
Tổng số tiền Nhà nước phải bồi thường công dân là trên 53 tỷ đồng, tăng 11 tỷ so với năm 2015, Chính phủ báo cáo Quốc hội công tác bồi thường của Nhà nước năm 2016.
Số tiền bồi thường lớn, nhưng trách nhiệm hoàn trả được áp cho các cơ quan gây oan sai lại không cao.
Ít cơ quan gây oan sai phải bồi hoàn
Dẫn số liệu tổng hợp từ các báo cáo của Toà án Nhân dân Tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao và các bộ, ngành, UBND cấp tỉnh, Chính phủ cho biết trong năm 2016, các cơ quan có trách nhiệm bồi thường trên cả nước đã thụ lý, giải quyết tổng số 105 vụ việc (có 53 vụ việc thụ lý mới).
44/105 vụ việc đã có quyết định giải quyết, thực hiện bồi thường, đạt tỉ lệ 41,9%. Số tiền Nhà nước phải bồi thường là gần 26,4 tỷ đồng. Còn 61 vụ việc khác đang tiếp tục giải quyết.
Ngoài ra, toà án nhân dân các cấp đã thụ lý giải quyết 30 vụ án dân sự (có 16 vụ án thụ lý mới) mà người bị thiệt hại khởi kiện yêu cầu toà phân xử vì không đồng ý với hướng giải quyết của cơ quan có trách nhiệm bồi thường.
Trong số đó, có 20 vụ việc thuộc hoạt động tố tụng hình sự, 3 vụ việc trong thi hành án dân sự, 6 vụ việc hành chính...
Toà án các cấp giải quyết xong 16/30 vụ việc với số tiền là 27,3 tỷ đồng, còn 14 vụ đang tiếp tục giải quyết.
Như vậy, tổng số tiền Nhà nước phải bồi thường trong năm 2016 được xác định là trên 53 tỷ đồng, tăng 11 tỷ so với năm 2015.
Về tình hình cấp phát kinh phí và chi trả tiền bồi thường, tính đến thời điểm này, Bộ Tài chính đã tiếp nhận và thực hiện cấp phát đối với 27 hồ sơ đề nghị cấp phát kinh phí chi trả tiền bồi thường, với tổng số tiền là gần 29 tỷ đồng, tăng 15 tỷ so với cùng kỳ năm 2015.
Số tiền đã chi trả chủ yếu nằm trong các trường hợp bồi thường của Toà án Nhân dân Tối cao (15 trường hợp với số tiền 26 tỷ đồng). Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao có 10 trường hợp, với số tiền phải bồi thường là 2,4 tỷ đồng.
Báo cáo cũng cho biết, những vụ việc oan sai phức tạp, dư luận quan tâm như vụ việc của ông Lương Ngọc Phi tỉnh Thái Bình, ông Huỳnh Văn Nén tỉnh Bình Thuận, ông Trần Văn Thêm tỉnh Bắc Ninh đã được Toà án Nhân dân Tối cao, Viện kiểm sát Nhân dân tối cao và một số bộ, ngành chủ động phối hợp với Bộ Tư pháp giải quyết.
Số tiền phải chi trả bồi thường lớn, nhưng trách nhiệm hoàn trả được áp cho các cơ quan gây oan sai cho công dân lại không cao.
Trong năm 2016, Nhà nước chỉ xem xét trách nhiệm, buộc cơ quan gây oan sai hoàn trả kinh phí bồi thường trong 5 vụ việc, với tổng số tiền là xấp xỉ 60 triệu đồng, trong đó có 1 vụ việc hành chính, 4 vụ dân sự. Không có vụ oan sai trong hoạt động tố tụng hình sự nào mà cơ quan làm oan bị buộc phải bồi hoàn kinh phí bồi thường.
Chưa phản ánh đúng tình hình vi phạm
Đánh giá chung về công tác bồi thường Nhà nước trong năm, Chính phủ nhận định, so với năm 2015, số lượng vụ việc yêu cầu bồi thường tăng (11 vụ việc). Hoạt động giải quyết bồi thường đã được các cơ quan có trách nhiệm bồi thường thực hiện nghiêm túc hơn, kịp thời thụ lý các vụ việc yêu cầu bồi thường khi có đủ căn cứ; giải quyết bồi thường đúng pháp luật.
Một số vụ việc phức tạp, kéo dài phát sinh đã được giải quyết dứt điểm, đã giải tỏa phần nào những bức xúc xã hội, được nhân dân đồng tình, ủng hộ, qua đó bù đắp, khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp cho người bị thiệt hại.
Dẫn lại vụ việc người tù qua hai thập kỷ Huỳnh Văn Nén ở Bình Thuận, vụ “tử tù” hai lần bị tuyên tử hình Trần Văn Thêm ở Bắc Ninh, Chính phủ nhấn mạnh, các cơ quan tố tụng đã chủ động giải quyết, tổ chức xin lỗi, thoả thuận và tiến hành các thủ tục giải quyết bồi thường.
Dù vậy, những hạn chế, bất cập được chỉ ra như, số vụ việc phải bồi thường công dân trong cả 3 lĩnh vực quản lý hành chính, tố tụng và thi hành án đều có chiều hướng tăng.
Con số thống kê 11 vụ việc tăng thêm được cho là cũng chưa phản ánh đúng thực chất tình hình vi phạm trong thực thi pháp luật của đội ngũ công chức, nhất là trong hoạt động quản lý hành chính, vì như báo cáo của Thanh Tra Chính phủ trình Quốc hội năm 2016, có đến trên 3.700 khiếu nại của công dân là đúng và xấp xỉ 3.000 khiếu nại có đúng, có sai.
Kết quả giải quyết xong dứt điểm các vụ việc bồi thường năm nay thấp hơn so với năm 2015. Có sự gia tăng vụ việc người bị thiệt hại không đồng ý với kết quả giải quyết bồi thường và khởi kiện ra tòa án đề nghị phân xử (30 vụ, tăng 9 vụ so với 2015).
Chính phủ cũng xác nhận, việc kiểm tra xem xét tính hợp lệ của hồ sơ đề nghị cấp kinh phí bồi thường của cơ quan giải quyết bồi thường trong hoạt động quản lý hành chính và thi hành án dân sự thường chậm, ảnh hưởng đến việc cấp kinh phí và chi trả tiền bồi thường cho người bị thiệt hại.
Điểm hạn chế khác là việc xem xét trách nhiệm hoàn trả của cơ quan có trách nhiệm bồi thường khi gây oan sai, thiệt hại cho công dân còn chậm và đạt tỷ lệ thấp cả về vụ việc và về giá trị tiền. Điều này làm cho tác dụng răn đe, giáo dục trong xử lý trách nhiệm người thi hành công vụ có hành vi trái pháp luật nói riêng và đội ngũ cán bộ, công chức nói chung chưa cao.
Đặc biệt, Chính phủ cũng chỉ rõ, trong hoạt động tố tụng, không phát sinh vụ việc công chức phải thực hiện trách nhiệm hoàn trả theo quy định hiện hành.
Việt Nam và Azerbaijan nhất trí thúc đẩy các dự án hợp tác dầu khí, tăng cường kết nối thương mại, đầu tư và vận tải xuyên khu vực, đưa quan hệ Đối tác chiến lược phát triển thực chất, hiệu quả.
Chiều 20/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời tỉnh Vân Nam, kết thúc tốt đẹp chuyến tham dự Tuần lễ Cấp cao APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc từ ngày 17–20/11.
Tại Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kết nối chính sách, hạ tầng, kinh tế, thương mại, khoa học - công nghệ và giao lưu nhân dân, phát huy lợi thế bổ sung để mở rộng không gian phát triển chung.
Sáng 20/11, với 475/482 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi).
Trong khuôn khổ Tuần lễ Cấp cao APEC 2026 tại Thâm Quyến (Trung Quốc), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có các cuộc gặp với lãnh đạo Hàn Quốc, Papua New Guinea và Tổng Giám đốc IMF, tập trung vào mở rộng hợp tác song phương, ổn định kinh tế vĩ mô và chuẩn bị cho Năm APEC 2027.
Lãnh đạo Bộ Xây dựng xác nhận, Luật Nhà ở (sửa đổi) được chỉnh lý, bổ sung nhằm bảo đảm người thu nhập thấp có khả năng tiếp cận được nhà ở thông qua việc thể chế hóa rõ nhóm các đối tượng được hưởng chính sách về nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; quy định cụ thể các điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt đối với từng loại hình chính sách.
Vào thời điểm này hàng năm, rươi nổi lên đỏ rực cả vùng nước lớn. Rươi từ lâu đã được coi là món đặc sản “trời ban” và chỉ có tại vài tỉnh miền Bắc, trong đó rươi Tứ Kỳ thường mang một hương vị riêng mà không nơi nào có được.