Các công ty Trung Quốc liên tiếp ra mắt chip AI

Trong bối cảnh chính quyền Trung Quốc siết chặt việc sử dụng chip cao cấp nhập khẩu từ Mỹ, các tập đoàn công nghệ lớn trong nước như Huawei và Alibaba đang nỗ lực phát triển chip AI nội địa để lấp khoảng trống.

Những sáng kiến mới nhất cho thấy họ không chỉ dừng ở “nói suông” mà đã có những sản phẩm và kiến trúc cụ thể, mạnh mẽ, nhằm cạnh tranh trực tiếp với các sản phẩm của Nvidia.

HUAWEI GIỚI THIỆU SUPERPOD, THÁCH THỨC NIVIDA

Theo hãng tin Bloomberg, Huawei Technologies Co. mới đây đã công bố một bước tiến mới trong công nghệ chip trí tuệ nhân tạo (AI) với tham vọng thách thức thế thống trị của Nvidia trên thị trường toàn cầu.

Huawei đã giới thiệu hệ thống SuperPod — công nghệ cho phép liên kết tới 15.488 card đồ họa (GPU) tích hợp chip AI Ascend do Huawei tự phát triển, tạo thành những cụm tính toán khổng lồ. Theo công bố của công ty, họ hiện đang vận hành một “siêu cụm” (super cluster) gồm khoảng một triệu GPU, trở thành một trong những hệ thống tính toán AI lớn nhất thế giới hiện nay.

Nhà sáng lập Huawei, ông Nhậm Chính Phi (Ren Zhengfei), thừa nhận rằng các chip AI của hãng vẫn chưa thể vượt trội về hiệu suất đơn chiếc so với những sản phẩm hàng đầu của Mỹ. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh Huawei có thể đạt được hiệu năng tổng thể mong muốn nhờ mô hình tính toán theo cụm (cluster-based computing), tức là kết nối hàng nghìn chip lại với nhau để bù đắp những hạn chế của từng chip đơn lẻ. Đây được xem là hướng đi chiến lược của Huawei trong bối cảnh công ty vẫn đang chịu ảnh hưởng nặng nề từ các lệnh cấm và hạn chế xuất khẩu chip cao cấp do Mỹ áp đặt.

Song song với đó, Huawei cũng hé lộ lộ trình phát triển các thế hệ chip AI mới trong ba năm tới. Dòng Ascend 950PR sẽ ra mắt vào đầu năm sau, được tích hợp chip nhớ AI do hãng tự thiết kế. Tiếp đó, Ascend 950DT dự kiến trình làng vào cuối năm 2026, trước khi Huawei tung ra các thế hệ kế nhiệm mạnh mẽ hơn là Ascend 960 vào cuối năm 2027 và Ascend 970 vào cuối năm 2028. Với chiến lược kết nối quy mô lớn kết hợp phát triển chip mới, Huawei kỳ vọng sẽ từng bước thu hẹp khoảng cách công nghệ với các đối thủ Mỹ và nâng cao vị thế của Trung Quốc trong lĩnh vực AI toàn cầu.

CHINA UNICOM ĐÃ KÝ HỢP ĐỒNG CUNG ỨNG VỚI BỐN NHÀ SẢN XUẤT CHIP NỘI ĐỊA

Trong khi Huawei đẩy mạnh chiến lược kết nối cụm chip để tăng sức mạnh tính toán, Alibaba cũng đang nổi lên như một đối thủ đáng gờm trong cuộc đua phát triển chip AI nội địa. Thông qua đơn vị thiết kế bán dẫn T-Head, tập đoàn này đã giới thiệu một dòng chip xử lý AI (PPU) được đánh giá có hiệu năng ngang ngửa với GPU H20 của Nvidia — một trong những dòng chip cao cấp chuyên xử lý các tác vụ trí tuệ nhân tạo.

Con chip PPU của Alibaba đã được thử nghiệm tại trung tâm dữ liệu của China Unicom ở tỉnh Thanh Hải, một trong ba tập đoàn viễn thông lớn nhất Trung Quốc. Chip này sở hữu băng thông kết nối chip-to-chip lên tới khoảng 700 GB/s, sử dụng chuẩn PCIe tốc độ cao và chỉ tiêu thụ khoảng 400 watt điện năng — thấp hơn mức yêu cầu của GPU H20.

Mỗi đơn vị chip còn được trang bị bộ nhớ dung lượng 96 gigabyte. Theo Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV), các thử nghiệm thực tế cho thấy hiệu năng của PPU này không chỉ tương đương H20 mà còn vượt qua một số sản phẩm như Ascend 910B của Huawei.

Về khả năng triển khai thực tế, China Unicom đã ký hợp đồng cung ứng với bốn nhà sản xuất chip nội địa, tổng cộng 22.832 card, đạt công suất tính toán 3.579 petaflop. Riêng dòng chip PPU của Alibaba chiếm tới 16.384 đơn vị, đóng góp khoảng 1.945 petaflop — một con số cho thấy vai trò then chốt của Alibaba trong nỗ lực giảm phụ thuộc vào các chip cao cấp của nước ngoài, đặc biệt là Nvidia, giữa bối cảnh ngành công nghệ Trung Quốc đang chịu nhiều sức ép từ các lệnh hạn chế của Mỹ.

THỊ TRƯỜNG AI ĐANG MỞ RA SÂN CHƠI LỚN CHO CÁC NHÀ PHÁT TRIỂN CHIP NỘI ĐỊA TRUNG QUỐC

Bối cảnh chính sách hiện nay đang trở thành động lực then chốt thúc đẩy các tập đoàn công nghệ Trung Quốc đẩy nhanh tiến độ phát triển chip nội địa. Gần đây, chính quyền Bắc Kinh đã yêu cầu các công ty công nghệ lớn trong nước ngừng sử dụng dòng chip RTX Pro 6000D của Nvidia — vốn là loại chip workstation có thể được tận dụng cho các ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

Dù chưa ban hành lệnh cấm hoàn toàn, giới chức Trung Quốc cũng đưa ra hướng dẫn hạn chế sử dụng dòng chip H20 của Nvidia, dù dòng chip này đã được Washington cấp phép xuất khẩu chính thức. Tuy nhiên, theo chính Nvidia, cho đến nay hãng vẫn chưa thực hiện bất kỳ lô hàng nào của dòng H20 sang Trung Quốc.

Trong bối cảnh các lựa chọn nhập khẩu bị thu hẹp đáng kể, thị trường AI trong nước đang mở ra một khoảng trống lớn cho các nhà phát triển chip nội địa như Huawei, Cambricon, Alibaba cùng nhiều startup mới trỗi dậy, tạo ra cuộc đua quyết liệt nhằm thay thế dần các sản phẩm của Nvidia và từng bước giảm phụ thuộc vào công nghệ phương Tây.

Dù chưa có chip nào rõ ràng vượt trội so với Nvidia H20 về mọi mặt, nhưng việc chip của Alibaba ngang năng lực H20 trong các thử nghiệm và Huawei phát triển kiến trúc cluster lớn đã chứng tỏ ngành công nghiệp chip AI Trung Quốc đang có tiến bộ rõ nét.

Theo Bloomberg, nếu các sáng kiến này tiếp tục được đầu tư mạnh, cả về phần mềm, thiết kế chip, sản xuất và hệ sinh thái hỗ trợ, Trung Quốc có thể sớm thu hẹp khoảng cách. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức: công nghệ sản xuất tiên tiến, hiệu năng chip đơn lẻ, tiêu thụ điện năng, và việc xây dựng hệ sinh thái phần mềm AI mạnh mẽ. Sự giám sát và chính sách xuất khẩu từ Mỹ cũng sẽ tiếp tục là rào cản lớn.