Thị trường “thú cưng AI” Trung Quốc dự báo vượt 1,4 tỷ USD, tăng trưởng hai chữ số

Thú cưng AI – những thiết bị công nghệ mang hình hài động vật dễ thương, có khả năng trò chuyện và phản hồi cảm xúc – đang nổi lên như một phân khúc tiêu dùng mới đầy tiềm năng tại Trung Quốc, thu hút sự tham gia của cả các tập đoàn công nghệ lớn lẫn startup.

Theo dự báo của các tổ chức trong ngành, thị trường này có thể vượt 1,4 tỷ USD vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng hàng năm ở mức hai chữ số cao.

ĐẠI GIA CÔNG NGHỆ NHẬP CUỘC, STARTUP BÙNG NỔ

Theo Washington Post, làn sóng đầu tư vào pet AI diễn ra trong bối cảnh người trẻ Trung Quốc ngày càng sống độc thân, trì hoãn hôn nhân và sinh con, đồng thời tìm kiếm những hình thức bầu bạn ít ràng buộc nhưng giàu tính cảm xúc. Đây chính là khoảng trống mà các doanh nghiệp công nghệ nhanh chóng nhìn thấy.

Huawei là một trong những “ông lớn” sớm nhập cuộc khi ra mắt Smart Hanhan, robot trò chuyện AI giá khoảng 55 USD, vào cuối năm 2025. Sản phẩm nhanh chóng cháy hàng, cho thấy nhu cầu thực tế không chỉ giới hạn trong nhóm người yêu công nghệ.

Song song với các tập đoàn lớn, nhiều startup công nghệ cũng coi pet AI là hướng đi chiến lược. Robopoet, công ty có trụ sở tại Thượng Hải, phát triển Fuzozo – thú cưng AI với các “tính cách” dựa trên ngũ hành, có thể thay đổi theo tương tác với người dùng. Startup khác là Ropet thậm chí chọn thị trường Mỹ làm điểm đến đầu tiên, coi đây là “phòng thí nghiệm” cho các sản phẩm công nghệ mang tính cảm xúc, trước khi quay lại khai thác thị trường Trung Quốc.

Theo giới phân tích, lợi thế lớn nhất của Trung Quốc nằm ở chuỗi cung ứng phần cứng – AI tích hợp chặt chẽ, từ linh kiện, cảm biến, mô-đun AI cho tới khâu lắp ráp, giúp giảm mạnh chi phí và rút ngắn vòng đời phát triển sản phẩm.

THỊ TRƯỜNG TĂNG TRƯỞNG NÓNG NHỜ “KINH TẾ CẢM XÚC”

Báo cáo chung của Hiệp hội Công nghiệp Đồ chơi Thâm Quyến và JD.com cho thấy, thị trường đồ chơi AI tại Trung Quốc có thể vượt 1,4 tỷ USD vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm trên 70% trong giai đoạn đầu – mức được coi là “bùng nổ” trong lĩnh vực hàng tiêu dùng công nghệ.

Nhu cầu chủ yếu đến từ người trẻ sống ở đô thị, đặc biệt là phụ nữ trong độ tuổi 20–30. Trên các nền tảng mạng xã hội như Rednote, nhiều người chia sẻ việc “nuôi” thú cưng AI như một lựa chọn thay thế cho hôn nhân, con cái hoặc thậm chí cả thú cưng thật.

Các chuyên gia gọi đây là sự mở rộng của “nền kinh tế cảm xúc”, nơi người tiêu dùng sẵn sàng chi tiền cho những sản phẩm mang lại cảm giác được lắng nghe, quan tâm và ghi nhận. Không giống thú cưng thật, pet AI không đòi hỏi thời gian chăm sóc, chi phí dài hạn hay trách nhiệm xã hội, trong khi vẫn cung cấp sự đồng hành gần như tức thì.

Bên cạnh đó, pet AI còn được thiết kế như phụ kiện thời trang công nghệ, có thể mang theo người, treo trên túi xách, góp phần gia tăng tính lan truyền trên mạng xã hội – yếu tố quan trọng thúc đẩy doanh số trong nhóm khách hàng trẻ.

RỦI RO VỀ ĐỘ BỀN THỊ TRƯỜNG VÀ DỮ LIỆU NGƯỜI DÙNG

Dù triển vọng tăng trưởng hấp dẫn, thị trường pet AI cũng đối mặt không ít thách thức. Một số người dùng cho biết trải nghiệm ban đầu khá thú vị nhưng nhanh chóng trở nên lặp lại và thiếu chiều sâu, khiến tỷ lệ trả hàng ở một số giai đoạn tăng cao. Truyền thông Trung Quốc từng dẫn số liệu cho thấy tỷ lệ hoàn trả đồ chơi AI có thời điểm lên tới khoảng 35%, làm dấy lên lo ngại về tính bền vững của nhu cầu.

Ngoài ra, vấn đề dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư đang trở thành điểm nóng. Nhiều pet AI được trang bị camera, micro và cảm biến để phân tích giọng nói, nét mặt, hành vi người dùng, từ đó xây dựng hồ sơ cảm xúc chi tiết. Điều này khiến các cơ quan quản lý và giới học giả đặt câu hỏi về mức độ minh bạch và an toàn dữ liệu.

Trước thực tế đó, cuối năm 2025, Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc cho biết sẽ xây dựng tiêu chuẩn quản lý đối với đồ chơi AI, bao gồm chất lượng, an toàn và bảo vệ dữ liệu. Chính phủ cũng soạn thảo các quy định mới đối với dịch vụ AI mang tính tương tác giống con người, yêu cầu nhà cung cấp phải làm rõ ranh giới giữa AI và con người.