Các biện pháp trừng phạt này là đòn mới nhất trong chuỗi “ăn miếng trả miếng” giữa Mỹ và Iran kể từ năm 2018

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo và Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Steven Mnuchin ngày 10/1 công bố lệnh trừng phạt mới của Washington đối Iran, nhằm vào xuất khẩu kim loại và 8 quan chức cấp cao của nước này.

Động thái trên được chính quyền Tổng thống Donald Trump đưa ra vài ngày sau khi Iran dùng tên lửa nã vào các mục tiêu Mỹ ở Iraq. Cuộc tấn công của Iran là hành động trả đũa vụ không kích của Mỹ ở Baghdad khiến tướng Qassem Soleimani của Iran thiệt mạng vào tuần trước.

Vào hôm thứ Tư tuần này, ông Trump đã tuyên bố Mỹ sẽ "ngay lập tức áp thêm các biện pháp trừng phạt kinh tế mạnh tay lên chính thể Iran".

Hãng tin Reuters dẫn một tuyên bố của Bộ Tài chính Mỹ nói rằng các quan chức Iran bị áp trừng phạt đợt này là những người "đã thúc đẩy các mục tiêu gây bất ổn của chính thể" ở Tehran. Các quan chức này bao gồm Thư ký Hội đồng an ninh quốc gia tối cao Iran và Phó chánh thư ký các lực lượng vũ trang Iran.

"Mỹ nhằm vào các quan chức cấp cao Iran vì sự dính líu của họ trong vụ tấn công bằng tên lửa đạn đạo hôm thứ Ba", ông Mnuchin nói trong tuyên bố.

Bộ Tài chính Mỹ cũng trừng phạt 17 công ty Iran trong lĩnh vực sản xuất kim loại và khai mỏ, cùng một số thực thể Iran đặt ở Trung Quốc và Seychelles.

Các biện pháp trừng phạt này là đòn mới nhất trong chuỗi "ăn miếng trả miếng" giữa Mỹ và Iran kể từ năm 2018, sau khi ông Trump rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân 2015 giữa Iran với các cường quốc. Mấy tuần trước, căng thẳng giữa hai nước gia tăng đặc biệt mạnh.

Ông Trump hạ lệnh tiêu diệt tướng Soleimani sau khi lực lượng thân Iran ở Iraq tấn công vào đại sứ quán Mỹ ở Baghdad vào đêm giao thừa. Trước đó, lực lượng thân Iran cũng tiến hành một cuộc tấn công tên lửa vào hôm 27/12 khiến một nhà thầu Mỹ thiệt mạng ở Iraq.

Ông Soleimani được cho là người đứng sau cái chết của hàng trăm người Mỹ ở Trung Đông. Tuần trước, Lầu Năm Góc nói rằng trước khi bị tiêu diệt, ông này "đang tích cực lên kế hoạch tấn công các nhà ngoại giao và binh sỹ Mỹ trong khu vực". Giới chức Mỹ khẳng định nguy cơ mà ông Soleimani đặt ra cho người Mỹ ở Trung Đông là cơ sở pháp lý cho cuộc không kích nhằm vào ông.

Nền kinh tế Iran được cho là đã suy giảm nghiêm trọng vì các biện pháp trừng phạt của Mỹ kể từ khi ông Trump rút khỏi thỏa thuận hạt nhân. Ông Mnuchin ngày 10/1 phủ nhận những ý kiến lo ngại rằng các biện pháp trừng phạt đã áp lên Iran không có hiệu quả.

"Các biện pháp trừng phạt kinh tế đang phát huy tác dụng", ông Mnuchin nói. "Nếu chúng tôi không thực thi các biện pháp đó, Iran dã có thêm hàng chục tỷ USD để rót vào các hoạt động khủng bố trong khu vực".

Trong một tuyên bố sau đó, ông Trump quả quyết nhắc lại rằng "Iran sẽ khong bao giờ được phép sở hữu vũ khí hạt nhân".

"Nước Mỹ sẽ tiếp tục chống lại hành vi phá hoại và gây bất ổn của chính thể Iran", ông chủ Nhà Trắng nói trong tuyên bố. "Các biện pháp trừng phạt kinh tế mạnh tay này sẽ duy trì cho tới khi chính thể Iran thay đổi hành vi. Mỹ sẵn sàng đón nhận hòa bình với tất cả những ai tìm kiếm hòa bình".