Trước tình trạng ô nhiễm không khí, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các địa phương siết chặt kiểm soát nguồn phát sinh khí thải, quan trắc và công bố AQI, tập trung xử lý ô nhiễm tại Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh; đẩy nhanh xây dựng và thực hiện các chương trình “vùng phát thải thấp” ở đô thị lớn...

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có văn bản gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, đề nghị tập trung triển khai quyết liệt các giải pháp kiểm soát, ngăn ngừa và giảm thiểu ô nhiễm không khí trong những tháng cuối năm 2025.

Theo kết quả theo dõi trong nhiều năm, từ tháng 10 đến hết tháng 3 năm sau, tình trạng ô nhiễm không khí, đặc biệt bụi mịn PM2.5 thường gia tăng, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và các hoạt động kinh tế - xã hội. Hà Nội và TP.HCM được ghi nhận là hai địa bàn có mức độ ô nhiễm cao nhất, bên cạnh một số điểm ô nhiễm cục bộ ở các tỉnh lân cận Thủ đô.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các địa phương tập trung chỉ đạo, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó trọng tâm là kiểm soát nguồn thải.

Cụ thể, về công nghiệp, tập trung rà soát, thanh tra, kiểm tra đột xuất và xử lý nghiêm các cơ sở có nguồn thải khí lớn như xi măng, nhiệt điện, sắt thép..., cũng như các loại hình sản xuất có nguy cơ cao gây ô nhiễm.

Trong lĩnh vực giao thông vận tải, cần đẩy nhanh xây dựng và thực hiện các chương trình “vùng phát thải thấp” ở đô thị lớn; thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện công cộng, năng lượng sạch, năng lượng xanh. Các phương tiện chở hàng hóa, vật liệu xây dựng không che chắn gây bụi phải được kiểm soát và xử lý nghiêm.

Trong lĩnh vực xây dựng yêu cầu 100% dự án, công trình phải tuân thủ các biện pháp giảm thiểu bụi, khí thải như che chắn, phun nước, rửa xe ra vào công trình. Các công trình tái phạm nhiều lần sẽ bị tạm đình chỉ.

Đối với các hoạt động đốt mở, đề nghị chính quyền cơ sở tăng cường tuyên truyền, giám sát và xử lý để chấm dứt tình trạng đốt rác, phụ phẩm nông nghiệp (rơm rạ) trái quy định. Đồng thời thúc đẩy các giải pháp thu gom, tái sử dụng phụ phẩm theo mô hình kinh tế tuần hoàn.

Với Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu tập trung tối đa nguồn lực để xây dựng, ban hành kế hoạch chi tiết, lộ trình kiểm soát phương tiện giao thông; đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng giao thông công cộng như đường sắt đô thị, xe buýt điện.

Cùng với đó, triển khai đề án xử lý ô nhiễm tại các sông, kênh, rạch nội thành; di dời cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư, đô thị.

Bộ cũng đề nghị các tỉnh, thành phố vận hành ổn định hệ thống trạm quan trắc không khí và khí thải tự động, không để gián đoạn số liệu; đồng thời tăng cường tần suất đo đạc ở các khu vực nguy cơ ô nhiễm cao.

Các địa phương xây dựng dự án đầu tư đồng bộ các trạm quan trắc theo Quy hoạch số 224/QĐ-TTg ngày 7/3/2024 của Thủ tướng Chính phủ; công bố chỉ số chất lượng không khí (AQI) hằng ngày trên báo chí, cổng thông tin điện tử, ứng dụng di động kèm khuyến cáo bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Trong trường hợp AQI vượt mức 300, các địa phương phải thực hiện ngay biện pháp khẩn cấp để giảm ô nhiễm.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ với các địa phương để triển khai các hoạt động cần thiết. Các địa phương phải gửi kế hoạch triển khai và kết quả thực hiện (nếu có) về Bộ trước ngày 15/10/2025 để tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.