Theo các chuyên gia, trong tương lai gần, các nền kinh tế châu Âu cũng đối mặt nguy cơ bị Mỹ áp thuế quan. Tuy nhiên, Anh có thể là một trường hợp ngoại lệ và thậm chí được hưởng lợi từ cuộc chiến thương mại của ông Trump...

Thị trường tài chính toàn cầu tuần này trải qua biến động mạnh sau những diễn biến xoay quanh chính sách thuế quan của Mỹ với 3 đối tác thương mại lớn nhất gồm Mexico, Canada và Trung Quốc. Trong khi Mexico và Canada được hoãn áp thuế quan 25% vào phút chót, Trung Quốc bị áp thuế bổ sung 10% và lập tức đáp trả bằng thuế quan 15% với một số hàng hóa Mỹ.

Tất cả những diễn biến này làm dấy lên lo ngại về một cuộc chiến thương mại mới giữa Mỹ và các đối tác thương mại, bao gồm cả đồng minh và đối thủ. Trong đó, Liên minh châu Âu (EU) đứng trước nguy cơ sớm bị ông Trump "sờ gáy". Vào đầu tháng này, Tổng thống Mỹ cho biết muốn tăng thuế quan với hàng nhập khẩu từ EU - đối tác thương mại “đối xử với Mỹ rất tệ” nhưng không nêu cụ thể thời điểm hay mức thuế thuế quan dự kiến.

Theo các chuyên gia, trong tương lai gần, các nền kinh tế châu Âu cũng đối mặt nguy cơ bị Mỹ áp thuế quan. Tuy nhiên, Anh có thể là một trường hợp ngoại lệ và thậm chí được hưởng lợi từ cuộc chiến thương mại.

Dù khẳng định thuế quan với hàng hóa EU chắc chắn sẽ xảy ra, nhưng ông Trump cho biết có thể làm việc về một thỏa thuận với Anh – quốc gia có hoạt động thương mại với Mỹ cân bằng hơn so với EU.

“VỊ THẾ ĐẶC BIỆT”

Theo số liệu chính thức, Mỹ là đối tác thương mại lớn nhất của Anh trong 9 tháng đầu năm 2024, chiếm hơn 17% tổng kim ngạch thương mại của nước này. Hai quốc gia có thâm hụt/thặng dư thương mại tương đối thấp và điều quan trọng là ông Trump cho rằng thương mại giữa hai nước gần như cân bằng.

Trong bối cảnh nền kinh tế Anh tăng trưởng ảm đạm và đối mặt nhiều thách thức, một số nhà phân tích cho rằng nền kinh tế nước này có thể “ngư ông đắc lợi” nhờ cú huých từ cuộc chiến thương mại của ông Trump.

Theo bà Neri Karra Sillaman thuộc Trường Kinh doanh Said của Đại học Oxford, việc tránh được hoàn toàn thuế quan Mỹ là một kịch bản lý tưởng cho nền kinh tế Anh bởi qua đó sẽ thúc đẩy các ngành công nghiệp quan trọng của nước này.

“Nếu Anh tránh được thuế quan Mỹ, nước này sẽ có vị thế đặc biệt để thu hút đầu tư, nhân tài và các mối hợp tác thương mại mới”, bà Sillaman nói với hãng tin CNBC ngày 4/2.

Theo bà, cuộc chiến thuế quan của Mỹ sẽ khiến các doanh nghiệp trên thế giới tìm kiếm những địa điểm có chi phí hoạt động hợp lý hơn và Anh có thể trở thành một cửa ngõ được nhiều công ty tìm đến.

Vị chuyên gia dự báo những lĩnh vực phát triển mạnh của Anh như xa xỉ, thời trang, dược phẩm và sản xuất hàng giá trị cao có thể đón nhận lượng vốn đầu tư và cơ hội kinh doanh lớn.

“Chúng ta đã từng chứng kiến điều tương tự trước đây. Mỗi cuộc chiến thương mại đều làm thay đổi cán cân kinh tế toàn cầu và đây có thể là thời điểm Anh có thể tận dụng để thay đổi và trở thành một bên tham gia tích cực thay vì chỉ đứng ngoài cuộc”, bà Sillaman phát biểu.

Còn theo bà Irina Surdu-Nardella, giáo sư về kinh doanh và chiến lược quốc tế tại Trường Kinh doanh Warwick, kể cả khi Anh bị Mỹ áp thuế quan, tác động cũng sẽ không lớn.

“Trên thực tế, tác động của thuế quan Mỹ sẽ tương đối hạn chế ở những lĩnh vực như ngư nghiệp và khai khoáng”, bà Surdu-Nardella nhận định với CNBC. “Nền kinh tế Anh với bản chất tập trung vào ngành dịch vụ giúp nước này tránh được phần lớn tác động của thuế quan. Thuế quan đặc biệt gây tổn hại cho các ngành công nghiệp có chuỗi cung ứng phức tạp. Với Anh thì khác. Nước này chủ yếu xuất khẩu dịch vụ ngân hàng và tư vấn sang Mỹ”.

5 mặt hàng Anh xuất khẩu sang Mỹ nhiều nhất là ô tô, thuốc và sản phẩm dược, máy phát điện cơ khí, dụng cụ khoa học và máy bay, với tổng kim ngạch khoảng 25,6 tỷ bảng Anh (31,8 tỷ USD) năm 2024. Tuy nhiên, con số này thấp hơn nhiều so với nhóm dịch vụ xuất khẩu nhiều nhất sang Mỹ, gồm dịch vụ tài chính và bảo hiểm, với tổng kim ngạch 109,6 tỷ bảng Anh.

MỘT THIÊN ĐƯỜNG TRÚ ẨN MỚI

Đồng quan điểm, ông Alex King, người sáng lập nền tảng tài chính cá nhân Generation Money, cho rằng các chính sách của ông Trump có thể giúp ích đáng kể cho nền kinh tế Anh.

“Khi Mỹ lần đầu áp thuế quan với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc trong nhiệm kỳ trước, các nhà sản xuất Trung Quốc đã dịch chuyển một phần hoạt động sang Việt Nam và Thái Lan để tránh thuế quan. Nếu Anh tránh được thuế quan Mỹ, nước này cũng có ưu thế để thu hút sự dịch chuyển tương tự từ EU”, ông King cho biết.

Theo ông, đồng bảng Anh có thể nhận được cú huých từ cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và các đối tác thương mại. Tuần trước, sau khi ông Trump ký sắc lệnh áp thuế với hàng hóa Mexico, Canada và Trung Quốc, đồng bảng Anh đã tăng giá so với euro, đôla Canada, đôla Australia và đôla New Zealand.

“Đây là tín hiệu để các nhà đầu tư toàn cầu có thể xem Anh như một thiên đường trú ẩn tiềm năng”, ông King nhận xét. “Sau cùng, Anh có thể là một trong số ít nền kinh tế lớn gần như không chịu áp lực thuế quan khi xuất khẩu hàng hóa vào cả Mỹ và EU. Điều này giúp kinh tế Anh và đồng bảng Anh được hưởng lợi”.

"Nếu ông Trump áp thuế quan với các quốc gia khác, nhiều khả năng các doanh nghiệp sẽ dịch chuyển hoạt động sản xuất tới Anh nhiều hơn. Điều này giúp giảm lạm phát của nước này. Bên cạnh đó, đầu tư vào Anh cũng sẽ tăng lên nếu cuộc chiến thuế quan diễn biến xấu và trở thành một đặc điểm dài hạn hơn trong hoạt động thương mại toàn cầu”, ông Dan Boardman-Weston, CEO công ty đầu tư BRI Wealth Management, phân tích.

Ông Boardman-Weston cũng nhận định rằng lãi suất tại Anh có thể sẽ giảm nhanh và mạnh hơn so với tại Mỹ, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ Anh có xu hướng giảm.

“Những điều này cùng với môi trường chính trị tương đối ổn định và định giá thấp của cổ phiếu doanh nghiệp, Anh có thể trở thành nơi được các nhà đầu tư ‘tăng tỷ trọng’ danh mục trong năm 2025”, ông nhận định.

Còn theo ông Chris Metcalfe, giám đốc đầu tư tại công ty IBOSS Asset Management, với các nhà đầu tư, động lực để lựa chọn Anh hay EU đã thay đổi.

“Với các nhà đầu tư nước ngoài, từ năm 2016 đến nay, có nhiều lý do để lựa chọn một nước thuộc EU thay vì Anh, chủ yếu bởi EU là một thị trường lớn hơn”, ông Metcalfe nói với CNBC. “Dù chính sách thuế quan của ông Trump có vẻ hỗn loạn và khó hiểu, nhưng rất ít khả năng ông ấy sẽ thay đổi lập trường và áp thuế quan cao hơn với Anh thay vì với EU. Điều này chắc chắn sẽ mang lại lợi thế lớn để Anh thu hút các công ty và nhà đầu tư Mỹ, đặc biệt là khi trong bối cảnh tình hình chính trị bất ổn ở Pháp và Đức - hai nước thành viên EU”.