Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đoạn đi qua Hải Phòng dài gần 49 km với diện tích đất cần thu hồi lên tới hơn 405 ha, đặt ra bài toán lớn trong công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, đảm bảo quyền lợi cho người dân địa phương...

Công tác giải phóng mặt bằng cho tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, đang được tỉnh Hải Phong triển khai khẩn trương. Trong tổng chiều dài toàn tuyến, đoạn đi qua địa bàn Hải Phòng khoảng 48,92km, với tổng diện tích thu hồi lên đến 405,93ha, đặt ra yêu cầu lớn về công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.

Tại xã Kiến Thụy, một trong những địa bàn có khối lượng giải phóng mặt bằng lớn, công tác kiểm kê, rà soát và gửi thông báo thu hồi đất đang được triển khai quyết liệt.

Được biết, tổng diện tích cần thu hồi trên địa bàn xã là 181.359,8m², ảnh hưởng tới 481 hộ dân, bao gồm 172 hộ có đất ở, 308 hộ có đất nông nghiệp và 1 hộ sử dụng đất sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp. Chính quyền xã đã tổ chức hội nghị công khai chủ trương thu hồi đất, đồng thời tiếp nhận và xử lý các ý kiến của người dân liên quan đến việc đền bù, bố trí tái định cư.

Song song đó, một số xã và thị trấn trong huyện Kiến Thụy đã hoàn tất việc gửi thông báo thu hồi đất, như thị trấn Núi Đôi (29/29 thửa đất), xã Thuận Thiên (122/122 trường hợp). Riêng xã Hữu Bằng đã gửi 336/342 thông báo, còn lại 6 trường hợp đang trong quá trình xác minh, điều chỉnh.

Bên cạnh nỗ lực tại huyện Kiến Thụy, công tác giải phóng mặt bằng cũng được triển khai đồng bộ trên toàn thành phố. Ở khu vực phía Đông, các địa phương như Cát Hải, Nam Đồ Sơn và Hải An đã hoàn tất kiểm kê tài sản; riêng Cát Hải đã công khai dự thảo phương án bồi thường cho 11 trường hợp sử dụng đất nông nghiệp từ ngày 1/7/2025.

Trong khi đó, các xã An Quang, An Lão, An Khánh, An Hưng, Kiến Hải, Dương Kinh và Đông Hải đang tiến hành kiểm đếm tài sản để lập phương án đền bù. Tổng cộng, 2.786 hộ dân và 30 tổ chức bị ảnh hưởng, trong đó khoảng 1.330 hộ dự kiến bố trí tái định cư.

Tại khu vực phía Tây Hải Phòng, đến ngày 15/7/2025, Văn phòng Đăng ký Đất đai đã bàn giao sản phẩm đo đạc chỉnh lý bản đồ địa chính cho Ban Quản lý Dự án Đầu tư xây dựng Tây Hải Phòng.

Việc cắm mốc và lập biên bản bàn giao phạm vi giải phóng mặt bằng đã hoàn tất tại các xã Cẩm Giàng, Kẻ Sặt, Bình Giang, Yết Kiêu, Gia Lộc, Gia Phúc, Tân Kỳ, Tứ Kỳ, Đại Sơn, Chí Minh và Hà Đông. Các địa phương đang khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để ban hành thông báo thu hồi đất theo quy định.

Cùng với việc thu hồi đất, công tác xây dựng các khu tái định cư cũng đang được xúc tiến. Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng, khu vực phía Đông có 9 khu tái định cư với tổng diện tích 30,71ha, dự kiến phục vụ khoảng 1.381 hộ dân.

Các khu gồm Tân Viên (4,4ha), Mỹ Đức (1,0ha), An Thọ (3,0ha), Thuận Thiên (1,65ha), Hữu Bằng (4,95ha), Kiến Hưng (1,6ha), Đại Hợp (2,26ha), Đoàn Xá (4,04ha) và Dương Kinh (7,79ha). Sở Xây dựng hiện đang thẩm định hồ sơ dự án, dự kiến khởi công cuối tháng 11/2025.

Ở phía Tây, 13 khu tái định cư được quy hoạch trên địa bàn 11 xã. Trong đó, hồ sơ 11 khu đã hoàn tất và bàn giao cho Ban Quản lý dự án Tây Hải Phòng; hai khu còn lại tại thôn Lương Xá (xã Yết Kiêu) và thôn Chằm (xã Gia Lộc) cũng đã hoàn thiện.

Với tổng kinh phí dành cho giải phóng mặt bằng tại Hải Phòng lên đến 6.733 tỷ đồng, việc đảm bảo tiến độ, minh bạch trong chi trả bồi thường và bố trí tái định cư được coi là yếu tố quyết định thành công của dự án.

Nỗ lực từ chính quyền địa phương, cùng với sự đồng thuận của người dân, đang tạo nền tảng thuận lợi để dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng sớm được triển khai đúng kế hoạch, góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông kết nối vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội khu vực miền Bắc.