Hội nghị tham vấn du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái do UBND thành phố Huế tổ chức ngày 11/9 đã trở thành dịp để chính quyền, doanh nghiệp và người dân cùng trao đổi giải pháp cho loại hình du lịch đặc sắc vùng cao...

Ở A Lưới hay Nam Đông, Huế, thiên nhiên còn nguyên nét hoang sơ: núi rừng xanh thẳm, thác suối trong lành, những bản làng vẫn lưu giữ điệu cồng chiêng và tấm thổ cẩm Dèng. Chính những giá trị này khiến các xã miền núi được định hướng trở thành điểm nhấn du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái của Huế.

Những năm qua, một số hộ dân đã mở homestay, du khách được trải nghiệm làm rẫy, dệt vải, thưởng thức ẩm thực bản địa. Người dân địa phương bắt đầu có thêm nguồn thu từ dịch vụ du lịch, thay vì chỉ trông vào nương rẫy.

Tuy nhiên, Giám đốc Sở Du lịch Trần Thị Hoài Trâm cho rằng du lịch cộng đồng ở Huế vẫn mới ở giai đoạn khởi đầu. Chúng ta đã có mô hình, nhưng quy mô còn nhỏ lẻ, sản phẩm chưa đủ khác biệt để giữ chân du khách. Điều quan trọng là phải xây dựng được chuỗi giá trị, trong đó người dân đóng vai trò trung tâm, còn doanh nghiệp chịu trách nhiệm kết nối thị trường.

Thực tế cho thấy sản phẩm du lịch miền núi Huế vẫn thiếu sự hấp dẫn. Tour tuyến chưa rõ ràng, liên kết giữa các điểm đến còn rời rạc. Nhiều dịch vụ mới dừng ở mức trải nghiệm bề mặt, chưa khắc họa được chiều sâu văn hóa.

Đại diện một công ty lữ hành tại Huế thẳng thắn: Chúng tôi từng đưa đoàn khách quốc tế lên A Lưới, họ rất thích cảnh quan nhưng thời gian lưu trú ngắn vì thiếu dịch vụ bổ trợ. Nếu có thêm hoạt động buổi tối, ví dụ biểu diễn cồng chiêng hay trải nghiệm ẩm thực bản địa gắn với sinh hoạt cộng đồng du khách sẽ ở lại lâu hơn và chi tiêu nhiều hơn.

Vấn đề nhân lực cũng nổi lên. Người dân có sự nhiệt tình nhưng còn thiếu kỹ năng đón tiếp, ngoại ngữ hạn chế, dẫn đến trải nghiệm chưa trọn vẹn. Điều này đòi hỏi phải có các chương trình đào tạo thiết thực, gắn với nhu cầu thực tế của từng cộng đồng.

Tại hội nghị, Giám đốc Sở Du lịch Trần Thị Hoài Trâm đề nghị cần có một kế hoạch đầu tư hạ tầng cơ bản cho các điểm đến miền núi, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp khai thác các sản phẩm du lịch gắn với tài nguyên bản địa. Chúng ta không nên biến bản làng thành khu du lịch thương mại mà giá trị lớn nhất chính là sự chân thực trong đời sống của cộng đồng.

Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Nguyễn Thanh Bình khẳng định phát triển du lịch sinh thái, cộng đồng là một trong những trụ cột của chiến lược du lịch bền vững của Huế. Theo ông, muốn thành công cần có sự hợp lực của ba phía: chính quyền tạo hành lang chính sách, doanh nghiệp tổ chức và dẫn dắt thị trường, người dân giữ gìn và phát huy bản sắc địa phương.

Doanh nghiệp lữ hành cũng bày tỏ mong muốn đồng hành lâu dài. Đại diện một công ty du lịch cho rằng doanh nghiệp sẵn sàng xây dựng tour tuyến, đầu tư cơ sở vật chất, nhưng quan trọng nhất là sự gắn kết. Nếu cộng đồng chủ động tham gia, cùng làm dịch vụ, cùng hưởng lợi thì sản phẩm mới bền vững.

Sở Du lịch Huế đang nghiên cứu triển khai các gói hỗ trợ đào tạo kỹ năng cho người dân, đồng thời phối hợp với doanh nghiệp xây dựng những sản phẩm trải nghiệm cụ thể, như du lịch thác suối kết hợp nghỉ dưỡng, tour văn hóa bản làng, hay ẩm thực miền sơn cước. Đây sẽ là những hạt nhân để hình thành hệ sinh thái du lịch đa dạng, gắn với từng địa phương.