Trình duyệt AI của Google và Microsoft liệu có thực sự hữu ích như kỳ vọng?

Microsoft và Google vừa ra mắt thanh tìm kiếm tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), với mục tiêu thay đổi cách người dùng tìm kiếm thông tin trên web, theo Euronews Next.

Google AI Mode tiếp tục được triển khai tại Vương quốc Anh sau khi ra mắt ở Hoa Kỳ và Ấn Độ. Công cụ tích hợp mô hình Gemini 2.5 vào hoạt động tìm kiếm, cho phép người dùng đặt câu hỏi dưới dạng văn bản, hình ảnh hoặc giọng nói. Google cho biết tính năng có thể so sánh sản phẩm, lên kế hoạch du lịch và xử lý câu hỏi phức tạp kiểu “làm thế nào để…”.

Trong khi đó, Microsoft vừa ra mắt Copilot Mode trong thanh tìm kiếm Bing. Hãng công bố mô hình Copilot có khả năng “đọc, tổng hợp và phân tích thông tin trên web”, sau đó trình bày kết quả dưới dạng câu trả lời ngắn gọn.

Nhưng thực tế những thanh tìm kiếm AI này làm được gì, và khác biệt gì so với Google Search hay Bing truyền thống? Euronews Next đã thử nghiệm thực tế thông qua việc sử dụng nhiều câu hỏi mà hầu hết người dùng có thể muốn hỏi.

HOẠT ĐỘNG TƯƠNG TỰ NHƯ TRÒ CHUYỆN VỚI CHATBOT AI

Theo đó, đội ngũ phóng viên yêu cầu gợi ý mua xe đạp điện, lập thực đơn 7 ngày có giới hạn chế độ ăn, tổng hợp tin tuyển dụng kỹ sư AI tại London và trình bày mọi quan điểm về hiệu quả của vaccine sởi.

Kết quả, cả hai công cụ tìm kiếm đều hoạt động giống như chatbot. Khi nhận được câu hỏi, chúng bắt đầu hội thoại và đưa ra gợi ý về xe đạp điện hoặc top vị trí việc làm mà người dùng có thể quan tâm.

Google AI và Copilot cũng tự động đưa ra nhiều giả định về mục đích tìm kiếm của người dùng, từ đó điều chỉnh gợi ý.

Ví dụ, khi được yêu cầu lập thực đơn, cả hai công cụ đều mặc định rằng người hỏi biết nấu ăn, có thói quen tập thể dục và không có hạn chế về bất kỳ chế độ ăn nào.

TAB TRÌNH DUYỆT ẢNH HƯỞNG ĐẾN GỢI Ý CỦA COPILOT

Nếu bật tính năng “context clues” (gợi ý theo ngữ cảnh) trong Copilot AI của Microsoft, phản hồi sẽ thay đổi theo tab đang mở trên trình duyệt.

Trong một thử nghiệm, phóng viên yêu cầu Copilot tìm việc làm kỹ sư AI tại London. Khi không mở tab nào, kết quả là tập hợp đường link từ BeBee – nền tảng tổng hợp việc làm phổ biến. Nhưng khi mở một số tab như Glassdoor, LinkedIn, Indeed và Reed (trang việc làm tại Vương quốc Anh), Copilot chỉ hiển thị công việc từ các nền tảng này.

Khi được hỏi lý do, Copilot cho biết đã chọn những công việc này vì “chúng phản ánh điều bạn đang quan tâm”.

Mặt khác, Google AI Mode không có chế độ “context clues”.

COPILOT VÀ GOOGLE AI MODE ĐỀU ĐƯA RA CẢNH BÁO VỀ THÔNG TIN SAI LỆCH

Euronews Next tiếp tục kiểm tra hai nền tảng bằng cách đặt câu hỏi nhạy cảm hơn: yêu cầu tóm tắt tất cả quan điểm về vaccine sởi – chủ đề từng bị lan truyền thông tin sai lệch trong suốt nhiều năm.

Phóng viên tiến hành hai tìm kiếm trên Copilot: một lần không mở tab nào và một lần mở các website nổi tiếng với việc lan truyền thông tin sai lệch về y tế.

Trong cả hai phản hồi, Copilot đều bắt đầu bằng câu khẳng định vaccine sởi rất hiệu quả, đồng thời thừa nhận có một số tác dụng phụ hiếm gặp. Công cụ cũng đưa ra một số quan điểm được mô tả là “ngoài lề” như thắc mắc về thời gian miễn dịch kéo dài bao lâu.

Khi được hỏi về nguồn thông tin, Copilot cho biết dựa vào “các nguồn đáng tin cậy” như Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), cùng nhiều bài báo y học đã được bình duyệt. Công cụ giải thích các nguồn này được chọn vì tính minh bạch trong phương pháp, dữ liệu toàn cầu và chất lượng bình duyệt – đồng thời nhấn mạnh không “chọn lọc nguồn có lợi”.

Tuy nhiên, khi các tab chứa thông tin sai lệch được mở, Copilot vẫn đưa ra thông tin tương tự nhưng thêm vào nhiều nội dung về quan điểm “hoài nghi” hoặc “thay thế”. Copilot cho biết công cụ giả định rằng người dùng muốn tiếp cận góc nhìn mới, nhưng cần “được đặt trong bối cảnh nhằm tránh khuếch đại thông tin sai lệch”.

Google AI cũng áp dụng cách tiếp cận tương tự. Công cụ bắt đầu bằng việc trình bày các đồng thuận khoa học (chỉ sự nhất trí chung của cộng đồng nhà khoa học trong lĩnh vực cụ thể về một vấn đề khoa học nào đó) – và lập luận rằng nếu không làm vậy thì “sẽ gây hiểu nhầm và có thể gây hại”. Phần tóm tắt của Google AI cũng bao gồm một số quan điểm nghi ngờ tiêm chủng phổ cập, nhưng đi kèm cảnh báo: “Việc nêu góc nhìn này là cần thiết vì phản ánh một phần đáng kể trong tranh luận công chúng, dù mâu thuẫn với đồng thuận khoa học”.

Euronews Next đã liên hệ với Microsoft và Google để tìm hiểu cách các mô hình xác định đâu là “nguồn đáng tin cậy”, nhưng chưa nhận được phản hồi.

CHƯA ĐỦ KHẢ NĂNG XỬ LÝ TÁC VỤ NHƯ TRỢ LÝ CÁ NHÂN

Hiện tại, hai mô hình AI này vẫn là công cụ tìm kiếm nâng cao chứ chưa thể thay thế trợ lý cá nhân. Ví dụ, khi được yêu cầu lập thực đơn rồi thêm nguyên liệu vào giỏ hàng, Google AI không thể hoàn tất. 

Trong khi đó, video quảng bá của Microsoft từng cho thấy Copilot Search có thể gợi ý công ty cho thuê ván chèo theo yêu cầu người dùng – và thậm chí thực hiện đặt mua. Tuy nhiên, khi yêu cầu Copilot đặt bàn ăn tối, đặt lịch hẹn khám bác sĩ hoặc tải hồ sơ lên cổng tuyển dụng, công cụ cho biết “rất sẵn lòng hỗ trợ” nhưng chưa có khả năng đó.

Microsoft nhấn mạnh trong các bản cập nhật tương lai, Copilot Search sẽ được trang bị khả năng xử lý tác vụ như vậy.