Ông Dimon nói "nợ ký quỹ đang ở mức cao nhất từ trước đến nay”, và điều đáng lo ngại hơn cả là sự tồn tại của "rất nhiều nợ ký quỹ không được nhìn thấy"...

CEO Jamie Dimon của ngân hàng JPMorgan Chase cảnh báo mức độ sử dụng đòn bẩy trên thị trường tài chính còn cao và nhà đầu tư cần tỉnh táo trước rủi ro các khoản nợ ẩn có thể khuếch đại bất kỳ một sự gián đoạn thị trường nào.

Trong một cuộc trao đổi với hãng tin CNBC, ông Dimon nói "nợ ký quỹ đang ở mức cao nhất từ trước đến nay”, và điều đáng lo ngại hơn cả là sự tồn tại của "rất nhiều nợ ký quỹ không được nhìn thấy vì không được gọi là nợ ký quỹ, mà được gọi bằng những cái tên khác”.

Nhà điều hành cấp cao nhất của ngân hàng lớn nhất Mỹ về giá trị tài sản nói rằng các hình thức vay mượn thông qua các công ty môi giới chính (prime brokerages), quỹ phòng hộ (hedge funds), quỹ giao dịch hoán đổi (ETFs) và các chiến lược chênh lệch giá trái phiếu kho bạc (treasury arbitrage strategies) là một vài kênh chính của đòn bẩy ẩn này.

Sự gia tăng của các hình thức đòn bẩy ẩn như vậy - kết hợp với định giá cổ phiếu cao ngất ngưởng, mức độ sử dụng đòn bẩy kỷ lục của các quỹ phòng hộ và các giao dịch chênh lệch giá trái phiếu kho bạc quy mô lớn - đang tạo ra một bức tranh đáng lo ngại về những lỗ hổng tiềm ẩn trong một số phân khúc của hệ thống tài chính.

Ông Dimon nhận định việc sử dụng đòn bẩy tài chính cao làm gia tăng nguy cơ mà ở đó, một nhà đầu tư hoặc quỹ đơn lẻ có thể châm ngòi cho sự biến động trên diện rộng. "Khi tình trạng đó xảy ra, sẽ có khả năng cao hơn một ai đó gây xáo trộn thị trường một cách nhanh chóng và tất cả mọi người cùng hoảng loạn”.

Rủi ro gián đoạn như vậy đã được minh họa rõ nét qua trường hợp gần đây của quỹ phòng hộ tập trung vào trí tuệ nhân tạo (AI) có tên Situational Awareness. Quỹ này đã chịu tổn thất nặng nề sau khi các khoản đặt cược công nghệ sử dụng đòn bẩy cao đi ngược lại kỳ vọng, kích hoạt các lệnh gọi ký quỹ (margin calls), buộc quỹ phải thanh lý phần lớn danh mục đầu tư cổ phiếu đại chúng.

Nói về câu chuyện của Situational Awareness - quỹ mà JPMorgan giữ vai trò là một trong những nhà môi giới chính - ông Dimon cho rằng sự kiện đã chứng minh rằng thị trường có thể hấp thụ sự thất bại của quỹ này mà không gây ra sự gián đoạn rộng lớn hơn.

Ông cũng không mô tả mức độ sử dụng đòn bẩy cao hiện tại là một mối đe dọa mang tính hệ thống, nhấn mạnh rằng thị trường nhìn chung đã có khả năng hấp thụ các thất bại riêng lẻ. "Tôi sẽ không nói mức độ sử dụng đòn bẩy hiện nay là mức cao mang tính hệ thống và sẽ gây ra thảm họa, nhưng đó là một mức cao”, ông nói.

Vị CEO chỉ ra những điểm khác biệt trong môi trường hiện tại với cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, lập luận rằng bản thân đòn bẩy không nhất thiết gây ra căng thẳng hệ thống. "Điều tồi tệ nhất là những khoản lỗ thực tế trên thị trường. Hồi năm 2008, đó không phải là đòn bẩy, mà là số lượng các khoản lỗ sẽ được hiện thực hóa trên các khoản vay thế chấp nhà”, ông nói.

Ông Dimon cũng nhấn mạnh rằng các ngân hàng sẽ tiếp tục điều chỉnh các yêu cầu về tài sản thế chấp để ứng phó với các điều kiện thị trường thay đổi. "Khi biến động tăng lên, các trung tâm thanh toán bù trừ và ngân hàng thường yêu cầu thêm tài sản thế chấp”, ông nói và dự báo sẽ có yêu cầu tăng tài sản thế chấp ở một mức độ nhất định trong thời gian tới.

Ngoài những cảnh báo về đòn bẩy, ông Dimon còn đưa ra một lời cảnh báo khác về áp lực lạm phát tiềm ẩn. Ông chỉ ra rằng nhu cầu mang tính cấu trúc về vốn có thể đẩy cao áp lực lạm phát, với các yếu tố như thâm hụt ngân sách chính phủ, đầu tư cơ sở hạ tầng và tái vũ trang toàn cầu là những động lực đòi hỏi lãi suất dài hạn cao hơn.

"Việc nhiều quốc gia trên thế giới chi tiêu mạnh cho quốc phòng sẽ gây lạm phát”, ông nói, nhắc lại nhận định mà ông đã đưa ra hồi đầu năm rằng những động lực này "có thể là kẻ phá bĩnh bữa tiệc", nếu dẫn tới việc nhà đầu tư đòi hỏi phần bù lợi suất cao hơn để nắm giữ các trái phiếu dài hạn.