Phát triển nhà ở trong giai đoạn tới theo cơ chế thị trường có sự định hướng, quản lý hiệu quả của Nhà nước. Nhà nước không bao cấp về nhà ở nhưng cũng không hoàn toàn để thị trường tự điều tiết. Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua xây dựng thể chế, chính sách, quy hoạch...

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 1115/QĐ-TTg ban hành kế hoạch triển khai thực hiện Thông báo số 64-TB/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng, thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với một số cơ quan về tình hình triển khai Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư về nhà ở xã hội, và định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới.

CHUYỂN ĐỔI MẠNH TƯ DUY VỀ NHÀ Ở 

Quyết định nêu rõ quan điểm chỉ đạo: quán triệt quan điểm quyền có nơi ở hợp pháp là quyền cơ bản của công dân; tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả là thước đo của tiến bộ xã hội, tạo nền tảng phát triển xã hội ổn định, bền vững, nâng cao niềm tin của người dân. Nhà nước có chính sách phát triển nhà ở nhằm hướng tới mục tiêu mọi người đều có chỗ ở.

Định hướng phát triển nhà ở là nội dung quan trọng trong chiến lược, quy hoạch phát triển đô thị, nông thôn, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, an ninh đô thị, an ninh nông thôn, nâng cao năng suất lao động và bảo đảm sự phát triển lành mạnh của thị trường bất động sản. 

Chuyển đổi mạnh tư duy về nhà ở. Cụ thể, bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, vùng động lực và các hành lang kinh tế quan trọng. Trong đó nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược, dài hạn, phục vụ đông đảo người dân, nhất là công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.  

Phát triển nhà ở trong giai đoạn tới theo cơ chế thị trường có sự định hướng, quản lý hiệu quả của Nhà nước. Nhà nước không bao cấp về nhà ở, nhưng cũng không hoàn toàn để thị trường tự điều tiết. Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua xây dựng thể chế, chính sách, quy hoạch để thị trường phát triển lành mạnh, minh bạch, doanh nghiệp tham gia xây dựng, vận hành với lợi nhuận hợp lý và người dân được tiếp cận chỗ ở ổn định, an toàn, phù hợp với khả năng chi trả.  

Phát triển nhà ở phải đặt trong mối liên hệ hoàn thiện đồng bộ thể chế, chính sách, mang tính chất liên ngành, liên cấp, liên vùng, gắn với quy hoạch đô thị, quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch phát triển khu công nghiệp, giao thông công cộng, thị trường lao động và quản lý dân cư. 

Huy động đa dạng nguồn lực, không chỉ ngân sách; tập trung khơi thông dòng vốn tư nhân, dòng vốn dài hạn từ các quỹ đầu tư, tổ chức tín dụng; sử dụng hiệu quả các nguồn lực của Nhà nước để dẫn dắt, thúc đẩy thị trường, tạo động lực huy động nguồn lực tư nhân tham gia đầu tư, phát triển nhà ở để cho thuê.

TẬP TRUNG THỰC HIỆN 9 NHIỆM VỤ, GIẢI PHÁP 

Theo Kế hoạch, các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, thực hiện có hiệu quả 9 nhiệm vụ, giải pháp.

Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền, quán triệt, nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cộng đồng xã hội, nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về tư duy phát triển nhà ở trong thời gian tới.  

Thứ hai, sơ kết tình hình thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24/5/2024 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới, đề xuất ban hành văn bản phù hợp của Ban Bí thư hoặc Bộ Chính trị, làm cơ sở hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật có liên quan, trong đó sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản.

Thứ ba, chủ động đề xuất kịp thời các cơ chế, chính sách mới, trong đó nghiên cứu, quán triệt rõ chủ trương chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Thông báo số 64-TB/VPTW để cụ thể hóa các chủ trương, chính sách vào Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI (tháng 10/2026).

Thứ tư, nghiên cứu, xây dựng chính sách phát triển nhà ở theo mô hình mới, phù hợp với Hiến pháp, chủ trương, đường lối của Đảng và nhu cầu của nhân dân; khẩn trương xác định quy chuẩn, tiêu chuẩn từng nhóm nhà ở theo mô hình mới.

Thứ năm, nghiên cứu xây dựng chính sách đất đai, tín dụng, cơ chế tài chính, thuế... phù hợp để phát triển nhanh thị trường nhà ở cho thuê với giá hợp lý, khuyến khích thu hút khu vực tư nhân tham gia. 

Thứ sáu, thực hiện đơn giản hóa thủ tục phát triển nhà ở theo cơ chế một cửa, một đầu mối, một quy trình chuẩn. Các thủ tục về đầu tư, quy hoạch, giao đất, cấp phép xây dựng, tiếp cận tín dụng ưu đãi phải được rút ngắn, bảo đảm thuận lợi, rõ thời hạn và trách nhiệm cá nhân.  

Thứ bảy, đưa vào vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản; tăng cường ứng dụng công nghệ số, dữ liệu trong quản lý phát triển nhà ở và kinh doanh bất động sản. 

Thứ tám, rà soát lại quỹ đất, hoàn thiện quy hoạch; trong đó, quy hoạch nhà ở trong mọi phân khúc phải gắn liền với quy hoạch hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ xã hội thiết yếu, thiết chế văn hóa, y tế, giáo dục,... trước hết tại các khu đô thị, khu kinh tế, khu công nghiệp, khu công nghệ cao và khu vực đô thị hóa nhanh; chủ động giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch để phát triển nhà ở cho thuê.

Thứ chín, kiểm soát chặt chẽ, minh bạch các trường hợp được hưởng chính sách ưu tiên về nhà ở, không để xảy ra tình trạng trục lợi chính sách; kiểm soát, ngăn chặn tình trạng đầu cơ nhà ở.