại đô thị, tiêu chuẩn của đơn vị hành chính theo quy định của pháp luật.

“Nông thôn” là vùng sinh sống và làm việc của cộng đồng dân cư, hoạt động sản xuất nông nghiệp là chủ yếu.

Dự thảo luật cũng quy định 05 loại quy hoạch đô thị và nông thôn: Quy hoạch đô thị đối với thành phố trực thuộc trung ương, thành phố thuộc tỉnh, thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương, thị xã, thị trấn và đô thị mới; Quy hoạch nông thôn đối với huyện và xã; Quy hoạch khu chức năng đối với khu chức năng; Quy hoạch không gian ngầm đối với thành phố trực thuộc trung ương; Quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật đối với thành phố trực thuộc trung ương.

Luật cũng quy định các cấp độ quy hoạch đô thị và nông thôn. Cụ thể, lập quy hoạch phân khu tại khu vực đã được lập, phê duyệt quy hoạch chung; các khu chức năng không phải là khu kinh tế, khu du lịch quốc gia, khu du lịch được định hướng là khu du lịch quốc gia. Đối với đô thị loại III, IV, V: xã, khu chức năng là khu kinh tế và khu du lịch quốc gia đã có quy hoạch chung được lập, phê duyệt thì không phải lập quy hoạch phân khu.

Về mối quan hệ của quy hoạch đô thị và nông thôn, cơ quan soạn thảo đã rà soát dự thảo luật để hoàn thiện quy định theo hướng rõ ràng hơn mối quan hệ giữa các quy hoạch đô thị và nông thôn với các quy hoạch thuộc hệ thống quy hoạch quốc gia và các quy hoạch có tính kỹ thuật chuyên ngành khác.

Dự thảo luật đã quy định tại Điều 3 bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và cụ thể hóa dần theo các cấp độ quy hoạch. Quy định về mối quan hệ giữa từng loại, từng cấp độ quy hoạch đô thị và nông thôn đối với các dự án đầu tư xây dựng hoặc các hoạt động đầu tư xây dựng khác đã được quy định, tuy nhiên, yêu cầu này cần có sự phối hợp với quy định của các pháp luật khác liên quan đến trình tự, thủ tục đầu tư…

TRAO QUYỀN CHO UBND CẤP TỈNH

Ông Nguyễn Thành Nam, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Phú Thọ, cho rằng dự thảo Luật đã đơn giản hóa trình tự, thủ tục trong lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch, rút gọn trình tự lập quy hoạch khi không yêu cầu lấy ý kiến cộng đồng dân cư đối với nhiệm vụ quy hoạch chung của thành phố, thị xã, huyện và khu chức năng (trừ đô thị mới, thị trấn và xã)...

Luật đã điều chỉnh trách nhiệm tổ chức lập quy hoạch chung đô thị mới theo hướng phân cấp cho UBND cấp tỉnh tổ chức lập tất cả các quy hoạch chung đô thị; điều chỉnh phân cấp việc thống nhất bằng văn bản đối với quy hoạch chung đô thị loại IV cho cơ quan chuyên môn thực hiện chức năng quản lý nhà nước về quy hoạch đô thị và nông thôn trực thuộc UBND cấp tỉnh; đề xuất bổ sung cơ quan nhà nước có chức năng thẩm định quy hoạch đô thị và nông thôn như Đại học Quốc gia, Ban quản lý khu kinh tế, khu công nghiệp.

Theo các chuyên gia, một điểm đáng chú ý là dự thảo luật lần này đã bổ sung quy định rõ hơn về nguồn kinh phí cho công tác quy hoạch, bảo đảm nguồn lực thực hiện quy hoạch: Kinh phí chi đầu tư công được sử dụng cho Quy hoạch hệ thống đô thị và nông thôn theo quy định của Luật Quy hoạch năm 2017; Kinh phí chi thường xuyên được sử dụng cho quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn, quy hoạch khu chức năng và quy hoạch chi tiết các khu vực để đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư... Kinh phí do các tổ chức, cá nhân tài trợ, hỗ trợ được nhập vào nguồn ngân sách nhà nước và sử dụng theo quy định pháp luật; Kinh phí của cơ quan, tổ chức đã được lựa chọn làm chủ đầu tư được sử dụng để lập quy hoạch đối với khu vực được giao đầu tư.

Ông Nguyễn Thanh Nghị, Bộ trưởng Bộ Xây dựng, cho rằng quy hoạch chung thành phố trực thuộc trung ương, quy hoạch đô thị, quy hoạch xây dựng có vai trò rất quan trọng trong việc tạo lập không gian (vật thể), môi trường sống thích hợp cho người dân đô thị, nông thôn có quá trình phát triển lâu dài và ổn định.

Quy hoạch tỉnh và quy hoạch chung đô thị đối với thành phố trực thuộc trung ương khác nhau về khái niệm, chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật áp dụng, thời điểm lập, nội dung quy hoạch, vai trò trong quản lý và lập dự án đầu tư xây dựng, tỷ lệ bản đồ và thời gian dự báo.

Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục nghiên cứu, cân nhắc để làm rõ các yêu cầu phát triển đối với trường hợp một tỉnh được định hướng phát triển để thành lập thành phố trực thuộc Trung ương; đảm bảo tính tích hợp, thống nhất trong mối tương quan với các quy hoạch khác.

Theo Bộ Xây dựng, dự báo đến năm 2030, tỷ lệ đô thị hóa đạt trên 50%. Số lượng đô thị toàn quốc khoảng 1.000 - 1.200 đô thị. Kinh tế khu vực đô thị đóng góp vào GDP cả nước khoảng 85%. Cả nước có ít nhất 90% số xã đạt chuẩn nông thôn mới. Trong đó, 50% số xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao; 70% huyện, thị xã, thành phố trực thuộc cấp tỉnh đạt chuẩn nông thôn mới, hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới.